Кіріспе

Қазіргі ивритте сөйлеушіге және талдауға байланысты 25-27 дауыссыз дыбыс және 5-10 дауысты дыбыс бар. Иврит соңғы екі мың жылдың көп бөлігінде негізінен діни, әдеби және ғылыми мақсаттар үшін қолданылып келді. Осының салдарынан, оның айтылуы жеке еврей қауымдастықтарының тіліне күшті әсер етті. Ивриттің ана тілі ретінде қайта жаңғыруымен, әсіресе Израильдің құрылуымен, қазіргі тілдің айтылуы жылдам бірікті. Қазіргі ивриттің екі негізгі акценті бар: шығыстық және шығыс емес. Шығыстық иврит Израиль үшін Иврит тілі академиясы басым акцент ретінде таңдалды, бірақ содан бері оның танымалдылығы төмендеді. Осы мақаладағы сипаттама жас ұрпақтың ізраилдік ана тілінде сөйлейтін адамдардың айтуынша келтірілген.

Шығыс және Шығыс емес акценттер

Еврей тілі академиясының мәліметтері бойынша, 1880 жылдары (сионистік қозғалыстың басталуы және еврей тілінің қайта жаңғыруы кезінде) еврей тілінің аймақтық акценттерінің үш тобы болды: Ашкенази (Шығыс Еуропа), Сефарди (Оңтүстік Еуропа) және Мизрахи (Орта Шығыс, Иран және Солтүстік Африка). Уақыт өте келе осы айтылу жүйелерінің ерекшеліктері біріктірілді, ал қазіргі уақытта ғалымдар қазіргі (яғни діни емес) еврей тілінің екі негізгі айтылуын анықтайды: Шығыс және Шығыс емес. Шығыс еврей тілі араб тілінен алынған ерекшеліктерді көрсетеді. Ескі Шығыс тілінде сөйлейтіндер альвеолярлық дірілді қолданады, көмейлік дауыстарды сақтайды және (сирек жағдайда) екі дауыстың бірігуін сақтайды, сондай-ақ Шығыс емес тілдерде дауысты жоқ жерлерде (шва на) дыбыстайды. Шығыс тілінде сөйлейтіндердің аз ғана саны, мысалы, егде жастағы Йемен яһудилері, тіпті араб тілінде де кездесетін кейбір көмейленген (нығайтылған) дауыстарды сақтайды, мысалы . Киелі кітаптағы Израиль арабтары әдетте Шығыс айтылуын қолданады, ‘ayin (ע) дыбысын , resh (ר) дыбысын [r] және, одан да сирек, ḥet (ח) дыбысын ретінде дыбыстайды.

Айтуға

Шығыс емес (және жалпы израильдік) айтылыс, индоевропалық тілдердің (ашкеназилер үшін герман және славян, сефардилер үшін роман) ықпалымен Киелі кітаптағы еврей тілінің басазданған және көмейлік дыбыстарын жоғалтты. Көмейлік дыбыстар ескі шығыстық тілдерде сөйлейтін адамдарда сақталған, және олар идиш тілінде де кездеседі. Қазіргі ашкенази, сефарди және мизрахи поэзиясы мен халық музыкасында, сондай-ақ израильдік БАҚ-та қолданылатын стандартты (немесе "стандартталған") еврей тілінде кейде тіл ұшымен жасалатын [r] дыбысы қолданылады.

Тарихи дыбыс өзгерістері

Стандарттық Израильдік еврей (SIH) фонологиясы, сефардтық еврей тілінің айтылу дәстүріне негізделген, бөліну және бірігу арқылы Киелі кітап еврей (БХ) және Мишнаик еврей (МХ) тілдерінен бірқатар ерекшеліктерге ие. БХ/МХ және SIH-қа бірікті, БХ/МХ және SIH-қа бірікті, БХ/МХ және көбінесе SIH-қа бірікті немесе дыбыссызға айналды, бірақ ескі сефардтардың сөйлеуінде айырмашылық сақталады және кейбір басқа сөйлеушілердің сөйлеуінде қайтадан қолданылады. БХ/МХ екі аллофонға, және ие болды, олар SIH-да жеке фонемаларға, және бөлінді. БХ/МХ екі аллофонға, және ие болды. аллофоны SIH-да -ға бірікті. Қарыз сөздерде жаңа фонема енгізілді (Иврит вав-қа қараңыз), сондықтан SIH-да фонемалық бар. БХ/МХ екі аллофонға, және ие болды. аллофоны SIH-да -ға бірікті, ал аллофоны SIH-да -ға бірікті, бірақ ескі сефардтардың сөйлеуінде және арасындағы айырмашылық сақталады. БХ/МХ , және олардың жарылғыш әріптестеріне, және бірікті. БХ/МХ дефарингелизацияланып, SIH-қа аффрикатталды. БХ/МХ SIH-қа кері қайтылды, бұрынғы айтылу әлі де сефард және мизрахи сөйлеушілермен қолданылады.

Соңғы H дауыссыз дыбысының жоғалуы

Дәстүрлі еврей тілінде сөздер H дауыссыз әрпімен аяқталуы мүмкін, мысалы, "а" қосымшасы қолданылғанда, "оныкі" деген мағынаны білдіреді (Mappiq-қа қараңыз). Қазіргі еврей тілінде соңғы H дыбысы көбінесе айтылмайды. Дегенмен, Mappiq-пен соңғы H әлі де өңештік ерекшелігін сақтайды, ол патахты қабылдап, сөз соңында /a(h)/ деп айтылуын қамтамасыз етеді, мысалы, גָּבוֹהַּ gavoa(h) ("биік").