Кіріспе

Ағылшын тілді квебектер үшін лоббистік топ Квебек Альянсы (AQ) – 1982 жылы Канаданың Квебек провинциясында ағылшын тілді квебектердің мүддесін қорғау үшін құрылған ұйым. Бұл провинциядағы көптеген ағылшын тілді ұйымдар мен мекемелердің біріккен тобы ретінде басталып, шамамен 15 000 мүшесі болды. 1980-жылдардың ортасында ұйым провинция бойынша ағылшын тілді топтардың желісін құрды. Дегенмен, ұзаққа созылған ықпалдың төмендеуі, топтың біртұтастығының жоғалтылуы, мүшелік санының азаюы және қаржыландыру мәселелері 2005 жылы оның таратылуына әкелді.

Орта жылдары тұрақсыздық және ішкі жанжал: 19891998

1989 жылы либералдық үкімет 178-ші заң жобасын қабылдағанда AQ-ның әлсіз келіссөздік позициясы айқын болды. Либералдық партия 1985 жылы француз тілінен өзге тілдерге қатысты құқықтық шектеулерді жеңілдетуді насихаттағанмен, 178-ші заң Жоғарғы соттың «Форд» шешімін (жоғарыда қараңыз) күштен шығарып, француз тілінен өзге коммерциялық таңбаларды қолдануға тыйым салды (дүкендер ішіндегі шағын таңбалардан басқа). Альянс Квебек либералдық үкіметтің қабылдаған 178-ші заң жобасына қарсы тұра алмады, оны бұрынғы одақтас деп есептегендіктен, бұл оны ағылшын тілді қауымдастықтың сынына ұшыратты. AQ-ның оңшыл сыншылары оны «Квебекке бейімделу» және «қоян лоббисі» деп атады, өйткені ол үкіметке қарсы тұруға құлшынбады. Провинциядағы ағылшын тіліндегі мектептерге қабылдаудан бас тарту мәселесі бойынша AQ директорлары арасында ішкі шиеленіс туды. 178-ші заң жобасына қарамастан, 1989 жылғы Квебек жалпы сайлауында либералдық партияны қолдау керек пе, жоқ па деген мәселеде шиеленіс күшейді. Кейбір белгілі AQ лидерлері ағылшын тілділердің наразылық дауысын беруге шақырды, бюллетеньдерін жарамсыз ету арқылы немесе либералдық партияның заңнамасына қарсы шыққан «Теңдік» партиясына дауыс беру арқылы. 1989 жылы «Теңдік» партиясы Ұлттық Ассамблеяда төрт орын жеңіп алды, бірақ ішкі дау-дамайлар салдарынан қолдауын жоғалтып, 1994 жылы дауыс берудің 0,3% ғана жинады. Сайлауда сәтсіздікке ұшыраған «Теңдік» партиясының қалған белсенді мүшелері AQ-да сайлауға өтуге және AQ-ның «Теңдік» партиясының бағдарламасын ілгерілетуге (әсіресе, Квебекте француз тілін міндетті түрде қолдануды толығымен жою және тәуелсіздік жағдайында Квебекті бөлу) күш салды. 1990 жылдар бойында AQ ішіндегі «орталықшылдар» (либералдық партияға жақын) және «радикалдар» («Теңдік» партиясының қалған мүшелері) арасындағы ашық жанжалдар, сондай-ақ жалпы квебек халқының тіл саясатына деген қызығушылығының біртіндеп төмендеуі провинция саясатында AQ-ның ықпалын азайтуға әкелді. Директорлар кеңесі мен жылдық конвенциядағы ішкі дау-дамайлар кезінде AQ-ның қарапайым мүшелерінің белсенділігі төмендеді. Үкіметтік қаржыландыру топқа тұрақты штаттық қызметкерлерді алуға мүмкіндік берді, олар еріктілерге азая түсті. AQ-ның Квебек провинциясының Магдален аралдарындағы, Төменгі Солтүстік жағалауындағы және Baie Comeau-дағы ең кішкентай аймақтық бөлімшелері мүшелердің жетіспеуіне байланысты жабылды, ал Монреаль аралындағы топтың сегіз бөлімшесінің алтауы жабылудан сақтану үшін біріктірілді. 1996 жылы Квебектің Бас сайлау комиссары 1995 жылғы Квебек тәуелсіздігі туралы референдум кезінде болған бұзушылықтарды тергеп, басқалармен қатар, негізінен федералистік үш сайлау округіндегі дауыстар негізсіз себептермен қабылданбағанын анықтады. Альянс Квебек Квебек үкіметін сотқа беріп, оны Квебектің барлық 125 сайлау округіндегі жарамсыз деп танылған бюллетеньдерді қайта қарауға мәжбүрлеуге тырысты. 2000 жылы сот төрешісі AQ-қа қарсы шешім шығарды. AQ шағымданып, бірақ 2005 жылы қызметін тоқтатты (төменде қараңыз). 2008 жылы Бас сайлау комиссары AQ-ның шағымы тым ұзаққа созылғандығын айтқаннан кейін, соттан бюллетеньдерді жоюға рұқсат алды.

