Балошистан тарихы: ежелгі дәуірден бүгінгі күнге дейін
History of Balochistan
Балочстан тарихы: Пәкістан, Иран, Ауғанстан аймағының ежелгі тарихы, палеолит дәуірінен бастап неолиттік мәдениетке дейін. Мехргар қонысы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Белуджистан тарихы – Пәкістан, Иран және Ауғанстанның Белуджистан аймағының тарихы. Шамамен б.з.д. 650 жылға дейінгі грек тарихи жазбаларында осы аймаққа сипаттамасыз сілтемелер кездеседі. Тарихқа дейінгі Белуджистан палеолит дәуіріне жатады.
none
The history of Balochistan refers to the history of the Balochistan region of Pakistan, Iran and Afghanistan. Vague allusions to the region were found in Greek historical records of around 650 BCE. Prehistoric Balochistan dates to the Paleolithic.
Ежелгі тарих
Қазіргі Белуджистан аумағында адам қонысының ең ерте дәлелі палеолит дәуіріне жатады, ол – аңшылық лагерьлерімен, сондай-ақ ұсақталған және жаңылған тас құралдарымен көрсетілген. Аймақтағы ең алғашқы қоныстанған ауылдар керамикалық неолитке (б.з.д. 7000–5500 жылдар) жатады, олардың ішінде Качи жазығында орналасқан Мэхргарх неолиттік ескертігі де бар. Бұл ауылдар келесі Халколит дәуірінде, өзара әрекеттесу күшейген кезде кеңейді. Бұл үшін дайын өнімдер мен шикізат, соның ішінде теңіз қабыршағы, лазурит, түркіз және керамика тасымалдануын қажет етті. Бронза дәуірінде, б.з.д. 2500 жылы Белуджистан Хараппа мәдениетінің құрамына кірді, шығысқа қарай Инд өзені алқабындағы кең аудандарға маңызды ресурстармен қамтамасыз етті. Пәкістанның Белуджистаны – Инд өркениетінің батыс шегі болды. Белуджистанның ең ерте тұрғындарының қалдықтары – брахуи халқы, дравид тілінде сөйлейтін халық. Брахуилер бастапқыда индуистер мен буддистер болған, субконтиненттің қалған бөлігіндегі индо-арий және дравид тілдерінде сөйлейтін халықтарға ұқсас. Брахуилер мыңжылдықтар бойы дравид тілін сақтап келді. Б.з.д. 650 жылы грек тарихшысы Геродот Параитакенойларды Персия заиды Дейок басқаратын солтүстік-батыс Парсы тайпасы деп сипаттады (Тарих I.101). Ахеменидтер б.з.д. 6 ғасырда Белуджистанды бағындырғаннан кейін Гедросия және Арахосия сатрапияларын құрды. Арриан Александр Македонскийдің Бактрия мен Согдианада Парейтакайлармен қалай кездескенін және Кратердің оларды қалай жеңгенін баяндады (Александрдың жорығы IV). Бірінші ғасырда жазылған Эритрея теңізінің сипаттамасында қазіргі Белуджистан жағалауындағы Омманит аймағынан тыс Парадон аумағы көрсетілген. Селевкидтер-Маури соғысында Маури империясы гректерді жеңгеннен кейін Белуджистанның көп бөлігі ежелгі Үндістанның Чандрагупта Маурияның билігіне көшті. Чандрагупта мен Селевкид б.з.д. 303 жылы бейбіт келісімге келді. Селевкид Нукатор Белуджистанды қоса, сатрапияларды кеңейіп келе жатқан Маури империясына өткізді. Одақ Чандрагупта Маурияның Селевкид империясының ханшайымына үйленуімен нығайтылды. Келісім екі тарапқа да тиімді болды. Селевкидтер мен Маури империялары арасындағы шекара келесі ұрпақтарда тұрақты болды, ал достық дипломатиялық қатынастар елші Мегастенес және Чандрагуптаның немересі Ашока батысқа жіберген елшілер арқылы көрінді. Біздің заманымыздың 1-3 ғасырларында қазіргі Пәкістанның Белуджистан аймағын Паратараджалар, "Пататаха патшалары", Индо-Скиф немесе Индо-Парф патшаларының әулеті басқарды. Парата патшалары негізінен монеталары арқылы танымал, олардың аверсінде билеушінің ұзын шашы бар бас киіміндегі бейнесі, ал реверсінде брахми жазуымен дөңгелек аңызда свастика бейнеленген, көбінесе күміс монеталар немесе харошты мыс монеталары. Бұл монеталар негізінен қазіргі Батыс Пәкістанның Лоралай аймағында табылған. 