Кіріспе

Бельгия қарулы күштерінің авиациялық саласы – Бельгия әуе күштері (Luchtcomponent, ) – Бельгия қарулы күштерінің әуе бөлімі. 2002 жылдың қаңтарына дейін ол ресми түрде Бельгия әуе күштері (Belgische Luchtmacht; ) деп аталды. Ол 1909 жылы құрылған және әлемдегі ең көне әуе қызметтерінің бірі болып саналады. Бас қолбасшы – генерал-майор Тьерри Дюпон, 2020 жылдың 17 қыркүйегінде тағайындалды.

Құрылтай және алғашқы жылдары

Luchtcomponent 1909 жылы Бельгия армиясының бөлімшесі ретінде Compagnie des Ouvriers et Aérostiers деген атпен құрылды. Патша Альберттің ұшақтарды әскери мақсатта пайдалануға деген қызығушылығы оның құрылуына басты түрткі болды. Айта кетейік, азаматтық авиация саласында Барон Пьер де Катер сол жылы алғашқы азаматтық ұшқыш куәлігін алды. Де Катерс дереу авиация мектебін құрды. Шамамен сол уақытта Соғыс министрлігі француз армиясының үлгісімен, ұшқыштарға әскери куәлік алудан бұрын азаматтық ұшқыш куәлігін алуды міндеттеді. 1910 жылы үш бельгиялық лейтенант өз қаражатымен мектепте ұшқыш куәліктерін алды. Артиллерияның екі лейтенанты – Бадуин Монтенс д'Остервик, ол 30 қыркүйекте №19 куәлік алды, және Альфред Сартель, ол 10 қарашада №23 куәлік алды. Үшінші лейтенант Жорж Нелис жаңа құрылымның алғашқы авиациялық кандидаты болды, ол 21 желтоқсанда №28 куәлік алды. Оған жеке ұшақ сатып алынды. 1911 жылдың көктемінде жаңа әуе күштері бес ұшқыш, екі механик және ағаш шеберін камтитын әскери авиация мектебін құрды. Олардың алғашқы ұшағы Барон Катерс арқылы алынды, ол ұшақты король Альбертке сыйлады, ол оны мектепке тапсырды. 1912 жылдың 12 қыркүйегінде ұшқыш лейтенант Нелис және бақылаушы кіші лейтенант Стеллингверф ұшақтан пулеметпен оқ атқан алғашқы еуропалықтар болды. Нелис ұшақты төмендеткенде, Стеллингверф жерге тік қойылған нысанаға бірнеше оқ атып түсірді. Олар бұл әрекеттері үшін жазаланды. Содан кейін Нелис 1913 жылдың қарашасында капитан-командир Эмиль Матьемен бірге Англияға барып, Хендон мен Альдершотта Льюис пулеметін әуеде қолдануды көрсетті. Нәтижесінде британдықтар Льюис пулеметін қабылдады, бірақ бельгиялықтар қабылдамады. Бельгия Бірінші дүниежүзілік соғысқа тек барлау миссияларын орындауға арналған ұшақтармен кірді.

