Кіріспе

Code Unknown – 2000 жылы Майкл Ханеке режиссерлік еткен фильм. Оқиғаның көп бөлігі Францияның Париж қаласында өтеді, онда бірнеше кейіпкерлердің тағдырлары тоғысып, байланысады. Code Unknown нақты уақытта түсірілген, монтаждалмаған ұзақ кадрлардан тұрады, кадрлар тек оқиға барысында бір кейіпкердің перспективасы екіншісіне ауысқанда ғана тілінеді. Фильмнің арнайы нұсқасы 2015 жылы The Criterion Collection компаниясымен Blu-ray форматында шығарылды. Фильм француз жазушысы және соғыс тілшісі Оливье Вебердің өмірінен шабыттандырылған. Code Unknown – Франция, Германия және Румынияның бірлескен өндірісі.

Сюжет

Фильм кейіпкерлердің өмірлері түсініспеушіліктер мен қиындықтармен тоғысатын жеке оқиғалардан құралған. Саңырау балалардың бір тобы қол тілінде шарда ойнап жатыр. Жас қыз қорқыныш сезімін білдіретін қимылдарды орындауға кіріседі, иілген денесімен артқа қарай басады, қабырғаға тіреліп, қашуға мүмкіндігі болмай, өзін қорғауға тырысады. Басқа балалар не болып жатқанын анықтап біле алмайды. Энн (Жулиетт Бинош) Париж көшесімен келе жатып Жанға кездеседі, ол өзінің ағасы Жоржды (Тьерри Неувич) іздеп жүр, ол Энннің жігіті. Энн Жанға Жорж Косовода екенін айтады. Жан Энннің әкесінің шаруашылығынан кетіп қалғанын айтып, Энннің пәтерінде тұруға рұқсат сұрайды. Жан кілттерді алып кетеді, бірақ пісірілген нанның қалдықтарын жерде отырған румындық үйсіз әйел Марияға лақтырады. Амаду оны байқап, Жанға үйсіз әйелден кешірім сұрауын талап етеді. Дау-жанжал болып, полиция келіп, Амадуды тұтқындайды, Жанды босатады және Марияны депортация үшін әуежайға сүйеп әкетеді. Үйде Амадудың анасы (Хелен Диарра) полицияның үйлерін қарап, ұлын әділетсіз тұтқындағанына қатты ренжіді. Амаду босатылғаннан кейін кездесуге барады, бірақ сол мейрамханаға Энн кіріп, достарына Амадудың Жанға негізсіз шабуыл жасағанын айтады. Кейін Амаду барабан ойнау шебері ретінде топтық өнер көрсетуге қатысқан көрінеді. Энн түрлі фильмдерге дайындалады. Ол шындық пен қиял арасындағы шекараны жоятын қорқыныш пен күлкілі көріністерді шебер ойнайды. Үйде киімдерін үтіктегенде, ол көршілерінен және жас қыздың қатты жылағанын естиді, бұл дене жазалау сияқты естіледі. Жігіті Жорж Косоводан келгеннен кейін азаматтық өмірге бейімделуге қиналады. Дүкенде Энн пәтердегі айқайлаған баланың оқиғасын айтады, бірақ Жорж немқұрайлы көрінеді. Ол күндерін пойызбен адамдардың суретін түсіріп, соғыстағы тұтқындық туралы ойланып өткізеді. Кейін Энн «Кішкентай Франсуазаның» жерлеу рәсіміне қатысқан көрінеді. Энн оның ата-анасымен сөйлеспейді. Бұл қыздың шарда ойынында қорқыныш сезімін білдірген саңырау қыз екендігіне қатысты нақтылық жоқ. Энн мен Жорж оның әкесіне (Жозеф Биербихлер) шаруашылықпен айналысатын қалашыққа барады. Кедейлікте өмір сүріп жатқан әкесі кіші ұлы Жанның жоғалып кеткенін айтады, бірақ оны іздеуге ниеттенбейді. Румынияда Мария ескірген пәтерде тұратын туыстарымен қайта байланысады. Ол бір цыған әйелге ақша бергенін айтады, бірақ ол одан ауру жұқтырған шығар деп уайымдап, дереу қолын жуды; бірақ Парижде Мария үйсіз болған кезде, әдемі киінген адам оған ақша беруге асықты, бірақ оның қолының лас екенін көргеннен кейін оған лақтырып жіберді. Мария ақырында Парижге оралып, қайыр сұрауға орын іздеуді жалғастырады. Фильм басқа баланың аудармалмаған қол тіліндегі қимылымен аяқталады.

Қабылдау

Code Unknown 13 сыншының пікіріне сүйене отырып, Metacritic-те 74/100 ұпай алды. Rotten Tomatoes сайты 51 сыншының 75%-ы мақұлдағандығын, ал орташа бағасы 7/10 екенін хабарлайды. Сайттың консенсусы былай делінген: "Кейде түсініксіз болғанымен, Code Unknown әсерлі болып қалады".

Марапаттар

Code Unknown 2000 жылғы Канн кинофестивалінде көрсетілді. Оператор Юргес Camerimage кинофестивалінде "Алтын бақа" сыйлығына ие болды. 2012 жылғы Sight & Sound журналының әлемдегі ең ұлы фильмдерге арналған сауалнамасында фильмге екі сыншы және төрт режиссер, оның ішінде Рубен Эстлунд та дауыс берді.