Кіріспе
Геометрияда Наполеон теоремасы бойынша, егер кез келген үшбұрыштың қабырғаларында теңқабырғалы үшбұрыштар сыртқа немесе ішке қарай бірдей бағытта салынатын болса, онда осы теңқабырғалы үшбұрыштардың ортайларын қосатын түзулер де теңқабырғалы үшбұрыш құрайды. Осылайша түзілген үшбұрыш ішкі немесе сыртқы Наполеон үшбұрышы деп аталады. Сыртқы және ішкі Наполеон үшбұрыштарының аудандарының айырмасы бастапқы үшбұрыштың ауданына тең. Бұл теорема көбінесе Наполеон Бонапартқа (1769–1821) жатқызылады. Бірақ кейбір деректер бойынша, бұл теорема француз императорының қайтысынан төрт жыл бұрын, 1825 жылы "The Ladies' Diary" журналында жарияланған У. Рестерфордтың сұрағымен байланысты болуы мүмкін. Алайда, осыған ұқсас нәтиже 1820 жылғы қазанда Дублин университетінде алтын медаль үшін өткізілген емтиханның үш сұрағында кездеседі, ал Наполеон келесі мамыр айында қайтыс болды.
In geometry, Napoleon's theorem states that if equilateral triangles are constructed on the sides of any triangle, either all outward or all inward, the lines connecting the centres of those equilateral triangles themselves form an equilateral triangle. The triangle thus formed is called the inner or outer Napoleon triangle. The difference in the areas of the outer and inner Napoleon triangles equals the area of the original triangle. The theorem is often attributed to Napoleon Bonaparte (1769–1821). Some have suggested that it may date back to W. Rutherford's 1825 question published in The Ladies' Diary, four years after the French emperor's death, but the result is covered in three questions set in an examination for a Gold Medal at the University of Dublin in October, 1820, whereas Napoleon died the following May.
Ортақ орталық
Ішкі және сыртқы Наполеон үшбұрыштарының ортайлары бастапқы үшбұрыштың центроидімен сәйкес келеді. Бұл сәйкестік жоғарыда келтірілгендей, 1867 жылы Чемберстің энциклопедиясында көрсетілген. Бұл жазба авторсыз. Эдинбург университетінің табиғи философия профессоры П. Г. Тайт, үлескерлер тізімінде бар, бірақ Эдинбург университетінің математикалық тәлімгері Дж. Ю. Хиллхаус та энциклопедияның штаттық қызметкерлерімен түрлі уақыттарда байланысты болған басқа да әдеби тұлғалардың арасында кездеседі. Алайда, 1867 жылы жарық көрген "Кватерниондар туралы элементарлық трактаттың" 189(e) бөлімінде Тайт осы мәселені қарастырады (іс жүзінде, 1831 жылы "Джентлменнің күнделігінде" Дэвис айтқан 1265-ші сұраққа жауап берумен, бірақ енді кватерниондар аясында): Егер үшбұрыштың қабырғаларының орта нүктелерінен сыртқа қарай перпендикулярлар тұрғызылса, және әрқайсысы сәйкес қабырғасына пропорционалды болса, онда олардың жоғарғы нүктелерінің ортасы бастапқы үшбұрыштың ортасымен сәйкес келеді. Жаңа үшбұрыш теңқабырғалы болуы үшін әр перпендикулярдың бұрынғы үшбұрыштың сәйкес қабырғасының жартысына қатынасын анықтаңыз. Тайт, кез келген үшбұрыштың қабырғаларында сыртқа қарай тігілген теңқабырғалы үшбұрыштардың орта нүктелері теңқабырғалы үшбұрыш құрайды деген қорытындыға келеді. Бұл талқылау 1873 және 1890 жылдарғы келесі басылымдарда, сондай-ақ 1873 жылы Филип Келландпен бірлесіп жазған "Кватерниондарға кіріспеде" де сақталған.
If perpendiculars be erected outwards at the middle points of the sides of a triangle, each being proportional to the corresponding side, the mean point of their extremities coincides with that of the original triangle. Find the ratio of each perpendicular to half the corresponding side of the old triangle that the new triangle may be equilateral. Tait concludes that the mean points of equilateral triangles erected outwardly on the sides of any triangle form an equilateral triangle. The discussion is retained in subsequent editions in 1873 and 1890, as well as in his further Introduction to Quaternions jointly with Philip Kelland in 1873.
Петр Дуглас Нейман теоремасы
Егер \tfrac{2k\pi}{n} бұрыштары бар теңқабырғалы үшбұрыштар кез келген n бұрышты A0-ның қабырғаларына тік тұрғызылса, және егер бұл процесс үшбұрыштардың бос төбелерінен құралған n бұрышты қайталау арқылы, бірақ k-ның басқа мәнімен, және барлық 1 ≤ k ≤ n − 2 мәндері пайдаланылғанша (кез келген ретте) жалғастырылса, онда A0 центройімен ортақ центройі бар тұрақты n бұрышты An−2 пайда болады.
Наполеон-Барлотти теоремасы
Тұрақты n-бұрыштың қабырғаларында салынған тұрақты n-бұрыштардың орталықтары, тұрақты n-бұрыш құрайды, егер және тек қана P тұрақты n-бұрыштың аффиндік бейнесі болса.
Жа-Саваран жалпыламасы
А1А2А3А4А5А6 алтыбұрышы берілген, оның қабырғаларында теңқабырғалы үшбұрыштар ішкі немесе сыртқы жағынан салынған, ал теңқабырғалы үшбұрыштардың төбелері Bi әрпімен белгіленген. Егер G1, G3, G5 сәйкесінше △B6B1B2, △B2B3B4, △B4B5B6 үшбұрыштарының центроидтары болса, онда G1, G3, G5 теңқабырғалы үшбұрыш құрайды.
Дао Тан Оайдың жалпылауы
АБ, КД және ЭФ қарама-қарсы жақтарында, ішкі немесе сыртқы жағынан салынған теңқабырлы үшбұрыштар ABG, DHC, IEF бар ABCDEF алтыбұрышы берілген. A1, B1, C1 нүктелері ∆FGC, ∆BHE және ∆DIA үшбұрыштардың центроидтары болсын, ал A2, B2, C2 нүктелері ∆DGE, ∆AHF және ∆BIC үшбұрыштардың центроидтары болсын. Онда ∆A1B1C1 және ∆A2B2C2 теңқабырлы үшбұрыштар болады. (Мысалы, егер A және F нүктелерін, сондай-ақ B және C, D және E нүктелерін бірдей етіп алсақ, онда Дао Тан Оайдың нәтижесі Наполеон теоремасына келтіріледі).