Кіріспе

Американдық раввин (1844–1896)
гольфшы Аарон Уайз (2 мамыр 1844 – 30 наурыз 1896) – американдық раввин.

Өмір және жұмыс

Уайз Венгрияның Талмуд мектептерінде білім алды, соның ішінде Айзенштадт семинариясында Әзриел Хилдесхаймерден дәріс алды. Кейін Лейпциг және Галле университеттерінде оқып, соңғысында докторлық диссертациясын қорғады. Ол Бернард Фишерге Буксторф лексикасын қайта жөндеуге көмектесті және туған қаласындағы мектептердің директоры қызметін бірнеше жыл атқарды. Бір кезде Венгриядағы хареди партиясымен байланыста болды, Shomere ha Datt ұйымының хатшысы болып жұмыс істеді және оны қолдау мақсатында еврей-неміс апталығын шығарды. 1873 жылы Уайз Америка Құрама Штаттарына эмиграциялап, 1874 жылы Бруклиндегі Baith Israel қауымдастығының раввині болды. Екі жылдан кейін ол Нью-Йорктегі Rodeph Shalom ғибадатханасының раввині болып тағайындалды және өмірінің соңына дейін осы лауазымда қалды. Уайз «Бет-Ахарон» атты діни мектептерге арналған оқулықтың авторы еді, сонымен қатар қауымдастығы үшін дұға кітабын жинастырды. Біраз уақыт Нью-Йорктің «Еврей жаршысы» және Бостонның «Еврей бақылаушысы» газеттерінің редакторы болды, Америка еврей дін қызметкерлері қауымдастығының жылдық басылымдарына, сондай-ақ басқа да мерзімді басылымдарға материалдар жариялады. Ол Еврей теологиялық семинариясының негізін қалаушылардың бірі және оның кеңесшілер кеңесінің бірінші вице-президенті болды. Уайз жеке қызмет көрсетудің Родеф Шалом әйелдер ұйымын құрды, ол оның құрметіне Аарон Уайз атындағы индустриалдық мектебін ашты. Оның әйелі Сабина Фишер (шамамен 1844 жылы туған) болды, олар 1864 жылы үйленді. Олардың үш қызы мен үш ұлы болды, соның ішінде раввин Стивен Сэмюэл Уайз. Ол бас раввин Джозеф Хирш Вайстың ұлы еді.