635 немесе 636 жылы Синдтің индуист брахман әулеті Арор шаһының басшылығымен Белуджистанның бір бөлігін бақылады. Шыңғыс ханның Бампурға шабуылдары балучтардың көп бөлігінің көшіп кетуіне себеп болды, ал балучтар үлкен Синд аймағында пана тапты. Кейін балучтар арасындағы ішкі жанжалдар Синд аймағында жерге иелік етуді талап еткен сардарлар басқаратын руларға әкелді. Аймақты толық бақылауға алу үшін британдықтар бұл аумақты Белуджистан деп атады және сол кезде науабтар аталған Белуджи сардарларының қолдауын алды. Бұл науабтар кішігірім балучтарды, патандықтарды және басқа да топтарды бақылауға тиіс болды. Соңғы 150 жыл бойы аймақта табиғи ресурстарға қол жеткізу үшін үздіксіз күрестер жүріп келеді. Иранның Белуджистанында адамзат тарихындағы ең ерте цивилизациялар пайда болды. Дозап (Захидан) маңындағы өртелген қала б.з.д. 2000 жылға жатады. Қазіргі Белуджистанның барлық аумағы Ахеменид, Селевкид, Парфян және Сасанид Иран империяларының құрамына кірді. Екінші ғасырда бес ірі патша болды: Багавераның ұлы Йоламира, Йоламираның ұлы Арджуна, Йоламираның тағы бір ұлы Хварамира, Хварамираның ұлы Мирахвара және Хварамираның тағы бір ұлы Миратахма.
The earliest evidence of human occupation in what is now Balochistan is dated to the Paleolithic era, represented by hunting camps, as well as chipped and flaked stone tools. The earliest settled villages in the region date to the ceramic Neolithic (c. 7000–5500 BCE), and included the Neolithic site of Mehrgarh located in the Kachi Plain. These villages expanded in size during the subsequent Chalcolithic, when interaction increased. This involved the movement of finished goods and raw materials, including chank shell, lapis lazuli, turquoise, and ceramics. By the Bronze Age in 2500 BCE, Balochistan had become part of the Harappan cultural orbit, providing key resources to the expansive settlements of the Indus river basin to the east. Pakistani Balochistan marked the westernmost extent of the Indus Valley civilisation. The remnants of the earliest people in Balochistan were the Brahui people, a Dravidian speaking people. The Brahuis were originally Hindus and Buddhists, similar to the Indo Aryan and Dravidian speaking peoples in the rest of the subcontinent. The Brahuis retained the Dravidian language throughout the millennias. In 650 BC, the Greek historian Herodotus described the Paraitakenoi as a tribe ruled by Deiokes, a Persian zaid, in north western Persia (History I.101). The Achaemenids established the Satrapies of Gedrosia and Arachosia in Balochistan after its conquest in 6th century BCE. Arrian described how Alexander the Great encountered the Pareitakai in Bactria and Sogdiana, and had Craterus conquer them (Anabasis Alexandrou IV). The Periplus of the Erythraean Sea in the 1st century described the territory of the Paradon beyond the Ommanitic region on the coast of modern Baluchistan. After the victory of the Mauryan Empire against the Greeks in the Seleucid–Mauryan war, much of Baluchistan came under the rule of Chandragupta Maurya of