Бірінші дүниежүзілік соғыс

Бельгия 1914 жылғы 4 тамызда Бірінші дүниежүзілік соғысқа қадам басқан кезде әскери авиация бөлімі, қазіргі Aviation Militaire Belge (Belgische militaire luchtvaart) деп аталатын, әрқайсысы 80 ат күші бар төрт «Фарман» ұшағынан тұратын төрт эскадрильядан құралды. Дегенмен, III және IV эскадрильялар әлі құрылып жатқан болатын. Әр эскадрильяға бір жүк көлігі, ал бесіншісі жылжымалы шеберхана ретінде берілді. Әр эскадрильяда командир, бес ұшқыш және алты бақылаушы болды, барлық офицерлер бас бөлімшелерден тағайындалды. Осының салдарынан, көптеген жаңа авиаторлар Бельгия қарулы күштерінің инженерлік және артиллериялық бөлімдерінен келді. Соғыс басталғанда бесінші эскадрилья құрылды, онда азаматтық ұшқыштар мен «Блерио» ұшақтары болды. Подполковник Анри Кромбе 1914 жылғы 4 тамызда Лиеж үстінде «Депердюссин» жарыс машинасымен алғашқы әскери патрульдің бірін орындады. Адъютант Бехаге бірнеше күннен кейін жауға қарсы алғашқы шайқасты өткізді. 26 қыркүйекте бельгиялық әуе экипажының лейтенанты де Петровски мен сержант Бенселин неміс ұшқышын мылтықпен жаралап, оның «Таубе» ұшағын Синт-Агата Берхемге қонуға мәжбүр етті. Егер олар осы жеңіске талап еткен болса, бұл тарихтағы әуедегі алғашқы ұрыс жеңісі болар еді. 1915 жылғы 3 қаңтарда екі британдық пулемет бельгиялық екі ұшағына орнатылды, бұл жауға қарсы екі есе күш салуға мүмкіндік берді. Бұл Бельгияның алғашқы арнайы истребитель ұшақтары болды. Ақпан айында бельгиялық он үш ұшқышы 28 шабуылдық патруль ұшты. Олардың алғашқы шайқасы 26 күні болды, онда он «Альбатрос» үш бельгиялық «Фарманға» қарсы тұрды. 26 наурызда лейтенант Бошманс екі орындық неміс ұшағын тік құлауға жіберді, ол ұшқышқа тигендей болды. Неміс ұшағы құлаған немесе жерге қонған жоқ. Бұл бельгиялық авиаторлардың алғашқы жеңіс талабы болды. Сәуір айында лейтенант Фернан Жаке өз ұшағына пулемет орнатып, жауды іздеді. 17-сі күні ол және оның бақылаушысы (лейтенант Анри Виндевогель) Бельгияның әуедегі алғашқы расталған жеңісін оді, Розеларе үстінде «Альбатрос» барлау ұшағын өртеп жіберді. Шамамен сол уақытта адъютант Хосе Орта мен лейтенант Луи де Бурле жаудың бақылау шарларына алғашқы шабуыл жасады, Гаутхулст үстінде газға үш кішкентай бомба тастады, бірақ олар тимеді немесе жарылмады. 1916 жылғы 18 қаңтарда арнайы истребитель эскадрильясын құру туралы шешім қабылданды. 1916 жылғы 22 ақпанда I эскадрилья 1ère Escadrille de Chasse аталды. Ол жаңадан жеткізілген «Ньюпорт 10» және ескірген «Фарман» екі орындығынан тұрды. Тамыз айында жаңа эскадрилья «Ньюпорт 11» ұшақтарына жаңартылды, ал Escadrille V 5me Escadrille de Chasse аталды. Жаңа бөлім жаңа әуе күштері үшін шабуылдық формацияны бірінші болып құрды. 1917 жылғы 15 ақпанда олар жеті ұшақтың шабуылдық патрулін ұшырды. Осы кезде AMB құрамында 44 ұшақ, оның ішінде 21 истребитель болды. Бұл кезде әр ұшақта ұшқыштардың жеке белгілері болды, бірақ бөлімше атаулары болмады. 1917 жылдың жазында AMB үшінші Ипр шайқасының басында одақтас авиация операцияларында белсенді рөл атқарды. 1918 жылғы наурызда AMB Groupe de Chasse деңгейіне жетті. Осы кезде Escadrilles de Chasse ролі, ақыры, қатаң түрде истребитель бөлімшелері ретінде жұмыс істеуге бағытталды. Ұшқыштар истребитель және барлау роліне бөлінді. Барлық истребитель ұшқыштары жаңа истребитель бөлімшелеріне өткен жоқ. 1 мамырдан бастап 22 ұшқыш барлау бөлімшелерінде эскорт міссияларын орындау үшін қалды. Патша Жакеге топ басшылығын беруді талап етті. Жаңадан құрылған истребитель қанатында екі истребитель эскадрильясы болды. Алайда 1ère Escadrille de Chasse 9 Squadron (Belgian Air Force) аталды, ал 5ème Escadrille de Chasse 10me Escadrille de Chasse аталды. 28 мамырда оларға қосылу үшін 11 Squadron (Belgian Air Force) құрылды. 1918 жылғы қыркүйекте одақтастардың соңғы шабуылы басталғанда, AMB одақтастардың авиациялық күш-жігеріне қосылды және бір уақытта 40-тан астам ұшақты әуеге көтере алды. Қызметінің қысқа мерзімінде Группа 700-ден астам әуе шайқасына қатысты және 71 расталған және 50 ықтимал жеңіске ие болды.

