Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мысыр генералы (1919–1969)
Egyptian general (1919–1969)
Абдул Муним Риад (عبد المنعم رياض, 22 қазан 1919 – 9 наурыз 1969) – Мысыр Қарулы Күштерінің генералы және штаб бастығы. 1967 жылғы Алты күндік соғыс кезінде Иордания Қарулы Күштеріне басшылық етті, кейіннен Египет күштерін тозу соғысында жетектеді. Риад және оның бірнеше көмекшілері 1969 жылы соғыста қаза тапты. Бұл күн шейіттер күні (مصر) (يوم الشهيد) ретінде аталады.
Abdul Munim Riad (عبد المنعم رياض 22 October 1919 – 9 March 1969) was a general and Chief of Staff of the Egyptian Armed Forces. He commanded the Jordanian Armed Forces during the 1967 Six Day War and later led the Egyptian forces in the War of Attrition. Riad and several of his aides were killed during the war in 1969. This day is observed as يوم الشهيد (مصر) (يوم الشهيد).
Ерте өмір
Риад 1919 жылғы 22 қазанда Нил дельтасындағы Танта қаласында дүниеге келді. Оның әкесі, Мохаммед Риад, Корольдік әскери академияда оқытушы және Мысыр әскеріндегі подполковник болған. 1928 жылы Мохаммед Синай түбегіндегі Эль-Ариш қаласына тағайындалды, бұл Риадқа аймақтың шөлейтті және таулы ландшафтымен танысуға мүмкіндік берді. Балалық шағында Риад әкесінің әскери қызметін бақылап, аймақтағы бедуин балаларымен ойнады және мысырлық әскери тарихшы Мохаммед әл-Жауадидің сөзіне сәйкес, барлаушы ретінде тәжірибе жинады. 1930 жылы Риадтың әкесі полковник шеніне көтеріліп, 2-ші жаяу әскер батальонының командирі болып тағайындалғаннан кейін отбасы Александрия қаласына көшті. Риад қалада орта білімін аяқтап, 1936 жылы бітірді және Каирдегі Каср әл-Айн медицина мектебінің күзгі семестріне қатыса бастады. Ол елдегі британдық отаршылдық әсерін тоқтатуды талап ететін студенттер ұйымдастырған наразылықтарға қатысты. Мектеп директоры, полковник Футух Бей, Риадты үлгілі студент деп сипаттады, ол әрқашан бар күшін салып, оған сенуге болатын жандардың бірі еді. Риад, сол кезде екінші лейтенант, британдық капитанның басшылығымен Замалекте құрылған жаңа әуе қорғаныс бөліміне қосылды. Осы кезеңде ол баллистика, әртүрлі типтегі зениттік қарулар, траектория принциптері, әуедегі нысандарды жоюға арналған арифметикалық есептеулер және ағылшын тілін тереңірек түсінді. 1939 жылдың соңында Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, көптеген мысырлық офицерлер майданға жіберілді. Олардың арасында бірінші лейтенант Риад та болды, ол Александриядағы зениттік артиллериялық экипаждарға басшылық етті. Ол Каирдегі Аббасия казармасындағы артиллерия мектебінде нұсқаушы және оқытушы болып жұмыс істеді. Ол түлектерін жиі Александрия майданына алып барып, оларды командир ретінде басқарды. Риадтың соғыс кезіндегі үлгілі қызметі жоғары басшылығының құрметіне бөленді және Каирдегі Бас штаб колледжіне қабылданған санаулы офицерлердің бірі ретінде танылды. 1944 жылы ол әскери ғылымдар магистрі дәрежесін алды және кейіннен Аббасияға тұрақты зениттік қару нұсқаушысы болып тағайындалды.
