АҚШ-тың «Адамгершілік сою актісі» мал сою кезіндегі азапты азайту мақсатымен қабылданды. Малдың сезімталдығын жою, ауырсыздандыру талаптары қарастырылған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америка Құрама Штаттарының федералдық заңы
United States federal law
Адамгершілікпен мал сою туралы заң, немесе Мал союдың адамгершілік әдістері туралы заң (P. L. 85 765; 7 U. S. C. 1901 және одан кейінгілер), – мал сою кезінде малдың азаптарын азайтуға бағытталған Америка Құрама Штаттарының федералдық заңы. Ол 1958 жылдың 27 тамызында бекітілді. Осы талаптардың ең маңыздысы – жануарды толыққанды есінен шығарып, ауырсынуды сезінбеуіне қол жеткізу. Бұл малдың ешқандай сезімталдықсыз күйге түсуі үшін, оның оянуын болдырмау мақсатында жасалады. Жануардың дене мөлшеріне қарай бұл әртүрлі болуы мүмкін. Мысалы, ірі қара малға қарағанда тауықтарға басқаша, күштірек әдіс қажет. Ірі қара малға электронаркоз немесе оған тең келтіретін күшті заттар қолданылуы керек, алайда электронаркоз әлі де стандартты әдіс саналады. Ірі қара малдың басына электр тогын жіберуге арналған құрылғы орнатылады, ол қосылғанда малды тиімді және қауіпсіз түрде есінен шығарады. Ал тауықтарды есінен шығару үшін оларды электрленген суға түсіреді. Осы талаптардың орындалуын қадағалау үшін мал сою зауыттарындағы Азық-түлік қауіпсіздігі және инспекция қызметінің инспекторлары жауапты, олар сою желілерін тоқтатуға және зауыт қызметкерлеріне түзету шараларын қолдануға құқылы. АҚШ-та жыл сайын 168 миллионнан астам тауық (бройлерлерді есептемегенде) және шамамен 9 миллиард бройлер тауық ет үшін сойылады, бірақ Адамгершілікпен мал сою туралы заңда тек ірі қара, бұзау, жылқы, қашыр, қой және шошқалар ғана тізілген. Осы ережелерге және қауіпсіздік талаптарына сәйкес келмеу туралы бірнеше хабарламалар түскендіктен, 2000 жылдардың басында, әсіресе 2002 жылдың соңында, FSIS арнайы аудандық кеңселерге қосымша ветеринар дәрігерлерін тағайындады. Олар сою және өңдеу процедураларын бақылап, штаб-пәтерге сәйкестік мәселелері туралы хабарлайды. 2002 жылы Конгресс заң қабылдағаннан бері осы жағдай сақталып келеді, ал 2002 жылғы ауыл шаруашылығы заңы жыл сайын сәйкестік туралы есеп беруді міндеттейді. 2003 жылы бұл бастама одан әрі дамыды, себебі 2003 жылғы қаржы жылында Конгресс FSIS күш-жігеріне тағы 5 миллион доллар бөлді және сәйкестік инспекторларының санын 50-ге арттырды. 2004 жылғы қаржы жылына бекітілген қаржылай қаражат туралы заңда FSIS-ке осы міндетті орындауын жалғастыру тапсырылды, ал 2005 жылғы қаржы жылының бюджеттік сұранысында құқық қорғау шараларына тағы 5 миллион доллар бөлу сұралды. Осы талаптарға қарамастан, 2004 жылғы қаңтардағы GAO есебінде әлі де сәйкес келмейтін жағдайлар тіркелген. Бұл мәселелер сақталмай отыр деген күдік туған мемлекеттерге дейін тарылды (GAO 04 247). Бұрынғы сою орындарындағы жануарларға қатысты адамгершілік ережелерді сақтамау туралы алаңдаушылық 2004 жылғы қаңтарда FSIS (69 FR 1892) оларды союға және адам тамағы ретінде пайдалануға тыйым салатын ереже шығарғаннан кейін маңызсыз болды.