Әуе кемелерін сатып алу қиындықтары

1916 жылдың маусым айында жаңа ғана құрылған әуе күштері француздардан Nieuport 10 ұшағының бір және екі орындық нұсқаларын алды. Бельгиялықтар соғыс барысында ұшақтарын жаңартуды жалғастырды, бірақ француз өндірушілеріне тәуелді болғандықтан 1916 жылдан бастап одақтастардың екінші дәрежелі күшіне айналды. Әртүрлі типтердің қолданысқа енгізілу мерзімі, бельгиялықтардың оларды алу уақытымен салыстырғанда, бұл жағдайды көрсетеді. Бельгиялықтар 1916 жылдың соңында Nieuport 16 ұшақтарын алды. Nieuport 17 француздар қатарына 1916 жылдың маусымында қосылды, бірақ бельгиялықтар одан өте аз алды, сондықтан 1917 жылдың маусымында олар әлі де бұрынғы Nieuport ұшақтарын пайдаланып жүрді. Содан кейін олар жаңа Nieuport 23 ұшақтарын тапсырыс берді, ол негізінен жетілдірілген Nieuport 17 ұшағы болды. Spad VII 1916 жылдың 2 қыркүйегінде француз әскерінің қатарына қосылды, ал бельгиялықтар оны шамамен бір жылдан кейін алды, алғашқысы 1917 жылдың 22 тамызында жеткізілді. 1917 жылдың қыркүйегінде Бельгияға Hanriot HD.1 ұшағы, одан бір жыл бұрын қолданысқа енгізілгеннен кейін жеткізілді. Spad XIIIs та сол айда қолданысқа енді, бірақ бельгиялық инвентаризациясында келесі жылға дейін пайда болмады. Sopwith Camels алғаш рет 1917 жылдың мамырында қолданысқа берілді, ал AMB алғашқысын 1917 жылдың 29 қарашасында алды. AMB өзінің ұшағын жобалап, құрастыруға бір рет әрекеттенді. Алайда Ponnier M1 өндіріске жарамсыз болды, және онға жуық жасалғандары қанаттары қысқартылып, жаңа пилоттарды оқыту үшін "Пингвин" роликтері ретінде пайдаланылды.

Операциялық қорытынды

Оның ең шебер ұшқыштарының бірі Вилли Коппенс Бірінші дүниежүзілік соғыстағы балонды жою бойынша ең табысты ұшқышқа айналды, сонымен қатар соғыстың аса көрнекті ұшқыштарының бірі болды. Осы шағын күштен тағы төрт ұшқыш аса шеберлік танытты: Андре де Мюльмейстер, Эдмонд Тиффри, Ян Олиеслагерс және Фернан Жакет. Жаңа құрылған әуе күштері кейде Альберт патша мен Елизавета патшаны майдан үстінен ұшыруға міндеттелді.

