Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ноцера Умбра — Италияның Перуджа провинциясындағы қала және коммуна, Фолиньодан солтүстікке қарай 15 шақырым қашықтықта, теңіз деңгейінен 520 метр биіктікте орналасқан. 157,19 км² аумақты қамтитын коммуна, Умбриядағы ең үлкендердің бірі. Ол «Италияның ең әдемі ауылдары» (I Borghi più belli d'Italia) тізіміне кіреді.
Nocera Umbra is a town and comune in the province of Perugia, Italy, 15 kilometers north of Foligno, at an altitude of 520 m above sea level. The comune, covering an area of 157.19 km2, is one of the largest in Umbria. It is one of I Borghi più belli d'Italia ("The most beautiful villages of Italy").
Ежелгі дәуір
Ноцера қаласы б.з.д. 7 ғасырында Камеринум қаласынан келген тұрғындар тарапынан негізделген, ол – Умбриялық қала. Олар «ver sacrum» (қасиетті көктем) деп аталатын оқиға кезінде, яғни жаңа колония құру үшін өздерінің атамекенін тастап кеткен. Қаланың Оско-Умбрия тіліндегі атауы – Ноукрия, яғни «Жаңа» (қала) деген мағынаны білдіреді. Римдік қала қазіргі Ноцера орналасқан төбеде емес, Топино өзенінің жанындағы аңғарда салынған. Латын тілінде Nuceria Camellaria (немесе Camellana) деп аталған қала б.з.д. 4 ғасырдың соңы мен 3 ғасырдың басында Римнің билігіне өткен және Муниципиум мәртебесіне ие болған. Бұл қала тез арада стратегиялық маңызға ие болды, себебі ол Римді Адриатика теңізімен байланыстыратын Фламиния жолының бір тармағында орналасқан, ол жол Форум Фламинийден (С. Джованни Профиамма, Фолиньо қаласының жанында) Пиценумдағы Фанумға дейін созылған. Басқа бір түсінік бойынша, Nuceria Favoniense – бүгінгі Пьевефавоника қаласы болуы мүмкін, ол қазіргі Ноцерадан көп алшақ емес жерде орналасқан. Бүгінге дейін Римдік жолдардың қалдықтарын көруге болады. Нуцериядан римдіктер тағы бір жол салды – Септемпедана, ол Апенниннің Адриатика жағындағы Пролакеум және Септемпеда римдік бекіністеріне дейін жететін. Плиний Ескінің айтуынша, Нуцерияда екі тайпа тұрған: біреуі – Нуцерини Фавонийлер (Фавонияға адал, сондай-ақ Фауна деп аталатын қасиетті құдайға табынушылар) және екіншісі – Камелланилер (Камеринумнан шыққан немесе мүмкін, кішкентай ағаш ыдыстар – камеллалар жасаушылар). Страбон қала ағаштан жасалған ыдыстар (мүмкін, шелектер) өндірісімен танымал болғанын жазған. Екінші Пуникалық соғыс кезінде, б.з.д. 217 жылы, Ханибал Тразимен шайқасынан кейін Адриатикаға қарай жол тартқанда, өзінің әскерімен қаланың жанында (қазір Аффрика деп аталатын жерде) тоқтаған делінеді. Нуцерияға жақын, қазір құрғап қалған Лакус-Плестиннің жағалауында римдік атты әскердің қолбасшысы Гай Центений 4000 атты әскермен Карфагеннің Махарбал басқарған әскеріне қарсы шайқасқан. Қала б.з. алғашқы екі ғасырында өркендеудің шыңына жеткен. 5 ғасырда Ноцера епархиясы құрылды. Римдік қала 5 ғасырдың басында, мүмкін, Алариктің вестготтары Римге бара жатқанда қиратылған: аман қалғандар үйлерін төбеге қайта салып, қазіргі Ноцера қаласын құрған.
The town of Nocera was founded in the 7th century BC by inhabitants from Camerinum, an Umbrian town, who left their ancestral homeland during a so called ver sacrum (sacred spring), that is the deduction of a colony. The name of the town in the Osco Umbrian language was Noukria, meaning "New" (town). The Roman town was not located on the hill where modern Nocera lies but in the valley, near the Topino river. The town with the Latin name Nuceria Camellaria (or Camellana) – came under Roman control between the end of the 4th century and the first decades of the 3rd century BC, and became a Municipium. It soon acquired strategic importance because it lay on a branch of the via Flaminia, the road which linked Rome to the Adriatic, stretching from Forum Flamini (S. Giovanni Profiamma, near Foligno) to Fanum, on the Picenum. According to another interpretation, Nuceria Favoniense could be another town (today's Pievefavonica), located not far from today's Nocera. Several remains of the Roman roads are still visible today. From Nuceria the Romans also built another road – the Septempedana leading to the Roman military outposts of Prolaqueum and Septempeda, on the Adriatic side of the Apennines. According to Pliny the Elder, Nuceria was inhabited by two tribes, one the Nucerini Favonienses (faithful of Favonia, also named Fauna, a Goddess) and the other Camellani (originating from Camerinum, or possibly makers of camellae, small wooden containers). Strabo records that the town was famous for the production of wooden vases (possibly barrels). During the second Punic war, in 217 BC, Hannibal, on his way to the Adriatic after the battle of Trasimeno, is said to have camped with his army near the town (in a place still known as Affrica). Near Nuceria, on the shores of what is now the dried up Lacus Plestinus, the commander of the Roman cavalry, Gaius Centenius, fought a battle with 4,000 knights against Carthaginian troops headed by Maharbal. The town reached the height of its prosperity during the first two centuries AD. During the 5th century, the diocese of Nocera was established. The Roman town was destroyed at the beginning of the 5th century, possibly by the Visigoths of Alaric, on their way to Rome: the survivors rebuilt their homes on top of the hill, where today's Nocera still stands.