ancient India. Chandragupta and Seleucus made a peace settlement in 303 BCE. Selecucus Nucator ceded the satrapies, including those in Baluchistan to the expanding Mauryan Empire. The alliance was solidified with a marriage between Chandragupta Maurya and a princess of the Seleucid Empire. The outcome of the arrangement proved to be mutually beneficial. The border between the Seleucid and Mauryan Empires remained stable in subsequent generations, and friendly diplomatic relations are reflected by the ambassador Megasthenes, and by the envoys sent westward by Chandragupta's grandson Ashoka. From the 1st century to the 3rd century CE, the region of modern Pakistani Balochistan was ruled by the Pāratarājas, the "Pātatahaa Kings", a dynasty of Indo Scythian or Indo Parthian kings. The Parata kings are essentially known through their coins, which typically exhibit the bust of the ruler with long hair in a headband on the obverse and a swastika within a circular legend on the reverse, written in Brahmi, usually silver coins, or Kharoshthi copper coins. These coins are mainly found in Loralai in today's western Pakistan. In 635 or 636 CE, the Hindu Brahman dynasty of Sindh controlled parts of Balochistan, under Chach of Aror. The invasions of Genghis Khan into Bampoor caused the bulk of Baloch migrations and the Balochs were given refuge in the greater Sindh region. Later infighting between Balochs resulted in clans led by sardars, which claimed regions within Sindh. In an effort to gain total control of the regions, the British named the area Balochistan and got the support of the Baloch Sardars who then were titled Nawabs. These Nawabs were to keep minor Baloch, Pathan and other factions in check. For the last 150 years the region has seen continual fighting to gain access to natural resources in an otherwise barren land. Iranian Balochistan had some of the earliest human civilizations in history. The Burnt city near Dozaap (Zahidan) dates to 2000 BCE. All of what is now Baluchistan was incorporated in the Achaemenid, Seleucid, Parthian, and Sassanid Iranian Empires. There were five major kings in the 2nd century; Yolamira, son of Bagavera, Arjuna, son of Yolamira, Hvaramira, another son of Yolamira, Mirahvara, son of Hvaramira, and Miratakhma, another son of Hvaramira.
Араб халифаттары
Араб әскерлері 7-ғасырда Белуджистанға басып кірді, белуж халқын ислам дініне өткізді. Белуджистандағы араб үкімдігі белуждарға өздерінің жартылай тәуелсіз тайпалық жүйелерін дамытуға көмектесті, оларға үнемі күшті күштер қауіп төндіріп отырды. Хижраның 14-шы жылы, 636 жылы Рай Чач Синдтен жорық жасап, Макранды жаулап алды. Дегенмен, 643 жылы арабтар Макранға жетті. 644 жылдың басында халифа Омар Босрадан Сухайл ибн Адини Иранның Карман аймағын жаулап алуға жіберді. Ол Карманның әкімі болды. Карманнан ол Балуджистанның батысына кіріп, парсы шекарасына жақын аймақты жаулап алды. Осы жылы Систанға жасалған жорық кезінде оңтүстік-батыс Белуджистан жаулап алынды. 652 жылы халифа Османның тұсында Белуджистан Кармандағы көтеріліске қарсы жорық кезінде Маджаша ибн Масудтың басшылығымен қайтадан басып алынды. Бұл Балуджистанның батысы алғаш рет Халифат заңдарына тікелей бағынып, астық салығын төледі. Батыс Белуджистан Карманның құрамына кірді. 