Жан Юань: Қытайдың Алтыншы Буын Суретішісінің Өмірбаяны мен Шығармашылығы

Кіріспе

Қытай кинорежиссері (туған жылы 1963)

Чжан Юань (; 1963 жылдың қазанында туған) – қытайлық кинорежиссер, кино зерттеушілер оны Қытайдың алтыншы буын режиссерлерінің бастамашысы деп атайды. Ол және оның фильмдері халықаралық кинофестивальдерде алған он жеті номинацияның ондарын жеңіп алды.

Ұзақ метражды фильмдер

Цзянсу провинциясының астанасы Нанкин қаласында туған Чжан 1989 жылы Пекин кино академиясынан кинематография мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алды. Жас режиссер ретінде ол деректі фильмдер стилінде түсіруді таңдады және осы ерте фильмдерін ("Ана", "Ұлдар" және "Бейжің балабақшалары") "деректі көркем фильмдер" деп атады. Студент режиссер ретінде түсірген бірнеше қысқа фильмдерден басқа, оның мансабының ресми дебюті 1990 жылы шыққан "Мама" фильмі болды. Бұл фильм анасы мен кемтар ұлының жартылай деректік баяны болып табылады және ол Алтыншы буын қозғалысының алғашқы туындыларының бірі және Қытайдың "1949 жылдан бергі алғашқы тәуелсіз фильмі" деп есептеледі. Оның 1993 жылы түсірілген келесі фильмі "Бейжің балабақшалары" Пекиннің наразы жастар субмәдениетін көрсетеді. "Ұлдар" атты тағы бір фильм "Ана" сияқты, көркем фильм мен деректі фильм арасындағы шекараны жояды, актерлер өздерінің рөлдерін сомдайды және алкоголизм мен психикалық аурулар салдарынан отбасының қирауын шынайы түрде бейнелейді. Алайда, бұл фильмдердің трансгрессивті сипаты (қытай жастарын және қоғамын қатал және жағымсыз бейнелермен көрсеткендігі үшін) қытай билігінің назарына тез түсті. 1994 жылдың сәуір айында Кино, теледидар және мәдениет министрлігі Чжанға кино түсіруге тыйым салатын мәлімдеме жасады. Сол сияқты, Алтыншы буын режиссерлері Хэ Цзяньцзюнь, Ван Сяошуай, деректі фильм режиссері Ву Вэнгуан, Бесінші буын режиссері Тянь Чжуанцзуан және Чжанның әйелі, сценарийші Нин Дай, сондай-ақ оның қарындасы, режиссер Нин Ин, Бесінші және Алтыншы буын арасындағы кезеңдік тұлға ретінде танылды. 1996 жылы, тыйым күшке енгеннен кейін екі жыл өткен соң, Чжан өзінің келесі және ең даулы жұмысын ұсынды – жасырын түсірілген "Шығыс сарайы, Батыс сарайы", сонымен қатар "Тыйым салынған қаланың артында" деп аталды. Бұл Қытайдың гомосексуал кейіпкерлері бар алғашқы көркем фильмі және олардың полиция тарапынан қуғын-сүргінге ұшырауы туралы баяндайды. Фильмнің бір данасы Қытайдан жасырын түрде шығарылып, 1997 жылғы Канн кинофестивалінде көрсетілді. "Шығыс сарайы, Батыс сарайынан" кейін Чжанның стилі деректі фильмдерге ұқсас неореалистік драмалардан дәстүрлі түсіріліммен жасалған көркем фильмдерге қарай өзгере бастады. 1999 жылы шыққан "Жеті жыл" отбасылық драма болып табылады және Қытай түрмесінде түсірілген алғашқы қытай фильмі есебінде танылды. 2000 жылы шыққан "Мисс Цзинь Син" Чжанның қоғамның шеттетілген топтарына деген қызығушылығын көрсетеді және Қытайдың ең танымал трансгендер тұлғасы Цзинь Синнің әсерлі портретін ұсынады, ол 1996 жылы трансгендер әйел екенін ашты. Цзиньнің оқиғасы оны жақсы білетін адамдармен және өзімен сұхбаттасу арқылы айтылады.

Born in Nanjing, the capital of Jiangsu Province, Zhang received a BA in cinematography from the Beijing Film Academy in 1989. As a fledgling filmmaker, he chose to shoot in a documentary style and has referred to these early films (Mama, Sons, and Beijing Bastards) as "documentary feature films." Aside from some original short subjects he directed as a student filmmaker, the official debut of his career in 1990 is Mama, a semi documentary account of a mother and her retarded son, which is considered to have a historical spot as one of the first features of the Sixth Generation movement and as China's "first independent film since 1949". His next film, 1993's Beijing Bastards follows Beijing's disaffected youth subculture and another title, Sons, in the same manner as Mama, blends the line between fiction and documentary film, as the actors, playing themselves, recreate the actual destruction of their family due to alcoholism and mental illness. However, the transgressive nature of these films (which depicted Chinese youth and society in harsh and unflattering imagery and terms), quickly came to the attention of the Chinese authorities. By April 1994, the Ministry of Film, Television and Culture issued a statement banning Zhang from filmmaking. Also banned were fellow Sixth Generation directors He Jianjun, Wang Xiaoshuai, the documentary filmmaker Wu Wenguang, Fifth Generation director Tian Zhuangzhuang, and Zhang's wife, screenwriter Ning Dai, whose sister, director Ning Ying, is a transitional figure between the Fifth and Sixth Generation. In 1996, two years after the ban went into force, Zhang was ready to present his next, and most controversial, work, the surreptitiously filmed East Palace, West Palace, also known as Behind the Forbidden City, China's first feature with homosexual characters and, furthermore, their persecution by the police. A print was secretly taken out of China and screened at the 1997 Cannes Film Festival. After East Palace, West Palace, Zhang's style began to shift away from documentary like neo realist dramas to more conventionally filmed features. 1999's Seventeen Years, a family drama and also the first Chinese film with approval to shoot inside a Chinese prison, 2000's Miss Jin Xing, meanwhile, follows Zhang's interest in society's marginalized with a touching portrait of China's most famed transgender individual, Jin Xing, who in 1996 came out as a trans woman. Jin's story is told through a series of interviews with those who know her as well as with Jin herself.

Басқа медиа

Фильмдерден өзге, Чжан көптеген музыкалық бейнежазбалар мен жарнамаларды да түсірді. Оның ең табысты ынтымақтастығы – қытай музыканты Цуй Цзяньмен болды, оның нәтижесінде бірнеше музыкалық бейнежазба жасалды, соның ішінде 1991 жылғы MTV Music Video Awards сыйлығында «Ең жақсы азиялық бейнежазба» номинациясын жеңіп алған «Wild in the Snow» да бар.