Әлемдік соғыстар аралығы

Соғыс аралық кезеңде Бельгия әскери-әуе күштері Breguet 19 ұшағымен ұшты. Жергілікті өндірістегі ұшақтарды, мысалы, Stampe et Vertongen және Renard компанияларында жасалғандарын алуға әрекеттер жасалды. Сондай-ақ, ACAZ C.2 және LACAB GR.8 сияқты жергілікті конструкцияларды сынап көрді, бірақ олардың ешқайсысы жаппай өндіріске түспеді.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Екінші дүниежүзілік соғыс басталған кезде Армия Әуе Күштерінің құрамында үш белсенді Әуе Күштері полкі болды. Осы полктерде Renard R 31 және R 32, Fiat CR.42 Falco, Hawker Hurricane, Gloster Gladiator, Fairey Fox және Fairey Battle ұшақтары пайдаланылды. 1940 жылдың мамыр айында Германияның басып кіруі кезінде олар Германияның әлдеқайда басым Люфтваффесі тарапынан талқандалды. Соғысқа дейін Бельгия да Aviation Militaire әуе күштерін шетелдік үлгілермен жабдықтауға тырысып, Польша мен Францияда өндіріс лицензияларын, ал АҚШ-та ұшақтарға тапсырыс берді. Бірақ алынған лицензияларды 1940 жылдың мамырына дейін қолдану мүмкін болмады, ал АҚШ-та жасалған ұшақтар Франция мен Ұлыбританияға жеткізілді. 1940 жылдың 28 мамырында Бельгия капитуляциялағаннан кейін, Ұлыбританияда Корольдік Әуе Күштері Ерікті Резервінің бельгиялық бөлімі ретінде шағын бельгиялық әуе күштері құрылды. Бұл шағын күш британдық Корольдік Әуе Күштерінің құрамында әрекет етті, ал оның эскадрильялары Supermarine Spitfire және Hawker Typhoon ұшақтарымен жабдықталды.

Салқын соғыс

1946 жылы 15 қазанда Бельгия әскери авиациясы Бельгия армиясынан тәуелсіз, дербес күшке айналды. 1953 жылдың қыркүйегінен 1960 жылға дейін Аванстырылған ұшқыштар мектебі (Ecole de Pilotage Avancé) Бельгия Конгосындағы Камина әскери базасынан Гарвард ұшақтарын пайдаланды. Базада шамамен 60 Гарвард ұшағы болған.