The Humane Slaughter Act, or the Humane Methods of Livestock Slaughter Act (P. L. 85 765; 7 U. S. C. 1901 et seq. ), is a United States federal law designed to decrease suffering of livestock during slaughter. It was approved on August 27, 1958. The most notable of these requirements is the need to have an animal completely sedated and insensible to pain. This is to minimize the suffering to the point where the animal feels nothing at all, instead blacking out and never waking. This differs from animal to animal as size increases and decreases. Larger animals such as bovines require a stronger method than chickens, for example. Bovines require electronarcosis or something equally potent, though electronarcosis remains a standard. The bovine would have a device placed on their head that, once activated, sends an electric charge that efficiently and safely stuns them. Chickens, on the other hand, require much less current to be efficiently sedated and are given a run under electrically charged water. To ensure that these guidelines are met, the Food Safety and Inspection Service inspectors at slaughtering plants are responsible for overseeing compliance, and have the authority to stop slaughter lines and order plant employees to take corrective actions. Although more than 168 million chickens (excluding broilers) and around 9 billion broiler chickens are killed for food in the United States yearly, the Humane Slaughter Act specifically mentions only cattle, calves, horses, mules, sheep and swine. Due to several reports of alleged non compliance with these regulations and safety protocols, originating in the early 2000s, specifically late 2002 , FSIS assigned additional veterinarians to its district offices specifically to monitor slaughter and handling procedures and to report to their headquarters about any issues of compliance. This has been the case ever since, as Congress passed a bill in 2002, The 2002 farm bill, that requires a compliance report to be submitted annually. In 2003, the initiative increased further as, in the FY in 2003, Congress voted in another $5 million operation to the FSIS effort and increased the amount of compliance inspectors by 50. Language in the FY 2004 consolidated appropriations act directs FSIS to continue fulfilling that mandate, and the FY2005 budget request calls for another $5 million to be allocated for enforcement activities. Despite these requirements in place, reports from January 2004 GAO have noted that there is still alleged non compliance. These were narrowed down to select states that issues of non compliance still allegedly persist (GAO 04 247). Earlier concerns about humane treatment of non ambulatory (downer) cattle at slaughter houses became irrelevant when FSIS issued regulations in January 2004 (69 FR 1892) prohibiting them from being slaughtered and inspected for use as human food.
Құмар мал сойылу туралы заңның мазмұны
Заң бойынша, мал сойылғанға дейін есінен танытылып, азапсыз өлімді қамтамасыз ету керек, бұл бұрын қолданылған әдістерге қарағанда жақсырақ. Ең көп таралған әдістер – шошқаларды электр тогымен және көміртегі диоксидімен (CO2) есінен таныту, ал ірі қара мал, қой және ешкілерді тұтқындап соққымен есінен таныту. Электр тогымен есінен таныту әдістерінің ішінде электронаркоз ең қауіпсіз, ең адамгершілік және ең сенімді әдіс ретінде мойындалды, сонымен қатар малдың есінен танып, ауырсынуды сезбеуіне кепілдік береді. Мысырлық Фәтва комитеті сияқты ұйымдар халал стандарттарын сақтауды ескере отырып, осы әдіс бойынша бірлесе келісімге келді. Электронаркоз халал стандарттарына қайшы келмейді. Жергілікті жерде үнемі мониторинг жүргізу қажет, сондай-ақ білікті және жақсы оқытылған персоналды жұмысқа алу қажет. Малдың "өздігінен тұру рефлексі" болмағанда дұрыс есінен танытылған деп есептеледі; яғни, мал тұрып, өзін түзеуге тырыспауы керек. Тек осы жағдайда оны толыққанды есінен таныған деп санауға болады. Содан кейін оны сою желісіне жіберуге болады, онда сою орындарының қызметкерлері аталған малдарды адамгершілікпен союға кіріседі. Діни секталар мал сою рәсімдерін орындау үшін жоғарыда аталған талаптарға сәйкес болуы керек. Ешбір дін осы талаптан босатылмайды. Көптеген діндер бұл ережелерді өз нұсқауларымен үйлесімді деп санайды. АҚШ-та ең көп таралған екі діни сою әдісі – еврей дінінің кошер және мұсылман дінінің халал әдістері. Екеуі де малдың діни рәсімдер арқылы сойылуын талап етеді, бірақ кейбір діни сою әдістерінің жақтаушылары малдың қарын артериясын, жамбас веналарын және блуждаюшы нервін кесудің малдың есінен тануын басқа әдістермен салыстырылатын деңгейде тиімді ететінін мәлімдейді. 2018 жылы Грандин кошер сою, қаншалықты жақсы орындалса да, бірден бола бермейтінін, ал тұтқындап соққымен дұрыс есінен таныту бірден болатынын айтты.
According to the law, animals should be stunned into unconsciousness prior to their slaughter to ensure a death with less suffering than in killing methods used earlier. The most common methods are electrocution and CO2 stunning for swine and captive bolt stunning for cattle, sheep, and goats. Of these methods of electrocution, electronarcosis has been widely acclaimed as the safest, most humane and most reliable as well as the surest way to stun the animal and render them insensitive to pain. Organizations such as the Egyptian Fatwa Committee have mutually agreed to this method when keeping the standards of halal a concern. Electronarcosis does not infringe on these standards for halal. Frequent on site monitoring is necessary, as is the employment of skilled and well trained personnel. An animal is considered properly stunned when there is no "righting reflex"; that is, the animal must not try to stand up and right themself. Only then can they be considered fully unconscious. They can then proceed down the line, where workers in slaughterhouses can begin the slaughtering of the specified livestock humanely. For religious sects to proceed in the slaughtering of animals under specifically related rituals, they must fall within compliance of the previously mentioned criterion. No religion is exempt. Many religions find these regulations to fall within their own guidelines as appropriate. The two most common religious slaughter methods in the United States are the method of kosher, of the Jewish faith and the method of halal, of the Muslim faith. While all require that the animal be killed through ritual slaughter, proponents of certain religious based slaughter methods claim that the severing of the animal's carotid arteries, jugular veins and vagus nerve renders the animal unconscious as effectively as most other methods. In 2018, Grandin stated that kosher slaughter, no matter how well it's done, is not instantaneous, whereas stunning properly with a captive bolt is instantaneous.
