Тілді итеру (кері жұту) – тілдің ерін мүжілгенде алға жылғалануы. Бұл қалыпты құбылыс немесе миофункционалдық бұзылыс болуы мүмкін. Балаларда жиі кездеседі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тілге итеру (кейде кері жұту немесе дамылмаған жұту деп те аталады) – бұл қалыпты бейімделген ерін мөрлеу механизмі деп саналатын, жалған патологиялық атау. Онда қалыпты мұрындық тыныс алу немесе қалыпты жұту процесі жүреді, немесе ауыз-бет миофункционалдық бұзылыс ретінде көрінеді – тіл бұлшықтарының клиникалық тұрғыдан аномалиялы саналатын үлгісі, онда тіл алдыңғы жағына қарай итеріліп, әйтпесе нашар жабылатын еріндерді мөрлейді. Тіл итеру тек сөйлеу, жұту немесе тамақтану кезінде байқалады, және көбінесе кішкентай төменгі жақ сүйегі мен алдыңғы ашық тістеуге ұқсас жағдайда, нашар жабылатын еріндерді жабу үшін қолданылады. Бұл мінез-құлық тек ояу күйде және тіл (және дененің қалған бөлігі) қалыпты деңгейде болғанда ғана көрінеді. Сипаттамалық тұрғыдан алғанда, тіл итеру терең ұйқы кезінде, немесе тонус жоқ фазаларда, әсіресе ес-түссіз жағдайларда мүмкін емес. Шамамен барлық нәрестелердің жұту үдерісінде тіл ұшын алға қарай итеруі байқалады, бұл нәрестелік сору рефлексінің бір бөлігі болып табылады. Алты айлық шамасында көптеген балалар осы итерудің алдыңғы шегін жоғалтады, себебі сүт тістері шыға бастайды, ал қатты тағамдарды қабылдаумен бірге қалыпты ерін мөрлеуі автоматты түрде қалыптасады. Осылайша, жаңа туғаннан кейін де жалғасатын тіл итеруді байқауға қатысты қоғамдық және клиникалық мамандардың екі түрлі көзқарасы бар. Бірі – бұл анатомиялық себептердің ерекше үйлесімінен туындаған ашық (немесе нашар жабылатын) ерін күйін жабудың қалыпты бейімделген тәсілі, ал екіншісі – тіл итеру ашық немесе нашар жабылатын ерін күйінің себебі немесе күшейткіші болып табылады, және мінез-құлықты өзгертуге немесе клиникалық емдеуге қарсы тұрады. Жалпы алғанда, тіл итеру жеткілікті зерттелмеген. Әсіресе, оның сипаттамасы, себептері, әсері немесе басқаруы туралы көптеген мәселелерде консенсусқа қол жеткізілмеген, сондай-ақ әртүрлі клиникалық топтардың арасында, әрқайсысы әртүрлі емдеу түрлерін немесе кәсіби қызығушылықтарға арналған философияларды ұсынады.
Tongue thrust (also called reverse swallow or immature swallow) is a pseudo pathological name of what is either considered a normal adaptive lip seal mechanism, whereby normal nasal breathing or normal swallowing can occur, or seen as an oral myofunctional disorder a tongue muscle pattern that is perceived as clinically abnormal and in which the tongue protrudes anteriorly to seal otherwise incompetent lips. Tongue thrusting is only seen during speech, swallowing or eating, and in order to close otherwise incompetent lips on background of an almost ubiquitous small lower jaw and anterior open bite. The behaviour is apparent only during a normal awake state, and whilst the tongue (and rest of the body) is in normal resting tone. By descriptive inference, tongue thrusting is impossible during deep sleep, or non tone phases; or in particular during non conscious states. Nearly all infants exhibit a swallowing pattern involving forward tongue tip push as part of infant suckling behaviour. By six months of age most lose the forward extent of this push once paediatric incisal teeth erupt, and normal lip seal is automatically acquired as solid foods begin. There are thus two community and clinical professional views of the observation of tongue thrusting behaviour that persists past the neonatal period. Either it is a normal adaptive means of closing an open (or incompetent) lip state, caused by a unique combination of anatomical reasons, or
Tongue thrusting is the cause or potentiator of an open or incompetent lip state, and which resists efforts at behavioural change or clinical attempt at remedy. In generality, tongue thrusting is poorly understood. In particular it lacks consensus on many points of description, causality, effect or management and between the various clinical groups that each offer different forms of treatments or philosophies of professional interest.