Орта ғасырлар
Ломбардтар қаланы басып алып, онда Ариманияны, содан кейін Гастальдатусты орналастырды және ақыры, 9 ғасырдың басында (франк кезеңінде) ол графтыққа айналды. Қоршалған қала – ол заманауи құжаттарда arx fortissima деп аталған – Сполето герцогтығының солтүстік шекарасын Гуальдо Тадинодағы Византия гарнизонына қарсы қорғады. Ломбард кезеңіндегі Ноцераның маңыздылығын 1897 жылы қазба жұмыстары кезінде табылған Некрополь көрсетеді, оның артефакттары – қару-жарақ, әшекейлер, тұрмыстық заттар, керамика – Римдегі Жоғары Орта ғасырлар мұражайының (Museo dell'alto Medioevo) негізін құрайды. Орта ғасырларда Ноцера қазіргі күйіндегідей қоршалған қалаға айналды. 1202 жылы қала Перуджаның бақылауына өтті, ал 1248 жылы император Фредерик II оны қиратты. Бірнеше жылдан кейін үлкен жер сілкінісі оны тағы да қиратты. Содан кейін ол Фолиньоның Тринцилерінің иелігіне көшті. 1421 жылы Ноцераның кастелланы Пьетро ди Расилья әйелінің Николо I Тринчимен зина жасады деп күдіктенді, сондықтан ол бүкіл Тринчи отбасын аң ауына шақырды және жас Коррадодан басқа барлығын өлтірді. Коррадо туыстарының өлімінен кек алып, қалаға шабуыл жасап, опасыз кастелланы өлтірді. 1439 жылы кардинал Джованни Вителлески Тринцинің билігін жойды, ал Ноцера Папа мемлекетінің құрамына қосылды.
The Lombards occupied the town and stationed an Arimannia there, then a Gastaldatus and finally, at the beginning of the 9th century (during the Frankish period) it became a county. The walled town – it was named arx fortissima in contemporary documents guarded the northern border of the Duchy of Spoleto against the Byzantine garrison at Gualdo Tadino. The importance of Nocera during the Lombard period is underlined by the Necropolis excavated in 1897, whose artefacts – weapons, jewels, household utensils, ceramics form the core of the Museo dell'alto Medioevo in Rome. During the Middle Ages Nocera became a walled town, very much as it exists today. In 1202 the town came under the control of Perugia, and in 1248 it was destroyed by emperor Frederick II. A few years later it was destroyed by a large earthquake. Shortly thereafter it came into the possession of the Trinci of Foligno. In 1421 the Castellan of Nocera, Pietro di Rasiglia, suspecting his wife of adultery with Niccolò I Trinci, invited the whole Trinci family to a hunting party and had them all killed, except the young Corrado, who took revenge for the murder of his relatives, attacking the town and killing the treacherous castellan. In 1439 Cardinal Giovanni Vitelleschi crushed the Trinci's Signoria, and Nocera was annexed to the Papal States.
Қазіргі заман
Наполеон дәуірін есептемегенде, қала 1860 жылға дейін Папаның билігінде болды, содан кейін Умбрияның құрамына кіріп, Италия Корольдігіне қосылды және Умбриядағы Перуджа провинциясына бекітілді. Қала мен айналасындағы кішкентай елді мекендер бірнеше рет жер сілкінісіне ұшырады. Ең ірілері 1279 жылдың 30 сәуірінде, 1747 жылдың 17 сәуірінде және 1997 жылдың 26 қыркүйегінде тіркелді. Соңғы жер сілкінісі салдарынан келген зиян 2016 жылы толығымен жойылды.
The town, with the exception of the Napoleonic period, remained under papal control until 1860 when, as a part of Umbria, it was annexed to the Kingdom of Italy and assigned to the Province of Perugia in Umbria. The town and the surrounding hamlets have been struck several times by earthquakes. The major ones took place on April 30, 1279, April 17, 1747, and September 26, 1997. The damage caused by the last of these has been fully repaired in 2016.
Жолдар
Муниципалитет Nocera Scalo, Nocera Umbra және Colle/Gaifana қиылыстары арқылы қайта жаңартылған SS 3 Flaminia тас жолымен қамтамасыз етіледі.
The municipality is served by the SS 3 Flaminia rebuilt as a variant through the junctions of Nocera Scalo, Nocera Umbra and Colle/Gaifana.
Темір жолдар
Ноцера қаласын Рим-Анкона темір жолымен байланыстырады, және сол аттас станция (Ноцера Скало бөлімінде) осы жол бойында орналасқан.
Nocera is served by the Rome–Ancona railway line, on which the station of the same name (in the frazione Nocera Scalo) is located.