Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Папуа-Жаңа Гвинеяның мыс және алтын кен орны – Оқ-Теди кені.
Papua New Guinean copper and gold mine
the Ok Tedi Mine
Оқ-Теди кені – Папуа-Жаңа Гвинеяның Батыс провинциясының Солтүстік Муай ауданындағы Стар-Маунтинс ауылдық округінде, Оқ-Теди өзенінің бастауына жақын орналасқан ашық карьерлік мыс және алтын кені. Кенді Ok Tedi Mining (OTM) компаниясы басқарады, оның басым үлесі PNG Sustainable Development Program Limited (PNGSDPL) компаниясына тиесілі. 2013 жылы Папуа-Жаңа Гвинея үкіметі оны даулы әрекет арқылы мемлекеттік меншікке алды. 2002 жылға дейін, 2001 жылы бірігу нәтижесінде құрылған әлемдегі ең ірі тау-кен компаниясы BHP Billiton-ның басым үлесіне тиесілі болды. PNG-нің шалқары аймағында, Фубилан тауында, жоғары жауын-шашын жауатын және жиі жер сілкінісі болатын аймақта кенді игеру қиындықтар тудырды. Кен өндірісіне қызмет ету үшін Табубил қаласы салынды.
The Ok Tedi Mine is an open pit copper and gold mine in Papua New Guinea located near the headwaters of the Ok Tedi River, in the Star Mountains Rural LLG of the North Fly District of the Western Province of Papua New Guinea. The mine is operated by Ok Tedi Mining (OTM), which is majority owned by the PNG Sustainable Development Program Limited (PNGSDPL). In 2013 it was nationalised by the Government of Papua New Guinea in controversial action. Prior to 2002, it was majority owned by BHP Billiton, the largest mining company in the world since a merger in 2001. Located in a remote area of PNG, above on Mount Fubilan, in a region of high rainfall and frequent earthquakes, mine development posed serious challenges. The town of Tabubil was built to serve the mining operation.
Тарих
Тау-кен жұмыстары басталғанға дейін Фубилан тауы мыс тау, ал үстінде алтын қабаты бар деп сипатталған. 1970 жылдары аймақта іздеу-барлау бұрғылау жұмыстары басталды, оны Kennecott Copper Corporation жүргізді. 1980 жылдардың басында BHP кен өндіруге лицензия алды. Ок Тедиде алғашқы алтын 1981 жылы өндірілді. Bechtel бірлескен кәсіпорын келісімі бойынша инженерлік, жабдық сатып алу және құрылыс қызметтерін ұсынды. 1984 жылы BHP цианид әдісін қолдана отырып, алтын қабатын игеруді бастады. Алтын кен орыны таусылғаннан кейін, компания төмендегі әлдеқайда ірі мыс кен орынын өндіру үшін зерттеу жүргізді. Сол кезде бұл кен орыны әлемдегі ең ірі мыс кен орыны деп есептелді. BHP Папуа-Жаңа Гвинея үкіметімен, Amoco және Inmet Mining компанияларымен серіктестікке келісіп, мыс кен орынын өндіруге кірісті. BHP кен орнындағы басым үлесін сақтап қалды. 2002 жылы BHP Billiton жобадан толығымен шығып, Ок Тедидегі экологиялық апатқа жауап ретінде өз үлесінің көп бөлігін PNG Sustainable Development Program-ға берді. Үлестерді беруден кейін жобаға қатысушылардың үлесі былай болды: PNG Sustainable Development Program Limited (52%), Папуа-Жаңа Гвинея мемлекеті (30%) және Inmet Mining Corporation (18%). Фубиландағы барлық тау-кен жұмыстарының бас кеңсесі Табубилде орналасқан.
