Конфессияналдық христиандық – нанымның толық қабылдануы, дін тақырыптарындағы дәлдік. Діни сенімдер, доктриналар, тарихы мен ерекшеліктері туралы мағлұмат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Діни сенімде толық және нақты келісімнің маңыздылығы
Religious belief in the importance of full and unambiguous assent
Христиандықта конфессионализм – бұл бір қозғалыстың немесе деноминацияның барлық ілімдеріне толық және нақты келісімнің маңыздылығына сенім. Мысалы, Сенімнің жарияланымдарында (Confessions of Faith) кездесетін ілімдерді ізбасарлары Киелі кітаптағы ілімдердің дәл тұжырымдамасы деп санайды және басқа топтардан өзгешелігін көрсетеді. Конфессионалистер әртүрлі түсіндірулерді немесе түсініктерді, әсіресе дәстүрлі ұстанымдарға тікелей қарсы келетіндерді, шіркеу қауымдастығында қабылдауға болмайды деп есептейді. Осы сенімді бөлісетін деноминация немесе шіркеу тиісінше конфессиялық деноминация немесе конфессиялық шіркеу деп аталады. Конфессионализм христиандық білім беру және христиандық саясат сияқты салаларда маңызды рөл атқара алады. Бұл өте түсінікті мәселе. Мысалы, христиан мектептері белгілі бір діни доктринаны міндетті түрде орындауға тырысу керек пе, әлде жалпы "христиандық құндылықтарды" оқыту жеткілікті ме деген сұрақ туындайды. Сол сияқты, кейбір христиандық саяси партиялар христиан емес адамдарға қатысуға рұқсат беру мәселесінде екіге бөлінген. Конфессионалистер оған қарсы шығып, діни доктринаның маңыздылығын баса көрсетеді, ал конфессиялық емес адамдар ортақ құндылықтардың нақты сенімдерге адалудан маңыздырақ екенін айтады. Сенімнің жарияланымдарын салыстырып зерттеу «символика» деп аталады, бұл термин «символ» сөзінен алынған, ол дінге сенудің негізгі ұстанымдарын немесе жарияланымдарын сипаттау үшін қолданылады.
In Christianity, confessionalism is a belief in the importance of full and unambiguous assent to the whole of a movement's or denomination's teachings, such as those found in Confessions of Faith, which followers believe to be accurate summaries of the teachings found in Scripture and to show their distinction from other groups. Confessionalists believe that differing interpretations or understandings, especially those in direct opposition to traditionally held teachings, cannot be accommodated within a church communion. A denomination or church that shares these beliefs can be called a confessional denomination or confessional church, respectively. Confessionalism can become a matter of practical relevance in fields such as Christian education and Christian politics. It's also very relatable. For example, there is a question over whether Christian schools should attempt to enforce a specific religious doctrine, or whether they should simply teach general "Christian values". Similarly, some Christian political parties have been split over whether non Christians should be allowed to participate—confessionalists, arguing against it, stress the importance of religious doctrine, while non confessionalists say that shared values are more important than adherence to exact beliefs. The comparative study of confessions is termed symbolics from the term "symbol" used to describe a creed or larger confession.