Құрылымы

Alliance Quebec компаниясы Квебек провинциясында коммерциялық емес қауымдастық ретінде тіркелді, кеңсесі Монреальде орналасқан. Кез келген адам 5–10 долларлық номиналды жарна төлеп мүше бола алатын. Мүшелік оларға өмір сүретін аймақтық бөлімше жұмысына қатысуға құқық берді. Әр аймақтық бөлімше өзінің директорлар кеңесі мен басқарушы органына ие болды және бюджетін көбінесе мүшелік жарналары есебінен құрады. Әр бөлімше Монреальде мамыр айында жыл сайын өткізілетін жылдық құрылтайға тоғыз делегат жібере алатын. 1990 жылдары Монреальдің орталық ауданындағы алты бөлімше бірікті, бұл біріктірілген бөлімшеге 54 делегат жіберуге мүмкіндік берді. (Уильям Джонсон кезеңінде Батыс арал бөлімшесінің делегаттар саны мүшелерінің саны бойынша екінші орында тұрғанын көрсету үшін арттырылды.) Сондай-ақ, тридцать жасқа дейінгі мүшелерден құралған жастар комиссиясы болды, ол құрылтайға 18 делегат жібере алатын. Townshippers' Association сияқты серіктес ұйымдар делегаттарды жібере алатын, сондай-ақ серіктес университеттер, ауруханалар мен қоғамдық ұйымдар да жібере алатын. Сонымен қатар, қызметтен кеткен президент пен директорлар кеңесі де құрылтайда дауыс беруге құқылы болды, олар 41 делегатты білдірді. Теория бойынша, 1990 жылдары жылдық құрылтайда 400-ге жуық делегат болуы мүмкін еді. Бірақ іс жүзінде құрылтайға қатысушылардың саны мүшелік азайғандықтан және серіктес ұйымдар қатысуын тоқтатқандықтан азайды; 1985 жылғы жылдық құрылтайда 470-ке жуық делегат болды, ал 1999 жылдан бастап әр құрылтайда 100-ден аз делегат болды. Жылдық құрылтай келесі жылға AQ президенті мен казнашысын сайлады. (Уильям Джонсон кезеңінде президенттік мерзім екі жылға ұзартылды, бірақ кейінгі президенттердің әрқайсысы толық екі жылдық мерзімі аяқталар алдында отставкаға кетті.) Делегаттар директорлар кеңесін де сайлады. AQ-ның 40 адамнан тұратын директорлар кеңесінің жартысы екі жылдық мерзімге жыл сайын сайланатын, ең көп дауыс жинаған жиырма кандидат сайланды. Жаңа директорлар кеңесі құрылтайдан кейін бірден жиналып, вице-президент, Монреальден тыс вице-президент, хатшы және кеңес төрағасы сияқты қалған басқарушы лауазымдарды тағайындады. Ұйымның маңызды мәселелер бойынша кеңес беру үшін көрнекті ағылшын тілділерден тұратын «Кеңесшілер кеңесі» де болды, бірақ 1990 жылдардың соңына қарай ол қолданыстан шықты. Басқарушылар мен директорлардың лауазымдары төленбейтін (бірақ президентке жалақы төленетін) ерікті лауазымдар еді. Сондай-ақ, бірқатар жалақылы қызметкерлер (1994 жылы шамамен екі ондаған) болды, мысалы, бас директор, қаржы жинаушы, қабылдаушылар, зерттеушілер және ұйымдастырушылар, олар негізінен федералды үкімет гранттарынан төленді. AQ өмір сүруінің көп бөлігінде мәселелерді зерттеу үшін комитеттер де ұстады. Оларға (әр түрлі уақытта) денсаулық сақтау және әлеуметтік қызметтер, білім беру, ағылшын тіліндегі мектептерге қол жеткізу, жастарды жұмыспен қамту, құқықтық мәселелер, байланыс, ішкі ережелер және мүшелік комитеттері кірді. Кейбір комитеттер іс-шаралар мен шараларды ұйымдастырды. Осы шаралардың бірі – «Жастарды жұмыспен қамту қызметі» 1990 жылдары AQ-дан тәуелсіз болды және жұмысын жалғастыруда. Ірі бөлімшелерде де, әсіресе ұйымның алғашқы жылдарында кейбір комитеттер болды.