654 жылы Абдулрахман ибн Самра Систанның әкімі болды. Ол Ислам армиясын бастап, қазіргі Оңтүстік Ауғанстандағы Зарангтағы көтерілісті бастырды. Зарангты жаулап алғаннан кейін, бір колонна солтүстікке қарай Хиндукуш тауларындағы Кабул мен Газниге дейінгі аймақтарды жаулап алу үшін жылжыды, ал екінші колонна солтүстік-батыс Белуджистанға қарай жылжып, Дауар мен Қандабил (Болан) ежелгі қалаларына дейінгі аймақты жаулап алды. 654 жылы қазіргі Пәкістанның Белуджистан провинциясының барлығы Рашид халифалығының билігінде болды, тек жақсы қорғалған таулы қаласы Қаиқан ғана, ол халифа Әлидің тұсында жаулап алынды. Абдулрахман ибн Самра Зәрәнжді өзінің провинциялық астанасы етіп, 654 жылдан 656 жылға дейін, Осман өлтірілгенге дейін осы жаулап алынған аймақтардың әкімі болды. Халифа Әлидің билігі кезінде Белуджистан, Макран аймақтары қайтадан көтеріліске көтерілді. Ислам империясындағы азаматтық соғыстың салдарынан Әли бұл аймақтарға назар аудара алмады, соңында 660 жылы ол Харис ибн Мара Абдидің басшылығымен Макран, Белуджистан және Синдке үлкен күш жіберді. Харис ибн Мара Абди Макранға келді және оны күшпен жаулап алды, содан кейін солтүстікке қарай Солтүстік-шығыс Белуджистанға көшіп, Қандабилді (Болан) қайтадан жаулап алды, содан кейін оңтүстікке қарай жылжып, ақыры, қатал шайқастан кейін Калатты жаулап алды. 663 жылы Умайяд халифасы Муавия I билік құрған кезде мұсылмандар солтүстік-шығыс Белуджистан мен Калатты бақылаудан шығарды, себебі Харис ибн Мара және оның армиясының үлкен бөлігі Калаттағы көтерілісті басу кезінде шайқаста қаза тапты. Мұсылман күштері кейін Омейядтардың билігі кезінде бұл аймақты қайтадан бақылауға алды. Ол Аббасид халифатының империясының бір бөлігі болып қала берді. Белуджистандағы араб үкімдігі 10 ғасырдың соңына дейін созылды. Олар үшін Белуджистанның ең танымал бөліктері - Хуздардағы астанасы бар Туран (Жалаван елі) және Нуда немесе Буда (Качхи) болды. 976 жылы Ибн Хаукал Үндістанға екінші сапары кезінде Кайканан (әзіргі Нал) қаласында тұратын және Хуздарды басқаратын араб губернаторын тапты. Арғын әулеті көп ұзамай Бабурға жол берді. 1556 жылдан 1595 жылға дейін аймақ Сәфәүилер әулетіне қарады. Содан кейін Ұлы Акбар әскері қазіргі Пәкістан мен Иранның Белуджистан аймағын 1638 жылға дейін Моғол империясының бақылауына алды, содан кейін ол қайтадан Парсыға берілді. Айн и Акбаридің айтуынша, 1590 жылы жоғарғы таулы аймақтар Қандаһар сардарлығына кірді, ал Качи Мултан Субаның Бхакар сардарлығының бөлігі болды. Тек Мақран ғана 17 ғасырда Қалаттың Насыр хан I оны өз билігіне енгізгенге дейін Бхатти, Малик, Буледай және Гичкилер қол астында тәуелсіз болды. Моғол билігінің құлдырауынан кейін брахуи басшылары сыртқы ықпалдан біршама азат болды. Басшылар алдындағы бірінші міндет - бұл Белуджистанның әлеуметтік үйлесімділігін және штаттың бос тайпалық ұйымындағы ынтымақтастықты қамтамасыз ету болды. Олар жаулап алған жерлерінің бәрін кедейлік бастан өткерген таулы жерлер тұрғындарына үлестіріп берді. Барша адам жалпы белуж қауымдастығының табысына мүдделі болды. Содан кейін өсім кезеңі басталды. Мир Ахмад Сиби жазығына бірінен соң бірі түсіп жатты. Мир Самандар шабуылдарын Жоб, Бори және Тхал-Чотиялиге дейін кеңейтті. Ол жыл сайынғы жалақысын 40 мың рупийден төледі. Синдтің Калхораларынан. Балуждар үшін "Ұлы" деп аталатын, олардың тарихының батыры Насыр хан І-нің 44 жыл