Көп эндокриндік неоплазия 2 типтің генетикалық негіздері және клиникалық көріністері
Multiple endocrine neoplasia type 2
Түрлі эндокриндік неоплазия 2 (MEN2) – эндокриндік жүйедегі ісіктермен байланысты аурулар тобы. Симптомдары, түрлері мен генетикалық себептері туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
2-типті көп эндокринді неоплазия (сонымен қатар "Феохромоцитома (кодондар 630 және 634) және амилоид өндіретін қалқанша безінің миеломалық карциномасы") – эндокриндік жүйенің ісіктерімен байланысты медициналық аурулар тобы. Ісіктер қатерлі немесе қатерсіз болуы мүмкін. Олар көбінесе эндокриндік органдарда (мысалы, қалқанша безі, паратиреоид безі және бүйрек үсті бездері) пайда болады, бірақ эндокриндік емес саналатын органдардың эндокриндік тіндерінде де кездесуі мүмкін. MEN2 – MEN (көп эндокринді неоплазия) ауруының бір түрі және оның өзі де бірнеше түрге бөлінеді, олар төменде талқыланады. MEN2A-ның варианттары Хиршшпрунг ауруымен байланысты. Феохромоцитоманы анықтау үшін скрининг сегіз жастан бастап жүргізілуі мүмкін.
Multiple endocrine neoplasia type 2 (also known as "Pheochromocytoma (codons 630 and 634) and amyloid producing medullary thyroid carcinoma",) is a group of medical disorders associated with tumors of the endocrine system. The tumors may be benign or malignant (cancer). They generally occur in endocrine organs (e. g. thyroid, parathyroid, and adrenals), but may also occur in endocrine tissues of organs not classically thought of as endocrine. MEN2 is a sub type of MEN (multiple endocrine neoplasia) and itself has sub types, as discussed below. Variants in MEN2A have been associated with Hirschsprung disease. Screening for this condition can begin as young as eight years old for Pheochromocytoma.
Белгілері мен симптомдары
MEN2 ісікке байланысты белгі немесе симптоммен немесе 2b типті көптеген эндокринді неоплазия жағдайында, бұлшық-скелеттік және/немесе ерін және/немесе асқазан-ішек жолының ерекше белгілерімен көрінуі мүмкін. Медуллярлық қалқанша безінің карциномы (МҚБК) ең жиі кездесетін бастапқы диагноз болып табылады. Кейде феохромоцитома немесе бастапқы гиперпаратиреоз алғашқы диагноз ретінде қойылуы мүмкін. Феохромоцитома MEN2 жағдайларының 33-50% - ында кездеседі. MEN2A-да бастапқы гиперпаратиреоз жағдайлардың 10–50% - ында кездеседі және әдетте өмірдің үшінші онжылдығынан кейін диагноз қойылады. Сирек жағдайларда балалық шақта пайда болуы мүмкін немесе бұл синдромның жалғыз клиникалық көрінісі болуы мүмкін. MEN2A медиалық қалқанша безінің карциномын шамамен 20–50% жағдайда феохромоцитомамен және 5–20% жағдайда бастапқы гиперпаратиреозбен байланыстырады. MEN2B медиалық қалқанша безінің карциномын 50% жағдайда феохромоцитомамен, марфаноидты дене бітімімен және шырышты қабықша мен ас қорыту жүйесінің нейрофиброматозымен байланыстырады. Отбасылық оқшауланған медиалық қалқанша безінің карциномында аурудың басқа компоненттері болмайды. 85 науқастың қарастырылуында 70-і MEN2A, ал 15-і MEN2B диагнозын алды. RET генімен өндірілетін белок TGF бета (трансформациялық өсу факторы бета) сигнализация жүйесінде маңызды рөл атқарады. TGF бета жүйесі денедегі барлық жүйке тіндерінде жұмыс істейтіндіктен, RET геніндегі өзгерістер денедегі барлық жүйке тіндеріне әсер етуі мүмкін. MEN2 әдетте RET генінің функциясын күшейтуге байланысты пайда болады. Хиршшпрунг ауруы сияқты басқа аурулар функцияның жоғалуына байланысты пайда болады. OMIM # RET генімен байланысты синдромдарды тізімдейді.
