Кіріспе

Көздің жағдайы

Көздің шаршауы, сондай-ақ астенопия (грекше a sthen opia, ἀσθενωπία, ), - жиі кездесетін көздің жағдайы, ол шаршау, көздің ішінде немесе айналасында ауырсыну, көрудің нашарлауы, бас ауруы және кейде екі көру сияқты нақты емес белгілер арқылы көрінеді. Симптомдар көбінесе компьютерлерді, цифрлық құрылғыларды ұзақ пайдаланудан кейін, оқу немесе ұзақ визуалды жұмысқа қатысты басқа да іс-әрекеттерден кейін пайда болады, олар негізінен сыртқы және ішкі факторларға бөлінеді. Көзге күш түсетін жұмысқа, мысалы кітапқа немесе компьютер экранына үнемі назар аударғанда, кіл тамырлары мен көздің сыртқы бұлшық еттері керіледі. Бұл көздің ыңғайсыздық сезінуіне, ауырсынуына немесе жабырқауына себеп болады. Көбінесе, сағат сайын он минутқа көзді жұмып, жүз және мойын бұлшық еттерін демалдыру бұл мәселені жеңілдетеді. Егер бір сурет екі рет берілген, бірақ сәл ығысқан болса (баспада қателік болғандықтан, камера түсіру кезінде қозғалғандықтан және т.б.), ми суреттегі қателікті диплопия деп қабылдап, екі көздің қозғалысын бір суретке біріктіруге тырысуынан көздің шаршауы туындауы мүмкін. Көздің шаршауы нашар көрінетін суретті (цензура үшін әдейі бұрмаланған суреттерді қоса алғанда) қарағанда да пайда болуы мүмкін, себебі кіл тамырлары бұл бұрмалауды түзетуге тырысады.

Емдеу

Көзге арналған бұлшық еттердің шаршауын басадырғыш белгілі әдістер – көзді уақыт-уақыт жабып демалу, жеткілікті ұйықтау және дұрыс қоректену.