билік еткен жылдары әскери жорықтармен араласқан, ауыр әкімшілік пен ұйымдастыру жылдары болды. Ол Ахмад Шахтың Персия мен Үндістанға жасаған жорықтарына қатысты. Ұғымтал және қабілетті әкімші Насыр хан сақтығымен, белсенділігімен және кәсіпкерлігімен ерекшеленді. Ол негізінен әскербасы және жаулап алушы болды, ал бос уақытында аң аулаумен шұғылданды. Сонымен қатар ол дінге өте ықылас қойды және халықтарына ислам заңдарының қағидаларын қатаң сақтауды талап етті. Оның билігі Калат тарихында кейіннен жиі кездесетін ішкі қақтығыстардан бос болды. Ол Макранды, Гичкинің иелігіндегі жерді, сондай-ақ Харан мен Лас Беланы өз хандығына біріктіру үшін басып алды. Насыр ханның ізбасары Мир Махмуд ханның билігі тек көтерілістермен ерекшеленді. 1810 жылы Генри Поттингер оның астанасына сапар жасап, өзінің тәжірибесі туралы толық мәлімет қалдырды. Мир Мехраб ханның билігі басшыларымен ұзақ күреспен өтті, олардың көптегенін ол өлтірді. Ол Мулла Мұхаммед Хасан және Сәйід Мұхаммед Шариф сияқты адамдарға тәуелді болды, олардың опасыздығынан бірінші Ауған соғысының басында сэр Уильям Макнагтен мен сэр Александр Бернс Мехраб ханның британдықтарға опасыздық жасағанына, тайпаларды Болан өткелі арқылы британ армиясының жолын кесуге итергеніне және соңында, сэр Александр Бернс Калатқа миссиядан оралғанда, ол партиядан ұрлық жасауға себеп болды, нәтижесінде елші мен хан арасында жасалған келісім алынып тасталды. Бұл көзқарас 1839 жылы Куеттадан Калатқа шабуыл жасау үшін сэр Томас Уилшир бригадасын бұруға әкелді, бұл әрекет Маллесонның "ауыр қатеден де артық, қылмыс" деп сипаттаған. Орын жаулап алынды және Мехраб хан қаза тапты. Полковник сэр Роберт Гровс Сандеман Белуджистанда тайпаларды бейбітлендірудің инновациялық жүйесін енгізді, ол 1877 жылдан 1947 жылға дейін күшінде болды. Дегенмен, Британ Үндістан үкіметі оның әдістеріне көбінесе қарсы болды және оның Солтүстік-Батыс Шекарада жұмыс істеуіне рұқсат бермеді. Тарихшылар оның империялық ықпалдың бейбіт таралуындағы ауқымы мен тиімділігі туралы ұзақ пікірталас жүргізіп келеді. Мир Худадат хан 1877 жылғы Дурбарда өз еркінен тыс, үнді емес ханзаде ретінде күтім алды. Бірақ дурбар аяқталғаннан кейін ханға үнді ханзаделеріне берілген құрмет көрсетілді. Бұл дурбардың басында штат үнді емес штат ретінде қарастырылса, британ үкіметі оны ассамблея соңында үнді штат ретінде қабылдағанын көрсетті. Осыдан кейін, әсіресе 1877 жылы Белуджистан агенттігі құрылғаннан кейін, Калат үнді штат ретінде қарастырылды. Худадат ханның құлдарына тәуелді болуына байланысты, ол қызметтен босатылды және ханның билігі шектелді. Калаттағы саяси агент Саруан мен Жалаван тайпаларының басшыларына жәрдем берді және Каран мен Лас Бела Калаттан тәуелсіз болды. Сонымен қатар, Калаттың премьер-министрі ханға есеп бермейтін үнді үкіметінің өкілі болды. 1933 жылы Ахмад Яр хан Белуж-Брахуи конфедерациясындағы қауіпсіз орнымен Калаттың билеушісі болды. Калатты толық бақылауға алу үшін ол Үндістан үкіметінен өкілеттіктерін қайта қалпына келтіруді сұрады. Британдықтардың пайдасын мойындаса да, ол енді билікке ие болу уақыты келгенін мәлімдеді. Үндістан үкіметі келісті, бірақ басшыларға төленетін қаражатты бақылауда ұстауды және олардың рұқсаттары мен босатылуларын санкциялауды қалады. Бұл Ахмад Яр ханға басшыларға нақты билік беруге мүмкіндік бермеді. Соң...