Тарих
Тарихи тұрғыдан алғанда, конфессионализм термині алғаш рет 19 ғасырдың ортасында қолданылды. Әрине, конфессионализм құбылысы және одан туындаған “конфессия” термині, одан әлдеқайда ертерек пайда болды – бұл бастапқыда жеке сенімді, кейіннен ұжымдық сенімді білдірген. Сонымен қатар, әртүрлі тілдерде “конфессия” термині әртүрлі ұғымдарды білдіреді (ағылшын тілінде – сенім немесе деноминация, француз тілінде – croyance, culte, communauté religieuse). Конфессионалдық шіркеулердің жатқырушылары жиі өздерінің сенімдерін ашық жариялап, нақты конфессиясымен келісетіндіктерін білдіреді. 16-17 ғасырларда “иқрор” термині тек сенім туралы құжаттар үшін ғана қолданылған (мысалы, Confessio Augustana), ал католиктер, лютерандар және кальвинистердің діни қауымдастықтары “діни партиялар”, “әртүрлі діндер” немесе “шіркеулер” деп аталған – конфессиялар деп емес. 18 ғасырдың соңында конфессия термині ортақ сенімі бар діни ұйымдарды білдіру үшін кеңейе бастады. Бұл туралы алғашқы дәлел – 1788 жылғы Велльнер мен Пруссияның діни жарлығы (дегенмен, ағылшын тілді елдерде одан бұрынғы дәлелдер болуы мүмкін). 1815 жылғы Вена конгресі әртүрлі христиан конфессияларын белгілеу үшін конфессия терминін қолданбады. Христиандық топтарды “конфессиялар” деп атау – азаматтық прогресс пен төзімділіктің белгілі бір деңгейін білдірді, басқа да партиялар абсолютті шындықты талап ететінін мойындады. 19 ғасырда конфессиялар арасындағы қақтығыстарды басуға жасалған бастапқы әрекет кері нәтиже берді: конфессия жаңа қақтығыстарға негіз болды, мысалы, 1837 жылғы Кельн қақтығысы аралас некелерге қатысты болды. Рим-католик шіркеуі өзін тек конфессия деп қарастырудан бас тартты. Терминологияның тарихи дұрыстығына қарамастан (Л. Хөлшердің соңғы семантикалық зерттеулеріне сәйкес), тарихшылар Ерте заманауи кезеңді “конфессионалдық дәуір” деп атайды (алғашқы дәлел: Эрнст Тройльц, 1906) және конфессионализация мен конфессионализм терминдерін қолдануға негізді себептер бар. 19 ғасырдың екінші жартысында конфессионализм термині сөздіктерде пайда болды. Ол ішкі протестанттық қақтығыстарға (ортодоксалдық пен “жанды” протестантизм), әртүрлі конфессиялық топтар арасындағы қақтығыстарға, күнделікті наразылықтарға және бәсекелес сәйкестіктерге қарсы діни сәйкестіктің шамадан тыс бағалауына қатысты. 1959 жылғы католик Staatslexikon конфессионализмді “конфессиялардың өздерінің діни ілімдерін” және жеке басын қорғауға жасаған тырысы ретінде, indiferентизмге қарсы анықтады, бірақ сонымен қатар конфессиялық айырмашылықтарға “шамадан тыс мән беруді”, әсіресе оларды мемлекет пен қоғам аясына көшіруді де білдірді. Кейінгі сөздіктерде бұл құбылыс кеңінен әсерін жоғалтқандықтан, енді мұндай лемма жоқ. Конфессионализм 1530-1648 жылдар аралығында және 1830-1960 жылдар аралығында Еуропаның әлеуметтік және саяси тарихына елеулі әсер етті. Қазір конфессионализм Еуропаның мемлекеттік шіркеулерінде аз маңызға ие. Ол 19 ғасырдың басында маңызға ие болды және 1960 жылдары жоғалып кетті. Сондықтан кейбір ғалымдар бұл кезеңді “екінші конфессионалдық дәуір” деп атайды, конфессионализмнің өлшемдерін “бірінші конфессионалдық дәуірмен” (16-17 ғасырлар, мысалы, лютерандық ортодоксалдық, реформаторлық схоластика, Тридент дәуірі католиктігі және англиканизмдегі отыз тоғыз бап) салыстырады. Христиандық диалогта конфессионализм Регенсбург, Марбург, Монбельярд және Кассель келісімдерінде маңызды мәселе болды. Алайда, бүгінгі таңда көптеген еуропалық еркін шіркеулер өздерінің иқрорларын маңызды деп санайды, мысалы, Евангелиелік лютерандық еркін шіркеу және Тәуелсіз евангелиелік лютерандық шіркеу дін қызметкерлері мен қауымдардан Конкорд кітабына келісім білдіруді талап етеді, сондықтан бұл деноминациялар конфессиялық лютерандық деп саналады. Теологиялық либерализм мен теологиялық прогрессивизммен күресуді енді мүмкін емес деп шешкен және соңынан олардың дәстүрлерін сақтай отырып, шіркеулік жағынан бөлек болған конфессионалдық шіркеулер мен деноминацияларды құрған немесе оларға қосылған Мақұлдау қозғалысының мүшелері.