Салқын соғыстан кейінгі реформалар

1990 жылдардың басында, «суық соғыс» аяқталғаннан кейін, Бельгия үкіметі Бельгия қарулы күштерін қайта құрылымдауға кірісті. Бельгия әуе күштері ауыр соққыға ұшырады және 3-ші тактикалық қанаттың таратылуымен (1994 ж.), Бовчейндегі 1-ші истребитель қанатының таратылуымен, Синт-Трюиден әуе базасындағы 9-шы оқу қанатымен және Гетсенховендегі бастауыш ұшу мектебінің (1996 ж.) таратылуымен күші жартысынан астамға азайды. 2002 жылы Бельгия үкіметі Канаданың тәжірибесіне сүйене отырып, қарулы күштеріне «бір құрылымды» енгізуді шешті, нәтижесінде тәуелсіз Бельгия әуе күштері жойылды. Бельгия әуе күштерінің бөлімшесі (COMOPSAIR штаб-пәтері болып табылады) Флоренн әуе базасындағы 2-ші тактикалық қанаттан және Клейне-Брогель әуе базасындағы 10-шы тактикалық қанаттан тұрады, екеуі де төрт эскадрильяда F-16 ұшақтарын пайдаланады. Бельгия бастапқыда сатып алған 160 F-16 ұшағының тек 105-і модернизацияланды, ал 2005 жылы 72 ұшаққа дейін, 2012 жылға қарай 60 ұшаққа дейін азайтылды. Бовчейн әуе базасындағы 1-ші қанат пилоттарды даярлаумен айналысады, бастауыш оқыту үшін поршеньді Aermacchi SF.260 және жоғары деңгейдегі оқыту үшін Alpha Jet ұшақтарын пайдаланады. Клейне-Брогельде F-16 ұшақтарында жауынгерлік дайындық жүргізіледі. COMOPSAIR Melsbroek әуе базасында орналасқан 15-ші әуе көлігі қанатында Lockheed C-130 Hercules ұшақтарын пайдаланады және оларды жеті Airbus A400M көлік ұшағымен ауыстыруды жоспарлап отыр. VIP-тұлғалар Embraer 135/145 ұшақтарымен, Dassault 20/900 және Airbus A321 ұшақтарымен тасымалданады. Sea King SAR тікұшақтары 40 жылдан астам қызметтен кейін 2019 жылдың наурыз айында қызметтен шығарылды және олардың орнына NH 90 (4 NFH + 4 TTH) тікұшақтары келді. Бельгия теңіз күштері үшін пайдалы мақсатта қолданылған Alouette III тікұшақтары 2021 жылы қызметтен шығарылды. 2004 жылы біріктірілген құрылым аясында Heli қанатының армиялық авиациялық бөлімшелері COMOPSAIR-ге берілді. Олардың құрамында Agusta A109 шабуылдық тікұшағы және Alouette II оқу және барлау тікұшағы бар. 2005 жылы Бельгияның Alpha Jet ұшақтары бастапқы операциялық оқуды жалғастыру үшін Францияның Казо қаласына көшті, ал жоғары деңгейдегі ұшақ оқулары француз Alpha Jet ұшақтарында Тур қаласында өтті. 2013 жылдан бастап жоғары деңгейдегі ұшақ оқулары мен бастапқы операциялық оқулар Францияның Казо қаласында жүзеге асырылады. Солтүстік Атлантика шарты ұйымы, НАТО-дағы міндеттемелеріне сәйкес, Бельгия өзінің 72 F-16 ұшағын НАТО мақсаттарына бағындырды. Жедел әрекет ету күштеріне пайдалану үшін жалпы саны 16 ұшақтан тұратын екі эскадрилья белгіленді. 2008 жылдың ақпан айында Қорғаныс министрі Питер Де Крем екі A310 ұшағының нашар техникалық жағдайы мен қызмет етудегі қиындықтарға байланысты оларды мүмкіндігінше тезірек бірдей кластағы екі ұшақпен ауыстыру қажеттігін мәлімдеді. 2014 жылдың наурыз айына дейін олардың орнын Airbus A330 ұшағы алмастырды, кейін ол Airbus A321 ұшағымен ауыстырылды. 2010 жылдың 1 қыркүйегінде Биерсеттегі Heli қанаты таратылды және Agusta A109 тікұшақтары 1-ші қанатқа айналу үшін Бовчейн әуе базасына көшірілді. SF260 эскадрильясы негізгі ұшу оқу мектебінің құрамына енді. 2011 жылдың 24 мамырында екі зейнеткерлікке шыққан Airbus A310 ұшағы Брюссельдегі MAD Africa компаниясына 700,000 евроға сатылды деп хабарланды. Компания кейін оларды Нидерландының Van Vliet көлік компаниясына сатты, ол өз кезегінде ұшақты Әбу-Дабиде орналасқан, әлі белгіленбеген операторға береді.