Riad was born on 22 October 1919, in Tanta, a city in the Nile Delta. His father, Mohammed Riad, was an instructor at the Royal Military Academy and a lieutenant colonel in the Egyptian military. In 1928, Mohammed was stationed in el Arish in the Sinai Peninsula, which allowed Riad to become familiar with the arid and mountainous landscape of the region. During this period of his childhood, Riad observed his father's military activities, played with Bedouin children in the area, and, according to Egyptian military historian Mohammed al Jawady, gained experience as a scout. Riad's family moved to the port city of Alexandria in 1930 following his father's promotion to colonel and subsequent assignment as commander of the 2nd Infantry Battalion. Riad completed his secondary education in the city, graduating in 1936, and began attending the fall semester of Qasr el Aini Medical School in Cairo. While there, he participated in student led protests calling for an end to British colonial influence in the country. The dean, Colonel Futuh Bey, described Riad as an exemplary student who always did his best and could be relied upon. Riad, then a second lieutenant, joined the newly established air defense unit in Zamalek under the command of a British captain. During this time, he gained a greater understanding of ballistics, different types of anti aircraft weapons, the principles of trajectory, arithmetic calculations for hitting airborne objects, and the English language. When World War II began in late 1939, many Egyptian officers were sent to the front. Among them was Riad, who had been promoted to first lieutenant and was in charge of anti aircraft gun crews in Alexandria. He worked as an instructor and trainer at the Abbasia Barracks Artillery School in Cairo. He often transported his graduates to the Alexandria front and led them as their commanding officer. Riad's exemplary wartime performance earned him the admiration of his senior commanders and recognition as one of the few selected to attend the General Staff College in Cairo. He received a Master's Degree in Military Science in 1944 and was subsequently assigned to Abbasia as a permanent anti aircraft instructor.
1952 жылдан кейінгі революция
1960 жылы ол Артиллерия корпусының штаб бастығы болып тағайындалды. 1961 жылы Соғыс штабының төрағасы жанындағы Операциялар бөлімінің вице-президенті және әуе қорғанысы жөніндегі әуе күштері қолбасшылығының кеңесшісі қызметін атқарды. 1962-1963 жылдары генерал-майор шенімен Авиациялық-ракеталық артиллерия мектебіндегі арнайы курстарға қатысты. 1964 жылы Біріккен Араб қолбасшылығының штаб бастығы болып тағайындалды. 1966 жылы генерал-лейтенант шеніне көтеріліп, Насер жоғары әскери академиясының Жоғары соғыс колледжінде оқуға стипендия алды. Ол көптеген медальдармен және наградалармен марапатталды, оның ішінде Ұзақ қызмет медалі, Еңбек ордені, Ұлттық күріштің алтын дәрежесі ордені және Құрмет жұлдызы ордені бар. Сонымен қатар, Ливанның аға офицері ретінде «Жақсы үлгі» медалін және Иорданияның бірінші кластағы «Глобус» медалін алды. 1967 жылдың мамыр айында генерал-лейтенант Риад Иорданияның ХусейнI-і Каирге Бірлескен қорғаныс тобына қол қою үшін сапар жасағаннан кейін Амман қаласындағы Алдыңғы қатарлы басқару орталығының қолбасшысы болып тағайындалды. 1967 жылғы соғыс басталғанда Риад Иорданиядағы майданға басшылық етуге таңдалды. Сол жылдың 11 маусымында ол Қарулы күштердің штаб бастығы болып сайланды және Мысырдың соғыс министрі және Қарулы күштердің қолбасшысы Мұхамед Фавзимен бірге армияны қайта құру және ұйымдастыру жұмыстарын жүргізді. 1968 жылы Риад Араб мемлекеттері лигасының Бас хатшысының орынбасары болып тағайындалды. Тозу соғысы кезінде генерал Риад египеттік күштерді бірнеше жеңіске жеткізді. Осы шайқастардың бірінде израильдік күштер Суэц каналында орналасқан египеттік Порт-Фуад қаласын басып алудан тоқтатылды. Бұл жетістік қаланы тиімді қорғаған шағын жаяу әскер тобының есесінен болды. Сонымен қатар, Риад 1967 жылдың 21 қазанында израильдік «Эйлат» эсминецінің жойылғанын қадағалады. 1967 және 1968 жылдары бірнеше израильдік соғыс ұшақтарын түсіруге де Риад жауапты болды.