Historically, the term confessionalism for the first time was used in mid 19th century. Of course the phenomenon of confessionalism and the term “confession”, from which the term confessionalism derived, is much older, referring to once individual belief, then collective belief. Furthermore, the term confession in different languages implies different notions (faith or denomination in English, croyance, culte, communauté religieuse in French). Adherents of confessional churches have often made a public profession of faith to declare agreement with their particular confession. In the 16th and 17th centuries the term confession was only used for the documents of belief (cf. Confessio Augustana) while the religious communities of Roman Catholics, Lutherans, and Calvinists were referred to as “religious parties”, different “religions” or “churches” – not as confessions. In the late 18th century the term confession started to expand to religious bodies sharing a common creed. The first evidence is the Wöllner and Prussian Religious Edict of 1788 (though there might be earlier proofs for the English speaking world). The international Congress of Vienna in 1815 still didn’t use the term confession to mark different Christian denominations. Labelling Christian groups “confessions” implied a certain degree of civil progress and tolerance, accepting that other parties also claimed absolute truth. The original intention to pacify conflicts between the denominations in the 19th century turned into its opposite: Confession bore the ground for new conflicts, as for example in the Cologne conflict [de] about mixed marriages in 1837. The Roman Catholic Church refused to consider itself as merely a confession. However ahistorical the terminology (cf. the latest semantical research of L. Hölscher), historians talk about the Early Modern period as a “confessional age” (first evidence: Ernst Troeltsch, 1906) and with good reasons use the terms of confessionalization and confessionalism. In the second half of the 19th century the term confessionalism occurred in dictionaries. It referred to internal Protestant conflicts (orthodoxy v. “living” Protestantism), to conflicts between different confessional groups, to everyday resentments and to any exaggerated emphasis of religious identity against competing identities. The Catholic Staatslexikon in 1959 defines Confessionalism as the “endeavour of the confessions to defend their religious doctrine” and their identity, in opposition to indifferentism, but it also meant the “overemphasis of confessional differences, esp. transferring them into the realm of state and society”. In later editions of dictionaries there is no lemma any more since the phenomenon lost its wider impact. Confessionalism exerted a severe impact on European social and political history between 1530 and 1648 and again between 1830 and the 1960s. Now confessionalism is of minor relevance in European state churches. It rose to importance in the early 19th century and nearly vanished in the 1960s. This is why some scholars talk about this time period as a "second confessional age", comparing the dimensions of confessionalism with the "first confessional age" (16th to 17th centuries, for example Lutheran orthodoxy, Reformed scholasticism, Tridentine era Catholicism, and the Thirty nine Articles in Anglicanism). In intra Christian dialogue, confessionalism was a significant consideration during the colloquies of Regensburg, Marburg, Montbéliard, and Kassel. However, various European free churches today consider their confessions to be important, for example, the Evangelical Lutheran Free Church and the Independent Evangelical Lutheran Church both require clergy and congregations to declare a quia subscription to the Book of Concord, as such the denominations are classified as being Confessional Lutheran. Those that are or were part of the Confessing Movement who eventually deemed dealing with theological liberalism and theological progressivism within Mainline Protestant denominations as not being tenable anymore would later join or start Confessional Churches and Denominations that continue with the traditions of their respective denominations and in maintaining orthodox doctrine while being ecclesiastically separate.
Дау
Конфессионализм идеясы қызу дау-жанжал тудыруы мүмкін. Кейбір христиан діндері, әсіресе жаңалары, оның ресми ұстанымдарына қарағанда, христиандықтың "әрекеттеріне" көбірек мән береді және конфессионалистер оларды тұжырымдамасы жоқ, нақтыланбаған дін ұстануда айыптайды. Конфессионализмге қарсы тұратындар, конфессионалистік көзқарас дінге тым шектеулі екенін, ал адамдар өздеріне қолайлы жолмен дін іздеуге құқылы екенін айтады, көбінесе діннің мәні оның қағидалары мен құндылықтарында, емес нақты ережелерінде деп санайды. Конфессионалистер әдетте, кез келген сенімнің "қағидалары мен құндылықтарына" ресми догмаларда берілген ақиқатты білмей жету мүмкін емес деп қарсылық білдіреді.
The idea of confessionalism can generate considerable controversy. Some Christian denominations, particularly newer ones, focus more on the "experience" of Christianity than on its formal doctrines, and are accused by confessionalists of adopting a vague and unfocused form of religion. Anti confessionalists, declaring that the confessionalist view of religion is too narrow and that people should be able to seek religion in their own way, generally argue that it is the spirit and values of religion that matter, rather than the particular rules. Confessionalists generally counter that the "spirit and values" of any given faith cannot be attained without first knowing truth as given in formal dogmas.