Кіріспе

Забур 103 – Забур кітабының 103-ші забуры. Ол ағылшын тіліндегі «Кинг Джеймс» нұсқасында: «Жаным, Раббыны мадақта» деп басталады. Забур кітабы – Еврей Киелі кітаптарының үшінші бөлігі және Христиандық Ескі өсиеттің кітабы. Латын тілінде ол «Benedic anima mea Domino» деп белгілі. Бұл забур – мадақтау забуры. Грек тіліндегі Септуагинта және латын тіліндегі Вульгата аудармаларында қолданылатын санау жүйесінде бұл забур 102-ші забур болып саналады. Забурдың алғашқы тармағы (көптеген ағылшын аудармаларындағы тақырыпша) оны Дәуіт патшаға жатқызады. Бұл забур яһуди, католик, лютерандық, англикандық және басқа да протестанттық құлшылықтарының тұрақты бөлігі болып табылады. Забур мазмұны әндерге түсірілген, және көбінесе музыкамен орындалады.

еврейше

Келесі кестеде Псаломның еврей мәтіні дауыстылармен бірге JPS 1917 аудармасына негізделген ағылшын тіліндегі аудармамен бірге көрсетілген (қазір ол жалпыға ортақ). 1 Дәуіттің Псаломы. Жаратқан Иені, жан-тәнім, мадақта! Әрі барлық болмысыммен Оның қасиетті есімін мадақта! 2 Жаратқан Иені, жан-тәнім, мадақта! Оның барлық игіліктерін ұмытпа! 3 Өзіңнің барлық күнәңді кешіретін, Өзіңнің барлық ауруларыңды емдейтін Ол. 4 Өміріңді құдықтан құтқаратын, сені махаббат пен мейіріммен орап алатын Ол. 5 Жастығыңды жақсылықпен толықтыратын, құбылыс сияқты жаңаратын Ол. 6 Жаратқан Ие әділдікті орындайды, барлық қиянат көргендерге құқық қорғайды. 7 Мұсаға Өзінің жолдарын, Израиль ұлдарына Өзінің істерін білдірді. 8 Жаратқан Ие – мейірімді және қайырымды, ұзақ шыдамды және ұлы мейірімді. 9 Ол мәңгілікке ашуланбайды, ешқашан ашуын сақтамайды. 10 Бізге күнәларымызша жаза тартпады, зұлымдықтарымызша жазаламады. 11 Аспан жерден қанша биік болса, Оның қорқатындарға көрсеткен мейірімі де сонша зор. 12 Шығыс пен батыс арасындағы қашықтықтай, біздің күнәларымызды Өзінен алыс тартты. 13 Әке баласына мейірім көрсеткендей, Жаратқан Ие де Өзінен қорқатындарға мейірімді. 14 Ол біздің жаратылысымызды біледі, біздің топырақ екенімізді есімізде сақтайды. 15 Адамның күні шөптей, дала гүлі сияқты гүлдейді. 16 Жел соқса, ол жоқ болады, оның орны оны білмейді. 17 Бірақ Жаратқан Иенің мейірімі Өзінен қорқатындарға мәңгілік, Оның әділдігі ұрпақтан ұрпаққа берік. 18 Өзінің келісімін сақтайтындарға, Өзінің бұйрықтарын еске алып орындайтындарға. 19 Жаратқан Ие көкте тағын орнатты, Оның патшалығы барлық жерде билейді. 20 Жаратқан Иенің періштелері, күштілер, Оның сөзін орындайтындар, Оның сөзін тыңдайтындар мадақтаңдар! 21 Жаратқан Иенің әскері, Оның қызметшілері, Оның еркін орындайтындар мадақтаңдар! 22 Жаратқан Иенің барлық жаратылысы, Оның билігінің барлық жерінде, Жаратқан Иені мадақтаңдар! Жаратқан Иені, жан-тәнім, мадақта!

Мәтіндік куәгерлер

Бұл тараудың мәтінін еврей тілінде қамтитын кейбір ерте қолжазбалар Масореттік мәтін дәстүріне жатады, оған Алеппо кодексі (10 ғасыр) және Ленинград кодексі (1008) кіреді. Сонымен қатар, сақталған палимпсест Ақ, шамамен 130 жылы Синоптық Аквиланың койне грек тіліне аудармасын қамтиды, онда 1–13 аяттар бар.

Иудаизм

1-аят – "Нишмат" өлеңінің соңғы шумағы. 2, 10 және 13-аяттар Селихот уақытында оқылады. 10, 13 және 14-аяттар Таханун дұғасының құрамына кіреді.