MEN2 can present with a sign or symptom related to a tumor or, in the case of multiple endocrine neoplasia type 2b, with characteristic musculoskeletal and/or lip and/or gastrointestinal findings. Medullary thyroid carcinoma (MTC) represents the most frequent initial diagnosis. Occasionally pheochromocytoma or primary hyperparathyroidism may be the initial diagnosis. Pheochromocytoma occurs in 33 50% of MEN2 cases. In MEN2A, primary hyperparathyroidism occurs in 10–50% of cases and is usually diagnosed after the third decade of life. Rarely, it may present in childhood or be the sole clinical manifestation of this syndrome. MEN2A associates medullary thyroid carcinoma with pheochromocytoma in about 20–50% of cases and with primary hyperparathyroidism in 5–20% of cases. MEN2B associates medullary thyroid carcinoma with pheochromocytoma in 50% of cases, with marfanoid habitus and with mucosal and digestive neurofibromatosis. In familial isolated medullary thyroid carcinoma the other components of the disease are absent. In a review of 85 patients 70 had MEN2A and 15 had MEN2B. The protein produced by the RET gene plays an important role in the TGF beta (transforming growth factor beta) signaling system. Because the TGF beta system operates in nervous tissues throughout the body, variations in the RET gene can have effects in nervous tissues throughout the body. MEN2 generally results from a gain of function variant of a RET gene. Other diseases, such as Hirschsprung disease, result from loss of function variants. OMIM # lists the syndromes associated with the RET gene.
Генетика
Мұрагерлік жолмен берілген 2-түрлі көп эндокринді неоплазия аутосомалық-доминантты типте тамылады, яғни, ауруға шалдыққан адамның біреуі ауырған ата-анасы болады, сондай-ақ, ауырған туыстары мен балалары болуы мүмкін. Дегенмен, кейбір жағдайларда бұл RET геніндегі спонтанды жаңа мутациялардың нәтижесі болып табылады. Мұндай жағдайлар аурудың отбасылық тарихы жоқ адамдарда кездеседі. Мысалы, MEN2B-дегі барлық жағдайлардың шамамен жартысы спонтанды жаңа мутациялар ретінде пайда болады.
When inherited, multiple endocrine neoplasia type 2 is transmitted in an autosomal dominant pattern, which means affected people have one affected parent, and possibly affected siblings and children. Some cases, however, result from spontaneous new mutations in the RET gene. These cases occur in people with no family history of the disorder. In MEN2B, for example, about half of all cases arise as spontaneous new mutations.
Диагностика
Келесі жағдайларда диагноз қойылуы мүмкін: егер науқастың отбасы тарихында үш классикалық ісіктің (медуллярлық қалқанша безінің қатерлі ісігі, феохромоцитома, паратиреоид аденомасы) екеуі немесе MEN2 кездесіп, науқаста осы классикалық ісіктердің бірі анықталса. Бұл RET геніндегі мутацияны анықтау үшін жүргізілетін генетикалық тексеру арқылы расталады.
Diagnosis is suspected when a patient with family history of two of the three classical tumors (medullary thyroid cancer, pheochromocytoma, parathyroid adenoma) or MEN2 presents with one of the classical tumors. It is confirmed by genetic testing for mutation in RET gene.
Ұсынудағы айырмашылықтар
Жоғарыда айтылғандай, МЕН2-нің барлық түрлері феохромоцитома және мидиялық қалқанша безінің карциномасын қамтиды. MEN2A паратиреоидтық гиперплазияның болуымен қосымша сипатталады. MEN2B мукокотанеялық неврома, асқазан-ішек жолы симптомдары (мысалы, іш қату және газ жиналу) және бұлшық ет гипотониясымен қосымша сипатталады. MEN2B Марфан синдромына ұқсас дене бітімімен көрініс беруі мүмкін.