Before mining operations, Mount Fubilan was described as a copper mountain with a gold cap. Exploratory drilling in the area began in the 1970s, and was run by the Kennecott Copper Corporation. In the early 1980s, BHP secured a mining lease. The first gold was mined at Ok Tedi in 1981. Bechtel, in a joint venture agreement, provided engineering, procurement, and construction services. In 1984, BHP began exploiting the gold cap by using cyanide extraction procedures. After the gold deposit was depleted, the company surveyed for mining the much larger copper deposit underneath. At that time, this deposit was believed to be the largest copper deposit in the world. BHP entered into a partnership with the Government of Papua New Guinea, Amoco and Inmet Mining, to mine the copper deposit. BHP maintained a majority share in the mine. In 2002, BHP Billiton completed its withdrawal from the project by transferring its majority shareholding to the PNG Sustainable Development Program in response to the ongoing Ok Tedi environmental disaster. After the transfer, project shareholding was as follows: PNG Sustainable Development Program Limited (52%), the State of Papua New Guinea (30%) and Inmet Mining Corporation (18%). All mining operations at Fubilan have had their headquarters at Tabubil.
Инфрақұрылым
Папуа-Жаңа Гвинея және Батыс провинциясындағы маңызды экономикалық нысан ретінде, провинцияның жалпы экономикасының жартысынан астамын және елдің барлық экспорттық кірісінің 25,7 пайызын құрайтын кен, инфрақұрылымның үлкен бөлігінің салынуына жауапты болды.
As a substantial economic entity in Papua New Guinea and the Western Province, accounting for over half of the entire province's economy and 25.7% of the country's entire export earnings, the mine has been responsible for a large amount of the infrastructure.
Кен орнының
Кен ашық карьерде жұмыс істейді, ал Фубилан тауы жердегі терең шұңқырға айналды. 2004 жылдың 31 желтоқсанына дейін 8,896,577 тонна мыс концентраты (оның ішінде 2,853,265 тонна мыс және алтын металдары) өндірілді. Сонымен қатар, 1985 жылдан 1990 жылға дейін 47.642 тонна (1,531,700 унция) алтын құймасы өндірілді.
The mine works as an open cut operation and Mount Fubilan has been reduced to a deep pit in the ground. By 31 December 2004, 8,896,577 tonnes of copper concentrate (containing 2,853,265 tonnes of copper metal and of gold metal) had been mined. In addition, between 1985 and 1990, 47.642 tonnes (1,531,700 ounces) of gold bullion were produced.
Теміршік
Кен орнының қасында шикізатты мыс концентраты салмасы мен аздаған алтынға айналдыратын диірмен орналасқан. Диірменде әрқайсының жанында екі допты диірмені бар екі ірі диірмен жұмыс істейді. Мыс концентраты салмасы түрінде өндіріліп, Киунга-Табубил тас жолы арқылы ауданның негізгі порты – Киунгаға жіберіледі, онда ол Флай өзені арқылы өзен кемесімен тасымалданады.
There is a mill adjacent to the mine that transforms the raw material mined into copper concentrate slurry plus a small quantity of gold. The mill operates two sag mills each with two associated ball mills. Copper concentrate is produced as slurry and piped along the Kiunga Tabubil Highway to Kiunga, the main port of the district, where it is shipped via river barge along the Fly River.
Маған келіңіз .
Кен Оқ-Менгадағы су электр стансасы арқылы қуаттандырылады, ол Табубил қаласына жақын Оқ-Теди өзенінің саласы. Оқ-Менга өзенінен ағын жеткілікті электр энергиясын өндіруге келмейтін жағдайларда қосымша дизельдік генераторлар қолданылады.
The mine is powered by a hydroelectric power facility at Ok Menga, which is a tributary of the Ok Tedi River near Tabubil. There are also backup diesel generators that are used if the flow from the Ok Menga river is not enough to generate sufficient electricity.
