Кіріспе

Темір дәуірінің Сомерсет, Англиядағы төбелік қамалы

Бұл төбелік қамалы жақсы сақталған және Ұлттық Траст тарапынан Жоғары деңгейдегі басқару келісімі арқылы, Natural England-пен бірлесіп басқарылады, бұл келісімге ағаштарды кесу, соның ішінде жергілікті емес түрік емендерін және бұталарды күту кіреді. Cadbury атауы "Cada's byrig" сөзінен шыққан; "byrig" – англосаксон сөзі, "қамал" немесе "қала" деген мағынаны білдіреді, ол көбінесе, бірақ әрдайым емес, төбелік қамалдарын атау үшін қолданылады. Бұл Сомерсеттегі Cadbury атауын қамтитын үш орынның бірі, ал қалғандары – South Cadbury-ға жақын Cadbury Castle және Cadbury Hill, басқа орындардан айырып тану үшін Cadbury Congresbury деп те аталады.

Орналасқан жері

Cadbury Camp Гордано аңғары мен Солтүстік Сомерсет жазығы арасындағы табиғи жотада, Лаймбрич Вуд көне орман және табиғат қорығының қасында орналасқан.

Тарих

Таудағы бекініс Темір дәуірінде, жергілікті добунни тайпасы салған болуы мүмкін, бірақ толық мәліметтері әлі белгілі емес. Қазба жұмыстарынан қоладан жасалған найза немесе балта басы табылуы, бұл орын Темір дәуірінен бұрын да пайдаланылғанын көрсетеді. Тау бекіністері Кейінгі қола дәуірі мен ерте Темір дәуірінде, шамамен б.з.д. I мыңжылдықтың басында пайда болды. Олардың Ұлыбританияда пайда болу себебі мен мақсаты көптеген пікірталастарға түскен. Олар континенттік Еуропадан келген шапқыншылыққа жауап ретінде, шапқыншылар салған орындар немесе халықтың өсуінен туындаған әлеуметтік шиеленістерге әскери жауап болуы мүмкін деген болжамдар бар. 1960 жылдан бері басым пікір, темірдің қолданылуының артуы Ұлыбританиядағы әлеуметтік өзгерістерге әкелді. Темір кенінің кен орындары қола жасауға қажетті қалайы мен мыс кенінен өзгеше жерлерде болды, нәтижесінде сауда жолдары өзгерді, ескі элиталар экономикалық және әлеуметтік беделін жоғалтты. Билік жаңа топтың қолына көшті. Археолог Барри Канлифф халықтың өсуінің де маңызды рөл атқарғанын айтады және былай деді: «Бұл бекіністер халықтың өсуі салдарынан туындаған ашық соғыс кезінде қоғамға қорғаныс мүмкіндіктерін ұсынды. Бірақ оларды соғыс болғандықтан салған деп есептемеймін. Олар шиеленіс кезінде қорғаныс бекіністері ретінде пайдалы болды және олардың кейбіреулері шабуылға ұшырап, қиратылды, бірақ бұл олардың салынуының жалғыз немесе ең маңызды факторы емес еді». Бекініс шамамен 1500 м² жерді алып жатыр. Ол солтүстіктен оңтүстікке дейін шамамен, ал шығыстан батысқа дейін созылады. Қазба шамамен тереңдікте, ал қорғандар шамамен биіктікте көтеріледі. Бұл орын англосаксон дәуірінде де пайдаланылған болуы мүмкін. Қазіргі таңда Ұлттық Траст пен Табиғи Англия арасындағы Жоғары деңгейдегі басқару келісімі арқылы басқарылады. Бұл жердің топырақты жағалауларына тамырлары енген ағаштарды алып тастауды қамтиды. Атап айтқанда, жергілікті емес, зиянды галл жәндіктеріне мекендеу орнын қамтамасыз ететін түркиялық емен ағаштары жойылуда. Бұталарды басқару және орхидеялар сияқты гүлдердің өсуін ынталандыру үшін мал да пайдаланылуда.