As noted, all types of MEN2 include pheochromocytoma and medullary thyroid carcinoma. MEN2A is additionally characterized by the presence of parathyroid hyperplasia. MEN2B is additionally characterized by the presence of mucocutaneous neuroma, gastrointestinal symptoms (e. g. constipation and flatulence), and muscular hypotonia. MEN2B can present with a Marfanoid habitus.
Жіктеу
Гендік тестілеу қолжетімді болғанға дейін, ісіктің түрі мен орналасқан жері адамның MEN2 қандай түріне шалдыққандығын анықтайтын. Қазір гендік тестілеу ісік немесе симптомдар пайда болуына дейін диагноз қоюға мүмкіндік береді. Көптеген эндокринді неоплазия туралы мақаладағы кесте әртүрлі MEN синдромдарын салыстырады. MEN2 және MEN1 ұқсас атауларына қарамастан, ерекше жағдайлар. MEN2 MEN2A, MEN2B және отбасылық медуллярлық қалқанша безінің қатерлі ісігін (FMTC) қамтиды. MEN2-нің үш түрінің ортақ ерекшелігі – медуллярлық қалқанша безінің карциномына бейімділік. МЭА 2А-ның бір варианты 1989 жылы сипатталған. Бұл вариантта ортаңғы/жоғарғы арқада тері амилоидозының дақтары болады және ол аутосомалық-доминантты жолмен мұраға беріледі.
Before gene testing was available, the type and location of tumors determined which type of MEN2 a person had. Gene testing now allows a diagnosis before tumors or symptoms develop. A table in the multiple endocrine neoplasia article compares the various MEN syndromes. MEN2 and MEN1 are distinct conditions, despite their similar names. MEN2 includes MEN2A, MEN2B and familial medullary thyroid cancer (FMTC). The common feature among the three sub types of MEN2 is a high propensity to develop medullary thyroid carcinoma. A variant of MEAs 2A was described in 1989. This variant also has patches of cutaneous amyloidosis in the mid/upper back and is inherited in an autosomal dominant fashion.
Менеджмент
MEN2 пациенттерін басқаруға MTC үшін мойынның орталық және екі жақты лимфа түйіндерін алып тастаумен қатар тиреоидектомия, бір жақты феохромоцитома үшін бір жақты адреналектомия немесе екі безге де қатысы бар болса екі жақты адреналектомия, ал бастапқы гиперпаратиреоз үшін патологиялық паратгормоналды бездерді таңдап алып тастау кіреді. Ауруға шалдығу қаупі бар туыстарды анықтау үшін отбасылық генетикалық тексеру ұсынылады, бұл ауруды ерте сатыда емдеуге, профилактикалық тиреоидектомия жасауға және емделу мүмкіндігін арттыруға мүмкіндік береді.
Management of MEN2 patients includes thyroidectomy including cervical central and bilateral lymph nodes dissection for MTC, unilateral adrenalectomy for unilateral pheochromocytoma or bilateral adrenalectomy when both glands are involved and selective resection of pathologic parathyroid glands for primary hyperparathyroidism. Familial genetic screening is recommended to identify at risk subjects who will develop the disease, permitting early management by performing prophylactic thyroidectomy, giving them the best chance of cure.
Болжам
MEN2 болжамы негізінен МТК-ның сатысына байланысты болжаммен тікелей байланысты, сондықтан МТК анықталған алғашқы жағдайларда толыққанды қалқанша безін хирургиялық жолмен алып тастау және тәуекел топтарындағы адамдарға ерте қалқанша безі операциясы қажет.
Prognosis of MEN2 is mainly related to the stage dependant prognosis of MTC indicating the necessity of a complete thyroid surgery for index cases with MTC and the early thyroidectomy for screened at risk subjects.