Кіріспе

Америкалық бомбалаушы ұшақтың прототипі

Martin XB-48 – 1940 жылдардың ортасында жасалған американдық орташа реактивтік бомбалаушы. Ол Boeing B-47 Stratojet ұшағымен бәсекелесті, бірақ B-47 артықшылықты дизайн екені дәлелденді және B-47 даму кезінде қиындықтар туған жағдайда қосалқы жоспар ретінде қарастырылды. Ол ешқашан өндіріске шығарылмады және тек 45-59585 және 45-59586 сериялық нөмірлері бар екі прототип салынды.

Жобалау және әзірлеу

1944 жылы АҚШ Соғыс департаменті Германиядағы авиацияның жетістіктерінен хабардар болып, орташа бомбардировщиктердің әртүрлі конструкцияларын қажет ететін талапты жариялады. Бұл бәсекеге қатысқан басқа жобалар, кейде "45-ші сынып" деп аталды, Солтүстік Америка XB-45 және Convair XB-46 ұшақтарын қамтыды. Өндіріс тапсырысы Солтүстік Америка B-45 Tornado ұшағына берілді, бірақ тіпті бұл ұшақ та бірнеше жыл ғана қызмет етті, содан кейін одан да заманауи Boeing B-47 Stratojet ұшағымен ауыстырылды. Дегенмен, B-45-тің өзіндік артықшылықтары болды – әсіресе, ол жүкпен тоңдырылмағанда, барлау ұшағы ретінде пайдалануға жарамды еді. "45-ші сыныпқа" жататын барлық бомбардировщиктер – Екінші дүниежүзілік соғыстың авиациялық білімімен турбореактивті қозғалтқыштардың қуатын біріктірген, көшкін ұшақтар еді. XB-48 де осыған ұқсас болды, себебі оның дөңгелек фюзеляжы мен бұрышсыз қанаттары Martin B-26 Marauder орта бомбардировчигінің айқын ықпалын көрсетті. Алайда, B-26 екі үлкен 18 цилиндрлі радиалды қозғалтқыштарының күші жеткілікті болса, XB-48-ге кемінде алты жаңа реактивті қозғалтқыш қажет болды. XB-48 жобаланған кезде реактивті жылдамдық әлі де дамудың бастапқы сатысында еді. Және, ол сырттай алты бөлек қозғалтқыш камерасын – яғни, әр қанаттың астында үш – көрсеткенімен, XB-48-де іс жүзінде екі ғана, бірақ кең, үш қозғалтқыштан тұратын камера болды. Бұл үлкен камералардың әрқайсысы қозғалтқыштарды салқындату жүйесін құрайтын күрделі ауа арналарын да қамтыды. XB-48 велосипедтік типтегі тандемді қону шассисімен жасалған алғашқы ұшақ болды, бұл жүйе бұрын өзгертілген B-26 ұшағында сынақтан өткен. Қанаттың аэродинамикалық профилі дәстүрлі қону шассисін орналастыру үшін тым жұқа болды. Негізгі қону шассисі фюзеляжда орналасқан, ал ұшақтың тепе-теңдігін сақтау үшін әр қанаттағы кішкентай тіреулер пайдаланылды.

Пайдалану тарихы

XB-48 алғашқы ұшуын 1947 жылғы 22 маусымда жасады. 37 минуттық, 73 мильдік (117 км) қашықтықты Балтимор, Мэриленд штатындағы Мартин зауытынан NAS Patuxent River, Мэриленд штатына дейін орындады. Бірақ қонғанда, ұшқыш Пэт Тиббс арнайы жасалған, бірақ өте жауап бермейтін, сезімталдығы төмен ауа тежегішін күшпен басқанда, алдыңғы және артқы шассидегі барлық төрт дөңгелегі жарылды. Тиббс және оның серігі Датч Гелвин жарақат алмады.