Кюнга-Табубил тас жолы
Киунга Табубил тас жолын Ok Tedi Mining компаниясы күтіп ұстайды, себебі кен шахтасы осы жолдың ең көп пайдасын көретін иесі болып табылады. Автожолдың басым бөлігі Оқ-Теді өзенімен дерлік қатар жүреді. Жолдың кейбір бөліктері көбінесе өзенге шайылып, қайта салынуы қажет. Бұл жолды күтіп ұстауға жылына 1,5 миллион кина (Kina) жұмсалады. Кен орнынан Киунгаға дейін жез шлам құбыры осы жолдың бойымен толығымен өтеді.
The Kiunga Tabubil Highway is maintained by Ok Tedi Mining, as the mine is the greatest beneficiary of the road. The highway, for the most part, runs parallel with the Ok Tedi River. Parts of the highway are often consumed by the river and need to be rebuilt. The cost of maintaining this road is K1.5 million a year. The copper slurry pipeline to Kiunga from the mine runs along the full length of this road.
Табубил
Табубил – Папуа-Жаңа Гвинеяның Батыс провинциясының Солтүстік Флай округінде, Kiunga-Табубил тас жолынан оңтүстікке қарай орналасқан қалашық. Қала, оның ішінде көшірілген Ванбин ауылы мен Лейтаун индустриалды аймағы, провинцияның ең ірі елді мекені болып табылады, бірақ провинция астанасы Дару шамамен осы көлемде. Қала негізінен Ок-Теді кенішін қамтамасыз ету мақсатында салынған. OTM штаб-пәтері «Ақ үй» деп аталатын ғимаратта орналасқан, ол Табубил халықаралық мектебінен оңтүстікке қарай, ал Клаудлендс қонақ үйінен шығысқа қарай орналасқан. Кеніште Табубилде резервтік дизельдік электр станциясы бар.
Tabubil is a township in the North Fly District of Western Province, Papua New Guinea, about south along the Kiunga Tabubil Highway from the minesite. The town, including the adjoining relocated village of Wangbin and the industrial area of Laytown, is the largest settlement in the province. Although the provincial capital, Daru, is almost the same size. The town was established primarily to serve the Ok Tedi Mine. The OTM headquarters are located in a building called the White House, which is about south of Tabubil International School, and about east of the Cloudlands hotel. The mine has a backup diesel generating power facility at Tabubil.
Киунга
Киунга – Флай өзеніндегі кенге қызмет көрсететін портовый қала. 2000 жылғы халық санағы бойынша 8300 тұрғыны бар бұл қалашық Киунга-Табубил тас жолының және мыс концентратының пульпа құбырының соңғы нүктесі болып табылады, кен орнынан шамамен жолмен. Кен операторлары жыл сайын өзен жүйесіне 80 миллион тонна ластанған қалдықтарды, үстіңгі қабатты және кеннен туындаған эрозияны шығарады. Бұл шығарылым кен төменгі ағысындағы 120 ауылда тұратын 50 мың адамға қоршаған ортаға және әлеуметтік тұрғыдан кең ауқымды және әртүрлі зиян келтірді. Қалдықтардан шыққан химиялық заттар балықтарды өлтірді немесе ластады, соның салдарынан аймақта өмір сүретін барлық жануарлар түрлеріне, сондай-ақ жергілікті халыққа зиян тигізді. Дүмпулер өзеннің арнасын өзгертті, бұрынғы терең және ақырын ағатын өзеннің тереңдігі азайды және таяздықтар пайда болды, осылайша жергілікті көлік жолдарын бұзды. Өзеннің көтерілуінен болған су тасқыны ластанған саздың қалың қабатын қалдырды, онда жергілікті халықтың негізгі тағамы болып табылатын таро, банан және саго пальмасының плантациялары өседі. Осылайша шамамен зақымдалды. Судағы мыстың концентрациясы стандартты деңгейден шамамен 30 есе жоғары болғанымен, ол әлі де Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДҰ) стандарттарынан төмен. Кен қалдықтарының өзен сағасынан теңізде орналасқан Солтүстік Ұлы Барьер рифіне әсер етуі мүмкін деген алаңдаушылықтар туындады. 1990 жылы Флай дельтасынан алынған шөгіндінің сынамаларында мыстың концентрациясының фонынан жоғары екені анықталған жоқ. Біріккен Ұлттар Ұйымының Қоршаған ортаны қорғау бағдарламасы Ок-Теди кен орнының "жыл сайын 70 миллион тонна тас және кен қалдықтарын бақылаусыз шығарып, Ок-Теди және Флай өзендері бойымен таралып, өзендердің арналарын көтеріп, су тасқынына, шөгінділердің жиналуына, орманды бұзуға және аймақтың биологиялық әртүрлілігінің күрт төмендеуіне әкеп соқты" деп атап өтті. Ок-Теди кенінің қазылуынан туындаған салдарларға жергілікті халық үшін маңызды азық-түлік көзі болып табылатын балықтардың жоғалуы, су тасқынынан орман мен егістіктердің жойылуы және "ауыл тұрғындары үшін рухани құнды жерлердің мина қалдықтарына батып кетуі" кірді.