1990 жылдар

1991 жылдың қаңтар айында 3-тактикалық қанатқа қарасты 18 Мираж-5 ұшағы Түркияның Диярбакыр әуе базасына орналастырылды. Осы операция барысында бельгиялық ұшақтар Ирак шекарасы бойымен бірнеше рет ұшқыштар. Осы операциядан кейін ескірген Мираж-5 ұшақтары қолданыстан шығарылды. 1996 жылдың 15 шілдесінде Нидерланд әскерінің фанфаралық оркестрінің 37 мүшесі мен төрт бельгиялық экипаж мүшесін тасымалдаған, CH 06 сериялық нөмірі бар C-130 ұшағы Айндховенде құс соғып, екі қозғалтқышының қуатын жоғалтып құлап кетті. Апат салдарынан 34 жолаушы қаза тауып, 7 адам ғана аман қалды. Нидерландыда бұл апат "Геркулес" трагедиясы деп белгілі. 1996 жылдың қазан айынан бастап Бельгия әуе күштері Голландия Корольдік әуе күштерімен бірлесіп, бұрынғы Югославия аумағындағы әуе кеңістігін бақылаудағы "Жұмылдырылатын әуе күштері тобы" аясында ынтымақтасты. Италияның Виллафранка және Амендола базаларынан жұмыс істейтін 2-ші және 10-шы тактикалық қанаттардың F-16 ұшақтары Югославия үстіндегі ұшуға тыйым салынған аймақты бақылау және БҰҰ мен НАТО әскерлеріне қажетті әуе көмегін көрсету міндеттерін атқарды. 1999 жылдың 24 наурызы мен 10 маусымы аралығында бельгиялық он екі F-16 ұшағы 679 жауынгерлік тапсырма орындады. Бұл екінші дүниежүзілік соғыстан бері Бельгия ұшақтарының жау территориясындағы әскери операцияларға қатысқан алғашқы реті болды, бұл Косово дағдарысы кезінде Сербияға қарсы болды. Бельгияның соңғы F-16 жасағы 2001 жылдың тамызында Италиядан шықты.

2000 жылдар

2004 жылдың 29 наурызында Клейне Брогельдегі төрт F-16 ұшағы НАТО-ның Балтық әуе полициясы миссиясы аясында Литвадағы Шяуляй әуе базасына үш айға жіберілді, онда олар Литва, Латвия және Эстония аспанын бақылауға алынды. 2005 жылы Вертолет қанаты (WHeli – HeliW) Боснияның Тузла қаласында төрт A 109 (оның ішінде бір Medevac) ұшағын орналастырды. Шілде айында төрт F-16 ұшағы НАТО-ның Халықаралық қауіпсіздікке көмек көрсету күштерін қолдау үшін Ауғанстанға жөнелтілді. 2005 жылдың маусымынан қазан айына дейін 80-БПЛА эскадрильясы Тузла қаласында B Hunter-ді орналастырды. 2006 жылы Бельгияның Hunter ұшқышсыз әуе кемелері Еуроодақтың EUFOR бейбітшілік миссиясының аясында Конго Демократиялық Республикасына жіберілді. Сонымен қатар, Вертолет қанаты (WHeli – HeliW) Боснияның Мостар қаласында үш A 109 (оның ішінде 1 Medevac) ұшағын "Көк ара" операциясы аясында орналастырды. 2006 жылдың 1 желтоқсанында Бельгияның Әуе күштері Балтық әуе полициясы миссиясы аясында Эстония, Латвия және Литваның әуе кеңістігін қорғау үшін төрт F 16 MLU ұшағын Литвадағы Шяуляй әуе базасына қайтадан орналастырды. 2008 жылдың тамызынан бастап төрт F-16 Нидерландының құрлық әскерлерін қолдау үшін Ауғанстанның Кандагар қаласына жөнелтілді. 2011 жылдың наурыз айында Бельгия Ливиядағы НАТО операцияларын қолдау үшін "Одиссей таңы" операциясын қолдау мақсатында Грекиядағы Араксосқа алты F-16 истребителін орналастырды. Ұшақтар базада бірлескен оқу-жаттығулардың бөлігі ретінде болған және НАТО қолбасшылығына берілді. 2011 жылдың маусымына дейін ұшақтар Ливияда 1000 сағаттан астам ұшқан және әртүрлі әскери нысандар мен мақсаттарға шабуылдар жасаған.