Себептер
Тілді итеруге ықпал ететін факторлар: макроглоссия (үлкейген тіл), бас бармақты сору, үлкен тонзиллалар, тұқым қуалау факторлары, анкилоглоссия (тіл байлау), және нәрестелерді тамақтандыру үшін қолданылатын кейбір жасанды сосқалар. Сонымен қатар, аллергия немесе мұрынның бітілуі тыныс алудың қиындығына байланысты тілдің ауызда төменде жатуына, нәтижесінде тілді итеруге себеп болуы мүмкін.
Factors that can contribute to tongue thrusting include macroglossia (enlarged tongue), thumb sucking, large tonsils, hereditary factors, ankyloglossia (tongue tie), and certain types of artificial nipples used in feeding infants, also allergies or nasal congestion can cause the tongue to lie low in the mouth because of breathing obstruction and finally contributing to tongue thrusting.
Әсерлер
Тілдің экструзиясы нәрестелерде қалыпты жағдай. Тілді итеру тістер мен ауызға кері әсер етеді. Адам тәулігіне 1200-2000 рет жұтады, әр жолы шамамен қысыммен. Егер адамда тілді итеру болса, бұл үнемі қысым тістерді дұрыс емес орналасуға итермелейді. Тілді итеруші адамдарда көбінесе ашық тістеу кездеседі; тілдің тістерге түсіретін күші "жаман тістеу" (малоклюзия) туындауына себеп болатын маңызды фактор болып табылады. Көптеген ортодонттар тіс емдеуді жақсы нәтижемен аяқтаған, бірақ пациенттің тілінің итеруі салдарынан жағдай қайталанғанын анықтады. Егер тіл тістерге қарсы итеру амалын жалғастыра берсе, ол тістерді алға итеріп, ортодонтиялық жұмысты кері қайтарады. Тілді итеру жұту үлгісі сөйлеуге әсер етуі мүмкін. , , , , , және дыбыстары тілдің жоғарғы альвеолярлық қырға қойылуы арқылы шығарылады, сондықтан тілді итеру осы дыбыстарды бұрмалауы мүмкін. Дұрыс емес бұлшықет қызметімен (тілді итеру сияқты) шайнау және жұту қалыпты шайнау және жұту қозғалысымен салыстырғанда тиімді емес.
Tongue extrusion is normal in infants. Tongue thrusting can adversely affect the teeth and mouth. A person swallows from 1,200 to 2,000 times every 24 hours with about of pressure each time. If a person has tongue thrusting, this continuous pressure tends to force the teeth out of alignment. People who exhibit a tongue thrust often present with open bites; the force of the tongue against the teeth is an important factor in contributing to "bad bite" (malocclusion). Many orthodontists have completed dental treatment with what appeared to be good results, only to discover that the case relapsed because of the patient's tongue thrust. If the tongue is allowed to continue its pushing action against the teeth, it will continue to push the teeth forward and reverse the orthodontic work. Speech may be affected by a tongue thrust swallowing pattern. Sounds such as , , , , , and are produced by placing the tongue on the upper alveolar ridge, and therefore a tongue thrust may distort these sounds. Chewing and swallowing with dysfunctional muscle patterning (as in a tongue thrust) is not as effective as a normal chewing and swallowing motion.
Емдеу
Тілді итеруді емдеу әдістеріне тілді дұрыс жағдайға қайта бағыттауға және жұтуды өзгертуге көмектесетін ортодонтиялық тікенектер, тілмелер немесе басқа тілді еске түсіретін құралдар кіруі мүмкін. Орофациалдық миофункционалдық терапевтер ауыздың тынығу кезіндегі дұрыс жағдайын және құралдарсыз шайнау/жұту механикасын үйретеді.
Treatment options for tongue thrust may include orthodontic spikes, prongs or other tongue reminders, which redirect the tongue rest posture and swallow. Orofacial myofunctional therapists teach oral rest posture and chewing/swallowing mechanics without appliances.