Kiunga is the port town that services the mine on the Fly River. The township, which had a population of 8,300 in the year 2000 census, is the terminus of the Kiunga Tabubil Highway, and the copper concentrate slurry pipeline, about by road from the minesite. The mine operators discharge 80 million tons of contaminated tailings, overburden and mine induced erosion into the river system each year. The discharge caused widespread and diverse harm, both environmentally and socially, to the 50,000 people who live in the 120 villages downstream of the mine. Chemicals from the tailings killed or contaminated fish, which subsequently caused harm to all animal species that live in the area as well as the indigenous people. The dumping changed the riverbed, causing a relatively deep and slow river to become shallower and develop rapids thereby disrupting indigenous transportation routes. Flooding caused by the raised riverbed left a thick layer of contaminated mud on the flood plain where the plantations of taro, bananas and sago palm that are the staples of the local diet grow. About were damaged in this way. Although the concentration of copper in the water is about 30 times above the standard level, it is still below the World Health Organization (WHO) standards. Concerns have been raised of potential impact of the mine waste on the northern Great Barrier Reef, which is located offshore from the river mouth. Sediment core samples collected from the Fly Delta in 1990 showed no detectable increase in copper concentration above background levels. The United Nations Environment Programme has noted that the Ok Tedi mine site's "uncontrolled discharge of 70 million tonnes of waste rock and mine tailings annually has spread more than down the Ok Tedi and Fly rivers, raising river beds and causing flooding, sediment deposition, forest damage, and a serious decline in the area's biodiversity." The resulting devastation caused by the mining of Ok Tedi has included the loss of fish, a vital food source for the local community; loss of forest and crops due to flooding; and the loss of "areas of deep spiritual value for villagers are now submerged in mine tailings."