2010/2020 жылдар

2011 жылдың 12 қыркүйегінде Wikileaks құжаты американ елшісі мен қорғаныс министрі Питер Де Кремнің дипломатиялық хабарламасын жариялады, онда Бельгия 2020 жылға дейін тікелей өндірістен алынған Lockheed F-35 Lightning истребительдерін сатып алуға қызығушылық танытып отырғаны көрсетілді. 2013 жылы Бельгия Әуе күштері Малидегі француз операцияларын қолдады, екі А 109 тікұшағымен және екі С-130 Hercules көлік ұшағымен медициналық эвакуация және тактикалық әуе тасымалы қызметтерін ұсынды. 2013 жылдың 2 қыркүйегінде Бельгия Корольдік Әуе күштеріне қарасты төрт F-16 Fighting Falcon истребителі Балтық елдерінің үстіндегі НАТО-ның әуе күзету миссиясын қабылдау үшін Шяуляй әуе базасына қонды. 2014 жылдың қазаны мен 2015 жылдың шілдесі аралығында алты Lockheed Martin F-16AM Fighting Falcon Desert Falcon операциясы аясында Ирак және Левант Ислам мемлекетіне қарсы әскери операцияның бір бөлігі ретінде Муаффак Салти әуе базасына орналастырылды. 2018 жылдың 11 қазанында Флоренс әуе базасында болған өрт салдарынан Бельгияның бір F-16 истребителі толығымен жойылды, ал екіншісі зақымдалды, бұл оқиғаның себебі қарудың кездейсоқ оқ атуынан туындаған деп хабарланды. 2018 жылдың 25 қазанында Бельгия қазіргі 54 F-16 истребителінің орнына 34 F-35A истребителін сатып алу туралы ұсынысты ресми түрде қабылдады. Баспасөз конференциясында үкімет өкілдері F-35 истребителін Eurofighter Typhoon истребителінен бағасының артықшылығы болғандықтан таңдағанын мәлімдеді, сондай-ақ "американдықтардың ұсынысы біздің жеті бағалау критерийі бойынша ең жақсысы болды" деді. Ұшақтар мен оларға 2030 жылға дейінгі қолдаудың жалпы құны 4 миллиард евроны құрады, бұл бастапқыда жоспарланған 4,6 миллиард евродан 600 миллион евроға арзан болды. Бірінші партияның жеткізілуі 2023 жылға жоспарланған. 2019 жылдың 19 қыркүйегінде Бельгия Әуе күштеріне қарасты F-16 истребителі Францияда апатқа ұшырады. 2022 жылы Бельгия Қорғаныс министрлігі STAR бағдарламасын (Стратегиялық қорғаныс сараптамасы) жариялады, ол Бельгия Әскери-теңіз күштері қолданатын 4 NFH90 тікұшағын қазіргі уақытта жетіспейтін ASW сенсорларымен және қару-жарақтарымен жаңартуды, қалған 10 Augusta A109Bi тікұшағын 15 жаңа жеңіл пайдалы тікұшақпен (Airbus EC 145) ауыстыруды және 4 TTH90 тікұшағын ауыстыру үшін 4 ауыр көлік тікұшағын (CH47F) сатып алуды көздейді, сонымен қатар Нидерланд Әуе күштерімен тығыз ынтымақтастық орнату қарастырылып отыр.

Бірлескен әуе полициясы

2015 жылғы 4 наурызда Бельгия мен Нидерландының қорғаныс министрлері, сондай-ақ Нидерландыдағы Люксембург елшісі бірлескен әуе күзету туралы келісімге қол қойды. 2017 жылдың ортасынан бастап Бельгия әуе күштері мен Нидерланды корольдік әуе күштері Бенилюкс елдерінің әуе кеңістігін қорғау үшін кезекпен екі F-16 ұшағын жедел әрекет етуге (QRA) дайын күйде ұстайды. Бұл келісім Бельгияның қорғаныс министріне Нидерланды ұшағына Бельгияның әуе кеңістігінде қару қолдануға бұйыруға, ал Нидерландының министріне Бельгия ұшағына өздерінің әуе кеңістігінде қару қолдануға мүмкіндік береді. Люксембург қазіргі уақытта Бельгияның QRA-сымен қамтылған болғанымен, өз аумағында қару қолдануға рұқсат етпейді.