Бөтелке қырғышы: Голландтық асүй құралының тарихы мен қолданысы
Bottle scraper
Бөтелке сырғышы – голландиялық асүй құралы, ұзын бөтелкелерден қалдықтарды алып тастауға арналған. 1954 ж. пайда болған, Голландияның шаруашылдығын көрсетеді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Шөлмек сырғысы (голланд тілінде флешеншкрапер (шөлмек сырғысы) және флешенликкер (шөлмек сүргісі) деп аталады) – голланд ас үйінде қолданылатын, кішкентай шпательге ұқсас құрал. Ол басқа аспаптармен жетіп болмайтын ұзын шөлмектердің ішіндегісін сыпыруға арналған. Құрал Норвегияда сатылады және кейбір мәліметтерде сол жерде пайда болған деп айтылса да, оны Нидерландыға 1954 жылы Нидерландының 1950 жылы құрылған, қазір Coram NV болып жұмыс істейтін Tijger Plastics NV отбасылық компаниясы енгізді. Шөлмек сырғысы 1967 жылдың 31 наурызында патенттелген және ол голланд құралы ретінде, сондай-ақ голланд шаруалығының символы ретінде танылады. Сырғы ұзын саптан тұрады, көбінесе шамамен бірдей ұзындықта болады. Бір жағында сапқа перпендикуляр орналасқан, шамамен көлденеңінен кішкентай иілгіш резеңке шпатель басы бекітілген. Бас иілгіш, әдетте дөңгелек шөлмектер мен банкаларды сыпыруға ыңғайлы жартылай шеңбер пішіндес, сондай-ақ қораптарды сыпыруға қолайлы екі тік бұрышты жалпақ жағы бар. Басы иілгіш болғандықтан, сырғының толық кеңейген басынан кіші, бірақ саптан үлкен аузы бар шөлмектерге итеріп, тартып алуға болады. Бұл Нидерландыдағы ас үйлерде жиі қолданылатын құрал және көптеген ас үй дүкендері мен супермаркеттерде бар, бірақ бұл аймаққа қарай өзгеруі мүмкін. Ол елден тыс жерлерде көбінесе қолданылмайды және танылмайды. Тарихи тұрғыдан алғанда, vla (қаймақ немесе йогуртқа ұқсас консистенциясы бар танымал сүт өнімі) ұзын шыны шөлмектерде сатылатын. Vla сүтшілер арқылы әлемнің көптеген жерлерінде қолданылатын ұзын мойынды сүт шөлмектеріне ұқсас шөлмектерде жеткізілген. Дегенмен, сүт шөлмектерін пайдалану өндіріс пен таратуды жеңілдеткенімен, ыдыстың пішіні соңғы қалдықтарды қасықпен, шпательмен немесе басқа да ас үй құралдарымен алуды қиын еткен. Голландтардың жауабы – осы мәселені шешуге арналған шөлмек сырғысы болды. Қазір vla көбінесе картонда сатылады, бұл шөлмек сырғысын қажетсіз етеді немесе оның дизайнын тиімсіз етеді (мысалы, шөлмектердің қабырғалары дөңгелек, ал картонның негізі көбінесе 90 градус бұрышты шаршы негіздерден тұрады). Қазіргі заманғы шөлмек сырғыларында осы ыдыстардан vla сыпыруға қолайлы тік бұрышты шпатель жағы бар. Сонымен қатар, сырғы голланд ас үйінде көптеген басқа шөлмектер мен банкалардың ішіндегісін сыпыру үшін (мысалы, жаңғақ майы және басқа да майлы жағулар) қолданылатын маңызды рөл атқарады. Голланд халқының көп бөлігі шөлмек сырғысымен таныс және оны қалай қолдануды біледі. Техникалық және инженерлік қоғамдастықтың бір бөлігі шөлмек сырғысын дұрыс емес техникалық шешімнің символы деп санайды. Бұл топтың пікірінше, шөлмекте қалған vla мәселесін шешудің ең жақсы жолы – vla-ны басқа ыдыстарға салу, осылайша мәселенің пайда болуына жол бермеу, жаңа құрал ойлап табу емес, сондай-ақ халықты оны қалай пайдалану керектігін үйрету емес.
The bottle scraper (known as both a flessenschraper (bottle scraper) and flessenlikker (bottle licker) in Dutch) is a Dutch kitchen tool similar to a small spatula. It is designed to scrape the contents of long bottles that would be impossible to reach with other kitchen tools. Although the tool is sold in Norway and has even been described in some accounts as having originated there, it was introduced in the Netherlands around 1954 by a Dutch family owned company Tijger Plastics NV founded in 1950 and nowadays operating as Coram NV. The bottle scraper was patented on 31 March 1967 and it is cited as a quintessentially Dutch tool as well as an example of Dutch thrift. The scraper is made of a long shaft, frequently around in length. On one side is a small flexible rubber spatula head roughly across set perpendicular to the shaft. The head is flexible and usually has a rounded half circle shape one side useful for scraping round bottles and jars and a flat side with two right angles useful for scraping out cartons. The head is flexible so that it can be pushed into and pulled out of bottles whose mouth is smaller than the fully expanded head of the scraper but larger than the shaft. It is a common tool in kitchens in the Netherlands and available in many kitchen stores and supermarkets — although this may vary by region. It is almost entirely unused and unknown outside of that country. Historically, vla (a popular dairy product with the consistency similar to custard or yoghurt) was sold in long glass bottles. Vla was frequently delivered by milkmen in bottles similar to the long, tapered neck milk bottles used in many places in the world. However, while the use of the milk bottle streamlined production and distribution practices, the shape of the container made it hard to extract the last bits with spoons, spatulas, or other kitchen utensils. The Dutch answer was the bottle scraper which was perfectly suited to answer this problem. Vla is now primarily sold in cartons which reduces the need for a bottle scraper or make the design less efficient (e. g., bottles have rounded walls while cartons frequently have square bases with 90 degree angles). Modern bottle scrapers include a spatula side with right angles useful for scraping vla out of these containers as well. Additionally, the scraper has come to occupy an important role in Dutch kitchens in variety of other purposes being used for scraping the contents of many other bottles and jars (for example, nut butters and other spreads). Much of the Dutch population is familiar with the bottle scraper and skilled in its use. There is an element of the technical and engineering community that sees the bottle scraper as a monument to a wrong type of technical solution. This group argues that the best solution to the problem of remaining vla in bottles was to put vla in different containers preventing the problem from ever occurring, rather than inventing another tool and then educating a population in its use.