Антропологиялық әсері
Оқ Теди кені Вопкаймин халқының жерінде орналасқан, бұрын олардың Батыс әлемімен байланысы шектеулі болған. Оқ Теди кенінің әлеуметтік-экологиялық әсерін бағалау регламенттік процесі кезінде, Папуа-Жаңа Гвинея үкіметінің келіссөзшілері жобаның масштабы мен ауқымын қабылдауға жеткіліксіз дайындықпен келді. Ұлттық үкімет кеннің әлеуметтік әсерін зерттеген барлық зерттеулерді қабылдамады және экологиялық зерттеулерге өте аз қаржы бөлді. Кен туралы келіссөздер жүріп жатқанда, Ok Tedi Mining жергілікті Вопкаймин халқын жабайы халық ретінде көрсетуге тырысты. Кенді насихаттау үшін материалдарды әзірлеу кезінде Ok Tedi Mining Вопкайминнің «жабайылығын» қысымдап, этникалық Вопкаймин қарым-қатынас қызметкерін жалдады, ол рудың кем дамығандығын көрсету үшін жарнамалық материалдарда ішінара киімін шешіп тастады. Нәтижесінде, үкімет пен Ok Tedi Mining Вопкаймин халқына бір адамға күніне бір кинадан төлеуге және Вопкаймин «дәстүрлі»ден «заманауи» өмірге өтуге келісті. Вопкаймин халқы дәстүрлі түрде өндірістің күнкөріске бағытталған ұйымына тәуелді болған, бірақ кеннің пайда болуы оған елеулі нұқсан келтірді. 1981 жылдан 1984 жылға дейін Вопкаймин ерлерінің шамамен жартысы Bechtel компаниясында құрылысшылар болып жұмыс істеді, көбінесе аз жалақыға. 1984 жылы кен құрылысы аяқталғаннан кейін, олардың барлығы жұмыстан босатылды, ал жергілікті Вопкаймин халқы кенді «жұмыс жоқ жер» деп атады. Әйелдердің экономикалық рөлі де зардап шекті, өйткені дәстүрлі әйелдердің күнкөріс үшін ямс өсіруі жаңа капиталистік жүйеден тыс қалды. Кен құрылысы Вопкаймин халқын алкогольмен, әсіресе сырамен таныстырды, бұл әлеуметтік тәртіпсіздікке әкелді. Бастапқыда көптеген Вопкаймин христиандыққа өтуге бағытталған сыртқы күш-жігерге өздерінің жергілікті дінін орталықтандыру арқылы жауап берді. 1980 жылдардың басында көптеген Вопкаймин кеннің антропологиялық және экологиялық әсеріне қарсы наразылық нысаны ретінде өздерінің жергілікті дінімен байланысты рәсімдерді жалғастырды. Вопкаймин халқы ән жазу мен ән айтуға ерекше мән берді. Бірақ 1984 жылға қарай христиан миссионерлері Вопкаймин халқының көп бөлігін христиандыққа аударды және оларға дәстүрлі әндерді орындауға тыйым салды.
The Ok Tedi Mine is located in the area of the Wopkaimin people, who previously had limited exposure to the Western world. During the regulatory process for evaluation the socio ecological impact of the Ok Tedi Mine, negotiators for the government of Papua New Guinea were ill equipped to deal with the scale and scope of the project. The national government rejected all studies examining the social impact of the mine, and allocated a woefully inadequate amount of money for environmental studies. As the negotiations for the mine were ongoing, Ok Tedi Mining sought to depict the local Wopkaimin people in a primitive light. In developing promotional material for the mine, Ok Tedi Mining mocked Wopkaimin "primitivism", and hired a ethnically Wopkaimin community relations employee who would partially de robe for promotional materials so to make the tribe look less advanced. Ultimately, the government and Ok Tedi Mining agreed to compensate the indigenous Wopkaimin people with one kina per person, per day, and agreed that the Wopkaimin would undergo a transition from "traditional" to "modern". The Wopkaimin people traditionally depended on a subsistence focused organization of production, however, this was severely disturbed by the presence of the mine. Approximately half of Wopkaimin men worked for Bechtel as construction workers from 1981 to 1984, mostly for low wages. Upon completion of the mine in 1984, these men were laid off en masse, and local Wopkaimin people began referring to the mine as the "place without work". Women's economic role was also severely impacted by this, as the traditionally female role of subsistence yam farming largely fell outside of this new capitalist system. The construction of the mine also introduced the Wopkaimin to alcohol, specifically in the form of beer, which spawned social unrest. Initially, many Wopkaimin responded to outside efforts to convert them into Christianity by decentralizing their indigenous religion. During the early 1980s, many Wopkaimin continued rituals associated with their indigenous religion as a form of protest against the anthropological and environmental impacts of the mine. The Wopkaimin traditionally placed a special emphasis on songwriting and singing. However, by 1984, Christian missionaries had converted a substantial amount of the Wopkaimin people to Christianity, and had prevented them from singing traditional songs.