Кіріспе

Шығыс православие синоды (1672)

Иерусалим синоды – 1672 жылы өткен Шығыс православие синоды. Ол сондай-ақ Бейт-Лехем синоды деп те аталады. Лукарис бұл кітабында кальвинистік көзқарастарды қабылдады және кальвинизмнің Шығыс шіркеуінің нағыз діні екенін айтқан деген айып тағылды. Оның православиелік қорғаушылары бұл кітапты жалған деп санайды. Кирилл мұны жазбада жоққа шығармады. Кирилл Лукарис 1638 жылы қайтыс болды. Бұл синод Бейт-Лехем синоды деп аталуы мүмкін, себебі Иерусалим Патриархы Досифей 1672 жылы осы Туған ошақ шіркеуін қадірлеу үшін шақырған. Синод Киелі Рух тек Құдай Әкеден ғана, Әке мен Ұлдан емес, шығатынын бекітті.

Қол қою

Синод актілеріне Досифей, оның алдыңғысы бұрынғы патриарх Нектарий, алты митрополит және епископ, Киелі қабір архимандриті Иосафат, сондай-ақ көптеген архимандриттер, дін қызметкерлері, монахтар мен теологтар қол қойды. Барлығы 68 қол қойылған. Ресей шіркеуін монах Тимофей өкілдік етті. XVIII ғасырғы "Non Juror" Англикандық епископтармен хат алмасуда Шығыс Патриархтары Синодтың транссубстанциация туралы үйретілімін қабылдауын талап етті.

Маңыздылық

1911 жылы шыққан "Британ энциклопедиясы" Иерусалим Синодының жарияланымын "соңғы мың жылда Грек шіркеуінде жасалған ең маңызды имандылық мәлімдемесі" деп атады. 1910 жылғы Католик энциклопедиясы синодтың қаулыларының "толық [Шығыс] Православ шіркеуі тарапынан толыққанды қабылданғанын" айтады. Олар бірден басқа патриархтар, Ресей шіркеуі және т.б. тарапынан мақұлданды; олар әрқашан толықтай [Шығыс] Православ шіркеуінің символикалық кітаптарының ішінде жарияланады және әрбір [Шығыс] Православ христиан қабылдауға міндетті ресми иман немесе декларация құрайды. Протестант ғалымы Филип Шафф былай деп жазды: "Бұл Синод Шығыс шіркеуінің қазіргі тарихындағы ең маңыздысы болып табылады және оны Трент соборымен салыстыруға болады. Екеуі де өкілдік ететін шіркеулердің доктриналық мәртебесін бекітті және екеуі де протестантизмнің евангелистік ілімдерін айыптады. Екеуі де бірдей иерархиялық және төзімсіздік танытты, және Иерусалимде өткен алғашқы Синодқа қарағанда қарама-қайшылықты құрайды, онда 'апостолдар мен ақсақалдар' 'бауырластардың' қатысуымен, махаббат рухында, ешқандай анафемасыз, жұмыржол және яһуди христиандары арасындағы үлкен дауды ашық талқылап, түзетулер енгізді."