1958 жыл
HMSLA-ның алғашқы нұсқасы 1958 жылы қабылданды. Бұл заңға халықтың талабы соншалықты күшті болды, баспасөз конференциясында оны қол қоятыны туралы сұрағанда президент Дуайт Д. Эйзенхауэр: "Егер мен поштамен жіберсем, адамгершілікпен союдан басқа ештеңеге ешкімнің қызығушылығы жоқ деп ойлар едім" деді. Сенатор Хьюберт Х. Хамфри АҚШ Конгресіне енгізілген алғашқы адамгершілікпен сою туралы заң жобасын жасады және 1958 жылы қабылданған Федералдық адамгершілікпен сою заңының Сенаттағы бас демеушісі болды. АҚШ-тағы Жануарларды қорғау институты және Адамгершілік қоғам сияқты ұлттық ұйымдар оның қабылдануын қолдады.
The first version of the HMSLA was passed in 1958. Public demand for the act was so great that when asked at a press conference whether he would sign it, President Dwight D. Eisenhower stated, "If I went by mail, I'd think no one was interested in anything but humane slaughter." Senator Hubert H. Humphrey was the author of the first humane slaughter bill introduced in the US Congress and chief Senate sponsor of the Federal Humane Slaughter Act, which passed in 1958. National organizations like the Animal Welfare Institute and The Humane Society of the United States supported its passage.
1978 жыл
1979 жылы HMSLA жаңартылды және АҚШ Ауыл шаруашылығы министрлігінің (USDA) инспекторларына қатыгездік байқалған жағдайда сою желісін тоқтату құқығы берілді. Ресми түрде, жабдықтардың немесе персоналдың қатыгездікке жол беруі салдарынан туған қатыгездік түзетілгенше сою жалғастырылмауы тиіс еді. Бірақ, USDA кейіннен USDA инспекторларына желіні тоқтатуға рұқсат беруді тоқтатты, себебі мұндай іс-әрекет өнеркәсіп үшін үлкен уақыт шығынына әкелетін еді.
In 1979, the HMSLA was updated and United States Department of Agriculture (USDA) inspectors were given the authority to stop the slaughtering line when cruelty was observed. Officially, slaughtering was not to continue until said cruelty, whether as a result of equipment or of abuses by personnel, was corrected. However, the USDA eventually stopped authorizing USDA inspectors to stop the line, since doing so incurs considerable cost of time for the industry.
1958 жылғы Заңның өзгерістері
АҚШ Конгресінің түзетулері және 1958 жылғы Адамгершілікпен мал сою туралы заңға қатысты заңнамалық билік. Құжат қабылданған күніЖалпы заңның нөміріАҚШ заң кодексіне сілтемеАҚШ заң жобасыАҚШ Президентінің Әкімшілігі29 маусым 1960 ж. P. L. 86-547Дуайт Д. Эйзенхауэр10 қазан 1978 ж. P. L. 95-445Джимми Э. Картер13 мамыр 2002 ж. P. L. 107-171Джордж У. Буш
U. S. Congressional amendments and legislative authority pertaining to the Humane Slaughter Act of 1958. Date of EnactmentPublic Law NumberU. S. Statute CitationU. S. Legislative BillU. S. Presidential AdministrationJune 29, 1960P. L. 86 547Dwight D. EisenhowerOctober 10, 1978P. L. 95 445Jimmy E. CarterMay 13, 2002P. L. 107 171George W. Bush
Шектен шығару саясаты
HMSLA жануарлар құқығын қорғаушылар мен Америка Құрама Штаттарының Адамгершілік Қоғамы тарапынан тек сиыр, шошқа және қойды қамтиды, ал құс, балық, қоян немесе тамақ үшін әдетте сойылатын басқа да жануарларды қамтамайды деп сынға алынады. 2004 жылы PETA жүргізген жасырын тергеуде Батыс Вирджиния штатындағы Pilgrim's Pride сойым зауытының қызметкерлері тауықтарды қатыгездікпен ұстағандығы жарияланды, бұл зауыт KFC-ге тауық етін жеткізіп тұрған. Осыдан кейін PETA-ға Адамгершілік Қоғам қосылып, Құрманды сою туралы заңға құстарды да қосуды талап етті.
The HMSLA is criticized by animal rights advocates and the Humane Society of the United States for only including cattle, pigs, and sheep but not poultry, fish, rabbits or other animals routinely slaughtered for food. After a 2004 PETA undercover investigation that publicized abuse of chickens by employees of a West Virginia Pilgrim's Pride slaughterhouse that supplied chickens to KFC, PETA was joined by the Humane Society in calling for the Humane Slaughter Act to be expanded to include birds.