In 1960, he was appointed Chief of Staff of the Artillery Corps. In 1961, he assumed the role of Vice President of the Operations Division under the Chairman of the War Staff and Advisor to the Air Force Command for Air Defense. Between 1962 and 1963, as a Major General, he attended a special session at the School of Anti Aircraft Missile Artillery. In 1964, he was appointed Chief of Staff of the Consolidated Arab Command. In 1966, he was promoted to Lieutenant General and received his scholarship at the Higher War College of the Nasser Higher Military Academy. He was the recipient of numerous medals and awards, including the Long Service Medal, the Order of Merit, the Order of the Golden Degree of National Rice, and the Order of the Star of Honor. He also received the Good Example Medal as a Lebanese Senior Officer and the Jordan Globe Medallion First Class. In May 1967, Lt. General Riad was appointed commander of the Advanced Command Center in Amman after Hussein of Jordan traveled to Cairo to sign the Joint Defense Group. In addition, when the 1967 war broke out, Riad was selected to command the front in Jordan. On 11 June of the same year, he was elected Chief of Staff of the Armed Forces and worked with the Egyptian Minister of War and Commander of the Armed Forces, Mohamed Fawzi, to rebuild and organize the army. In 1968, Riad was appointed Assistant Secretary General of the League of Arab States. During the War of Attrition, General Riad led the Egyptian forces to several victories. One such battle prevented Israeli forces from gaining control of the Egyptian city of Port Fuad, located on the Suez Canal. This success was due to a small infantry force that effectively defended the city. In addition, Riad oversaw the destruction of the Israeli destroyer Eilat on 21 October 1967. Riad was also responsible for shooting down several Israeli warplanes in 1967 and 1968.
Өлім
Риад Бар-Лев желісін жою жоспарын Мысыр тарапынан бақылады. Оның іске асырылуын қадағалаудың маңыздылығын түсініп, жоспардың басталу күнін 1969 жылдың 8 наурызы, сенбі күні деп белгіледі. Мысыр әскерлері майдан бойында қарқынды шабуылға шығып, Бар-Лев желісінің бекіністеріне ауыр нұқсан келтірді. Израильдіктер 1973 жылға дейінгі Суэц майданындағы ең ауыр артиллериялық шайқаста бірнеше сағаттың ішінде ауыр қаза тапты. 1969 жылдың 9 наурызында Риад жеке өзі майданға барып, шайқастың нәтижесін көру үшін барды. Ол сол жерде тұрғанда, израильдіктер атыс ашты, ал израиль әскерлерінің тартқан миномет снаряды оның тұрған жеріне тиіп, Риад пен көптеген көмекшілері қаза тапты.
Riad oversaw the Egyptian plan to destroy the Bar Lev Line during the War of Attrition. Recognizing the importance of overseeing its implementation, he set a starting date for the plan on Saturday, 8 March 1969. The Egyptian forces launched an intense offensive along the front line, inflicting heavy casualties and extensive damage to the Bar Lev Line positions. The Israelis suffered heavy casualties in the course of a few hours in the heaviest artillery battles on the Suez front before 1973. On the morning of 9 March 1969, Riad personally visited the front line to observe the outcome of the battle. While he was there, the Israelis opened fire, and a mortar shell fired by the Israeli forces hit his location, resulting in the death of Riad and numerous aides.
Мұра
Ол қайтыс болғаннан кейін президент Гамал Әбдел Насер оған Мысырдың ең жоғары әскери наградасы – Бірінші дәрежелі Әскери Намыстың белгісін (немесе Бірінші жұлдызды Әскери Шенін) өлімнен кейін берді. 9 наурыз қазір оның естелігін құрметтеу күні ретінде тойланады. Оның есімі Мысырдың ең танымал алаңдарының біріне және Каир қаласының Мохандессин ауданындағы бір көшеге берілген.
After his death, President Gamal Abdel Nasser posthumously awarded him Egypt's highest military decoration, the First Star Honors Military Rank. 9 March is now observed as a day to honor his memory. His name has been given to one of Egypt's most famous squares and a street in Mohandessin, Cairo.