Кіріспе

"Қара қаңғыр" – Гримм ағайындылары жинаған ертегі, олардың жинағында 93-ші нөмірмен белгіленген. Бұл – Арне-Томпсон жүйесіндегі 401-ші түр, жануарға айналған қыз туралы ертегі.

Қысқаша мазмұны

Бір патшайым өзінің тәкаппар қызының қарғаға айналып, ұшып кететінін тіледі, сонда ол тыныштыққа ие болар еді, және оның тілегі бірден орындалды. Ол орманға ұшып кетті. Орман ішінде бір адам қарғаның: «Мен сиқырлы ханшайыммын, егер сен белгілі бір шатырға барып, ондағы қарт әйелден тамақ алмасаң, мені құтқара аласың» дегенін естіді. Қарға үш күн бойы күнде арбамен кешіп өтетін. Егер ол оянса, сиқыр бұзылар еді. Күн сайын қарт әйел оны бір тамшы ішуге көндірді, ал күн сайын шаршаудан әлсіреп, қарға келген кезде терең ұйықтап жатты. Соңғы күні қарға ұйықтап жатқан адамға бір бөтелке шарап, нан және бір кесек ет қалдырды, олардың үшеуі де таусылмайтын еді және оның саусағына өзінің аты жазылған алтын сақина салды. Ол сондай-ақ оған хат беріп, оны басқа жолмен құтқаруға болатынын айтты: Стромбергтің алтын қамалына бару арқылы. Ол адам қамал іздеп саяхаттап, оны жеп қоямын деп қорқытқан алыпты кездестірді, бірақ ол оны өзінің сиқырлы азықтарымен тойдырды. Содан кейін алып өзінің картасын шығарды, онда елдің барлық қалалары, ауылдары мен үйлері көрсетілген, бірақ қамал жоқ еді. Ол жігітке інісі қайтып келгенше күтуін өтінді. Інісі ескі картадан қамалдың орнын таба алды, бірақ ол мыңдаған шақырым қашықтықта еді. Ағасы жігітті қамалға жүз шақырымға дейін жеткізуге келісті, ал қалған жолды жігіт жаяу өтті. Алтын қамал тұрған шыны тауға жақындағанда, ол сиқырлы ханшайымның арбасын қамалдың айналасында жүргізіп, ішке кіргенін көрді. Бірақ шыны тау оған өте тайғақ болды, сондықтан ол бір жыл бойы таудың етегіндегі шатырда тұрды. Бір күні ол үш қарақшыға кездесті, олар үш сиқырлы затты таластырып жатыр: есіктерді ашатын таяқ, көрінбейтін плащ және шыны тауға шығатын жылқы. Ол оларға құпия сыйлық ұсынды, бірақ алдымен оларды сынап көргісі келді, олар уәделенгендей жұмыс істейтініне көз жеткізгісі келді. Ол жылқыға мініп, таяқты алып, плащ оны көрінбейтін етіп қойғаннан кейін, қарақшыларды таяғымен ұрып, шыны тауға көтерілді. Ол таяқ пен плащты қолданып қамалға кірді және сақинасын ханшайымның кесесіне лақтырды. Ол құтқарушысын таба алмады, бүкіл қамалдың ішін тілгіледі, бірақ соңында плащты сызып тастап, өзін көрсетті. Олар үйленді.