Arab forces invaded Balochistan in the 7th century, converting the Baloch people to Islam. Arab rule in Baluchistan helped the Baloch people to develop their own semi independent tribal systems, which stronger forces frequently threatened. In the 14th year of the Hijra, 636 6CE, Rai Chach marched from Sindh and conquered Makran. However, in 643 the Arabs reached Makran. In early 644 CE, Caliph Umar sent Suhail ibn Adi from Bosra to conquer the Karman region of Iran. He was made governor of Karman. From Karman he entered western Baluchistan and conquered the region near Persian frontiers. Southwestern Balochistan was conquered during the campaign in Sistan that same year. During Caliph Uthman's reign in 652, Balochistan was reconquered during the campaign against the revolt in Karman under the command of Majasha ibn Masood. It was first time western Baluchistan came directly under the laws of the Caliphate and paid grain tributes. Western Baluchistan was included in the dominion of Karman. In 654, Abdulrehman ibn Samrah was made governor of Sistan. He led an Islamic army to crush the revolt in Zarang, now in southern Afghanistan. Conquering Zarang, a column moved northward to conquer areas up to Kabul and Ghazni in the Hindu Kush mountains while another column moved towards northwestern Baluchistan and conquered the area up to the ancient cities of Dawar and Qandabil (Bolan). By 654 the whole of what is now Pakistan's Baluchistan province was under the rule of the Rashidun Caliphate except for the well defended mountain town of QaiQan, which was conquered during Caliph Ali's reign. Abdulrehman ibn Samrah made Zaranj his provincial capital and remained governor of these conquered areas from 654 to 656, until Uthman was murdered. During the reign of Caliph Ali, the areas of Balochistan, Makran again broke into revolt. Due to civil war in the Islamic empire Ali was unable to take notice of these areas, at last in the year 660 he sent a large force under the command of Haris ibn Marah Abdi towards Makran, Baluchistan and Sindh. Haris ibn Marah Abdi arrived in Makran and conquered it by force then moved north ward to northeastern Balochistan and re conquered Qandabil (Bolan), then again moving south finally conquered Kalat after a fierce battle. In 663 CE, during the reign of Umayyad Caliph Muawiyah I, Muslims lost control of northeastern Balochistan and Kalat when Haris ibn Marah and large part of his army died on the battle field suppressing a revolt in Kalat. Muslim forces latter re gained the control of the area during Umayyads' reign. It also remained part of Abbasid Caliphate's empire. Arab rule in Balochistan lasted until the end of the 10th century. The parts of Balochistan best known to them were Turan (the Jhalawan country) with its capital at Khuzdar, and Nudha or Budha (Kachhi). Around 976, Ibn Haukal found an Arab governor residing in Kaikanan (probably the modern Nal) and governing Khuzdar during his second visit to India. The Arghun dynasty gave way to Babur shortly afterwards. From 1556 to 1595 the region was under the Safavid dynasty. The army of Akbar the Great then brought what is now Pakistani and Iranian Balochistan under control of the Mughal Empire until 1638, when it was again transferred to Persia. According to the Ain i Akbari, in 1590 the upper highlands were included in the sardar of Kandahar while Kachhi was part of the Bhakkar sardar of the Multan Subah. Makran alone remained independent under the bhatti, Maliks, Buledais, and Gichkis, until Nasir Khan I of Kalat brought it within his power during the 17th century. As Mughal power declined, the Brahui chiefs found themselves freed to some degree from external interference. The first challenge to the chiefs was insuring Balochistani social cohesion and cooperation within the loose tribal organization of the state. They parceled out a portion of the spoils of all conquests among the poverty stricken highlanders. Everyone had a vested interest in the success of the Baloch community as a whole. A period of expansion then commenced. Mir Ahmad made successive descents into the plains of Sibi. Mir Samandar extended his raids to Zhob, Bori, and Thal Chotiali. He levied an annual sum of Rs. 40,000 from the Kalhoras of Sindh. The forty four years of the rule of Nasir Khan I, known to the Baloch as 'The Great,' and the hero of their history, were years of strenuous administration and organization interspersed with military expeditions. He accompanied Ahmad Shah in his expeditions to Persia and India. A wise and able administrator, Nasir Khan was distinguished for his prudence, activity, and enterprise. He was essentially a warrior and a conqueror, and his spare time was spent in