Католик шіркеуі

Батыс шіркеуінде бұл псалом әдетте әулие Бенедикттің тәртібі бойынша сенбі күнгі матина (таңғы құлшылық) тойлау кезінде орындалған, шамамен 530 жылдан бері осылай келеді. Сағаттар Литургиясында 103-ші псалом екінші аптаның жексенбілік оқуларында айтылады немесе оқылады. Ол сондай-ақ, қасиетті жаралы оқуларда қолданылады: үш жылдық циклдің А жылындағы Қасиетті Жүректің қасиетті жаралысында оқылған псалом. Күнделікті уақытта А жылының 7-ші және 24-ші жексенбілерінде, ал В жылының 8-ші жексенбісінде кездеседі. Ұзақ ораза кезінде 3-ші және 7-ші жексенбіде оқылады. Соңында, шынжырлы жексенбіде 7-ші псалом.

Православ шіркеуі

Шығыс православие шіркеуінде бұл псалом, Жарық аптадан басқа әр таңертең оқылатын алты псаломның бірі болып табылады. Бұл сонымен қатар Типиканың "үлгілік псаломдарының" біріншісі, ол құдайлық литургия рұқсат етілген күндері оқылмаған жағдайда, литургияның орнына оқылады. Ол көбінесе құдайлық литургияның бірінші антифоны ретінде орындалады, бірақ үлкен мерекелерде және көптеген күнде басқа антифонмен алмастырылады, ал грек тәжірибесінде (Афон тауынан басқа) әрқашан алмастырылады.

Протестанттық

Р. Дж. Тесман бұл Забурда Құдай бізді ешқашан адат етпейді, ешқашан тастамайды және ешқашан мейірімін ұмытпайды. Оның мейірімі біздің қателіктерімізді және адамгершілікке тән әрекеттерімізді жабады, ал Томас Коук оны кез келген құтқарылуға өте лайықты, көркем туынды деп атайды: оны рақымның кереметтерінің сипаттамасы деп айтуға болады. Бұл Забур – үздіксіз мадақтау гимні, және оның ішінде Ехобаның барлық ұлы жаратылыс және құтқару істерінің игілігі туралы толық көзқарас бар. Альберт Барнс оны құрылымы мен композициясы бойынша өте үйлесімді, тілі мен ойлары бойынша әдемі, барлық уақыт пен дәуірге бейімделген деп атады; ол қиындықтан құтылу үшін Құдайға алғыс айту сезімін білдіруге және Оның мейірімін көрсетуге жарамды, жанды көтеріп, оны қуанышпен толтыруға дайын. Ескі өсиетті зерттеуші Бернхард Дюм бұл Забурды «жайлы оқылымнан алынған түрлі-түрлі әдемі сөйлемдердің жинағы» деп санайды.

Әндер

103-ші Забур бірнеше әнұранның негізі болып табылады. 1525 жылы Иоганн Грамэн жазған 103-ші Забурдың неміс тіліндегі парафразы "Nun lob, mein Seel, den Herren" Кэтрин Винкуортпен "Жаным, енді Жаратушыңды мақта!" деп аударылып, 1863 жылы жарияланды. Ағылшын әнұрандарының ішінде Генри Фрэнсис Лайттың 19 ғасырда жазған "Мадақтап, жаным, Көктегі Падишаны", сондай-ақ "Тәңірге ән айт және оны мақта"; және Флоренс Маргарет Спенсер Палмердің "Әкедей" әндері бар. 1991 жылы "Lobe den Herrn, meine Seele" әні 2-ші және 1-ші тармақтарымен қайталама рефренмен жазылды.

Композициялар

XVI ғасырда Клаудин де Сермизи 102-ші псаломды жазды. Генрих Шюц Бекердің 1628 жылы алғаш рет жарияланған Псалмдер кітабы үшін "Nun lob, mein Seel, den Herren" гимнін, SWV 201, жазды. Генри Дюмон 1666 жылы Ла-Шапель Рояль ау Лувр үшін латын тілінде псаломды жазды. Қазіргі заманғы музыкада "Godspell" мюзиклындағы "Bless the Lord" әні осы псаломға негізделген. Мэтт Редман мен Джонас Мириннің "10,000 себеп (Иемізге алғыс)" әнінің мәтіні осы псаломнан алынған, сондай-ақ Vineyard Worship тобының "Иеміз мейірімді және қайырымды" әні де осы псаломнан алынған.