Кіріспе

1999 жылғы Алистер МакЛеодтың "Ұлы қасірет жоқ" романы.

Кескіннің қысқаша мазмұны

Роман қазіргі уақытта, сәтті ортодонт Александр Макдональдтың Торонтода (Онтарио) қарт ағасы Калумды зиярат етуімен басталады. Роман отбасылық байланыстарды, олардың Кейп-Бретон аралындағы балалық шағы мен Солтүстік Онтарионың кен орындарындағы жас кезеңдері арқылы, сондай-ақ 1779 жылға дейінгі клан тарихы мен екі аға мен әпке арасындағы қазіргі қарым-қатынастар арқылы зерттейді. Роман негізінен ағылшын тілінде жазылған, бірақ шотланд гаэль және француз тілдері диалогтар мен әндерде қолданылады. Бұл туынды Канада тарихын да көрсетеді, атауы Джеймс Вулфтың Ыбырайым жазығындағы шайқаста шотланд сарбаздарын шайқасқа жіберу туралы пікірінен алынған: «Олар қайратты, батыл, қиын жағдайға төзімді және егер құласа, үлкен зиян келтірмейді». Роман канадалық қоғамды сипаттайтын тілдік және мәдени шиеленістерді де көрсетеді. Эллиот көліндегі уран кенінде жұмыс істеген кезде ағайындылар франкофон әріптестерімен жиі қақтығысады. Роман бауырластық тақырыбын зерттейді және постмодерн әлемде жекелеу мен отбасы арасындағы қайшылықты қарастырады. Алекс алкоголизммен күресіп жатқан ағасы Калумды жақсы көреді, оның кемшіліктеріне қарамастан, оның әлеуетін көреді. Алекс ағасының бейбіт және қадір-қасиетті түрде өлуіне мүмкіндік береді, тіпті ол кісі өлтірген және алкоголизмге тәуелді болса да. Автор Алексті барлық адамзатқа үлгі ретінде келтіреді. МакЛауд оқырманға «жақсылықты сезіну – барлық адам үшін жақсырақ» және кешірім мен адамзатқа деген махаббат – зұлымдыққа қарсы жалғыз қару екенін түсінуді қалайды. Калум – Гейл мәдениетінің жоғалған ісін қорғайтын Макдональдтар кланының заманауи басшысы. Оның жоғартау құндылықтарын қорғауы 1745 жылы Чарльз Стюартты қолдаудың апатты салдарымен паралель. Кітап бойында Калум жеке басының қауіпсіздігіне қарамастан, клан құндылықтарын қорғайды. Оның алыс калифорниялық туысы, осы құндылықтарды білмейтін, Квебек кеншілерінен ұрлық жасайды. Калумның қорғанысы кісі өлтіруге және қамауға әкеледі, ал туысы беймаза күйде Калифорнияға оралады. Калум бұрынғы күшті адамның маскүнемдікке берілген көлеңкесіне айналады, өйткені ол ұзақ уақыттан бері жоғалған және тіпті өз отбасында да басшылыққа алынбайтын ескі клан құндылықтарын тұрақты түрде қолдайды. «Егер олар құлап кетсе, үлкен зиян келтірмейді» деген атауды Финдлей, Дж. Т., «Уолф Шотландияда '45 және 1749 жылдан 1753 жылға дейін» еңбегінде кездестіруге болады. Лондон: Лонгманс, Грин және компаниясы, 1928, 226-бет. МакЛеод өзінің атауы үшін қолданған цитатаның ертерек нұсқасы Гибсон, Джон Г. «Традиционный гэльский джаз 1745–1945» еңбегінде келтірілген. Монреаль мен Кингстон: MQUP және Nat. Мус. Scot., 1998, 59-бет.