Кіріспе

Мексикалық түкірде пісірілген, адобадамен дәмделген шошқа еті. Al pastor (испан тілінен, "көшпеші стилі"), tacos al pastor немесе tacos de trompo – Мексиканың орталық аймағындағы Пуэбла және Мехико қалаларында пайда болған, түкірде пісірілген шошқа етінің кесінділерін дайындау тәсілі. Бүгінде бұл тағам Мексиканың барлық таққаларында кең таралған, бірақ ең көп кездесетін жері – осы екі қала. Al pastor дайындау және пісіру әдісі ливандық иммигранттар әкелген қозы етінің донер әдісіне негізделген. Al pastor дәстүрлі мексикалық адобада (маринад) талғамдарын қолданады. Бұл АҚШ-қа тараған танымал көше тағамы. Мексиканың солтүстігі мен жағалауындағы кейбір аймақтарда, мысалы Баха-Калифорнияда, taco al pastor таққасы taco de trompo немесе taco de adobada деп аталады. Тағамның бір түрі Таяу Шығыс дәмдеуіштері мен Мексиканың орталық аймағының жергілікті ингредиенттерін үйлестіріп, tacos árabes деп аталады.

Тарих

XIX ғасырда қазір бірнеше атаумен белгілі тік пісірілген ет тағамдары – донердің түрлері Осман империясы бойынша тарала бастады. "Çevirme" (айналдыру) түрік сөзінен шыққан шәуарма деп аталатын донердің леванттық нұсқасы, Мексикаға ХІХ ғасырдың соңы мен ХХ ғасырдың басында ливандық иммигранттардың толқынымен әкелінді. Олардың көпшілігі – шошқа етін жеуге діни шектеулері жоқ марониттер сияқты христиандар еді. 1920 жылдары Пуэбла штатында қой еті шошқа етімен алмастырылды. Мексикада туған ливандық иммигранттардың ұрпақтары түрлі мейрамханалар ашуға кірісті. Кейіннен Мексика қаласында олар адобомен маринадтауды бастады және жүгері ұнынан жасалған тортилья қолдана бастады, нәтижесінде ал пастор тако пайда болды. Олардың қазіргі түрінде қашан дайындала бастағаны белгісіз, бірақ кейбір деректер бойынша, олар 1960 жылдары танымал болды.

Дайындық

Шошқа еті кептірілген чилилер, дәмдеуіштер, ананас және әдетте ахиот пастасы қосылған маринадта сақталады, содан кейін көмір немесе газ отында "тромпо" деп аталатын тік ротиссерде баяу пісіріледі. Еттің сыртқы қабаты қызылша түске енген кезде, одан жұқа қабаттар кесіліп, такоға айналдырылады. Гуахильо чилі, сарымсақ, зира, қара бұрыш, лавр жапырағы және сірке суы жиі қолданылатын ингредиенттер, ал көптеген түрлерінде корица, кептірілген мексикалық азу, кинза және қара бұрыш табарсыз. Ет үлкен пышақпен жұқалап кесіліп, кішкентай жүгері нанына салынып, ұсақ туралған пияз, кинза және тураған ананаспен бірге беріледі. Лимон немесе лаймның кесігі және салса қосымша дәмдеуіш ретінде ұсынылады. Бұл ет гринга, аламбре, уараче, торта, буррито және пицца дайындау үшін де қолданылады. Ал пастор стилінде маринадталған тауық 2000 жылдардың басында Таяу Шығысқа әкелініп, "шаварма мексици" деп сатылды. Ол әдетте Таяу Шығыс стилінде, сарымсақ майонезі, тұздалған қияр және картофель фримен жұқа лавашқа оралған күйінде беріледі.