Кіріспе

Утагава Кунисада II (歌川国貞, 1823 – 20 шілде 1880) – жапон суретші, укиё-э гравюраларының дизайнын жасаған, "Утагава Кунисада" есімін алған үш суретшінің бірі. Ол Утагава мектебіне жетекшілік етті.

Өмір және мансап

II Кунисаданың ерте өмірі туралы көп мәлімет жоқ. Ұтагава Кунисада I-нің шәкірті болған ол, өзінің ерте туындыларына көбінесе «Кунимаса III» деп қол қойған. Оның ең ерте белгілі гравюралары 1844 жылға жатады. Кунисада I, 1846 жылы оның ұстазының қызы Осузуға үйленгеннен кейін оны асырап алды. Кунисада I-нің үйіне мұрагер болған шамамен 1850-51 жылдары ол Кунисада II есімін қабылдады. Ұстазының қайтысынан кейін ол атын тағы бір рет Тойокуни III деп өзгертті. Дегенмен, одан бұрын Тойокуни деп аталған үш суретші болғандықтан, Кунисада II қазір көбінесе Тойокуни IV деп танылады. Кунисада II ұстазының стилінде жұмыс істеді, бірақ оның деңгейіне жете алмады. Оның гравюраларында 40-тан астам серия бар, олардың көп бөлігі актерлерді (якуша-э), сондай-ақ әдемілердің портреттерін, әдебиеттен алынған көріністерді, эротикалық туындыларды және басқа да тақырыптарды бейнелейді. Ол шамамен 200 кітапты суреттеген. Оның ең танымал актерлік серияларының бірі – 1852 жылғы «Сегіз Ит Батырының әңгімесі» (Hakkendun inu no sōshi no uchi), ол Кёкутей Бакиннің 1814-1842 жылдары жазылған және 106 томдық «Сатоми тайпасы және Сегіз Ит» (Nansō Satomi hakkenden) атты эпикалық романынан алынған. Кунисада II-нің Мейдзи дәуірінде (1868–1912) танымалдығы төмендеді және ол 1874 жылдан кейін гравюра жасауды тоқтатқан сияқты. Ол 20 шілдеде 1880 жылы қайтыс болды және Баншоин Коунжиде жерленді. Оның буддалық аты – Санкоин Хококужутей Синдзи. Оның шәкірттерінің ішінде III Кунисада (1848–1920) бар.

Қолтаңбалар

II Кунисада әдетте принттерге 国貞画 (Кунисада га, Кунисада салған) немесе 国貞筆 (Кунисада хитсу, Кунисаданың қылқаламымен) деп қол қоятын. Ол "Кунисада II" деп есім қоймайтын. Оның қолтаңбасын Кунисада I-нің қолтаңбасынан ажыратуға болады, себебі Кунисада I-нің қолтаңбасындағы "сада" канджиі тік, ал Кунисада II-нің қолтаңбасында бұрышты (суретті қараңыз). Сонымен қатар, Кунисада I 1844 жылы "Тойокуни" есімін қабылдады және Кунисада II 1850 және 1860 жылдары жиі жасайтындай, "Тошидама" оюына "Кунисада" есімін ешқашан жазбады. Атап айтқанда, Кунисада II қол қойған көптеген принттер цензуралық немесе даталық мөрлер бойынша 1850 жылдан кейін жасалғаны анықталады.