hunting. At the same time he was most attentive to religion, and enjoined on his people strict attention to the precepts of Islamic law. His reign was free from those internecine conflicts, subsequently common in Kalat's history. He invaded Makran, a Gitchki territory, as well as Kharan and Las Bela to merge them into his Khanate. The reign of Nasir Khan's successor, Mir Mahmud Khan, was distinguished by little except revolts. In 1810 Henry Pottinger visited his capital and left a full record of his experience. The reign of Mir Mehrab Khan was one long struggle with his chiefs, many of whom he murdered. He became dependent on men of the stamp of Mulla Muhammad Hasan and Saiyid Muhammad Sharif, by whose treachery, at the beginning of the first Afghan War, Sir William Macnaghten and Sir Alexander Burnes were deceived into thinking that Mehrab Khan was a traitor to the British; that he had induced the tribes to oppose the advance of the British army through the Bolan Pass; and that finally, when Sir Alexander Burnes was returning from a mission to Kalat, he had caused a robbery to be committed on the party, in the course of which an agreement, which had been executed between the envoy and the Khan, was carried off. This view determined the diversion of Sir Thomas Willshire's brigade from Quetta to attack Kalat in 1839, an act which has been described by Malleson as 'more than a grave error, a crime.' The place was taken by assault and Mehrab Khan was slain. Colonel Sir Robert Groves Sandeman introduced an innovative system of tribal pacification in Balochistan that was in effect from 1877 to 1947. However the Government of British India generally opposed his methods and refused to allow it to operate in the North West Frontier. Historians have long debated its scope and effectiveness in the peaceful spread of Imperial influence. Mir Khudadad Khan was tended to as a non Indian prince against his will at the 1877 Durbar. But at the end of the durbar the Khan was given the honour accorded to Indian princes. This demonstrated that while the state had been treated as a non Indian state in the beginning of the durbar, the British Government accepted it as an Indian state at the end of the assembly. After this and particularly after the 1877 establishment of the Baluchistan Agency, Kalat was regarded an Indian state. The British were the dominant power in Kalat, since Khudadad Khan was compelled to abdicate, and the khan's authority was restricted. The political agent in Kalat gave allowances to Sarawan and Jhalawan's tribal chiefs and Karan and Las Bela had become effectively independent of Kalat. Moreover, Kalat's Prime Minister was an Indian Government deputy who did not answer to the khan. In 1933 Ahmad Yar Khan became the Kalat's ruler with an insecure place in the Baluch Brahui confederacy. To obtain complete control of Kalat, he requested the Government of India to restore his authority. While acknowledging the benefits of the British he claimed it was now time for him to take power. The Indian Government agreed but wanted to maintain power over the disbursements to the chiefs, in addition, to sanction over their authorisation and dismissal. This did not allow Ahmad Yar Khan any real authority over the chiefs. The Khan demanded that his sovereignty be accepted over Kharan and Las Bela, his authority be completely reinvigorated in Kalat and the return of the districts of Nasirabad, Nushki and Quetta. The Indian Government knew to preserve Khan's loyalty some powers had to be given to him. While the government allowed him to control the disbursements to the chiefs, the Khan could not make significant decisions about them unless the AGG agreed. Despite the disadvantages, the Khan obtained a nominal victory by retaking authority in the state. After this, the Khan claimed that Kalat was a non Indian state and requested the Government of India to accept his rule over Las Bela, Kharan and the Bugti and Marri tribal regions. The Government of India concluded after a careful investigation that Kalat had always been an Indian state. Since the Government policy was to not allow the breakup of the confederacy it accepted that Las Bela and Kharan were under the formal suzerainty of Kalat; simultaneously recognizing Kharan's status as a separate state. The extent of this "suzerainty" was never explained although the Khan saw it as a triumph.
Пәкістан қозғалысы
Ғалым Иан Талбот британдық Белуджистан Британдық Үндістанның басқа бөліктерімен салыстырғанда әлеуметтік және экономикалық жағынан дамымаған, сауаттылығы өте төмен және негізінен ауылдық халыққа ие болғандығын айтады. Провинция саяси жағынан да артта қалған еді. Британдық билік кезінде, князьдік мемлекеттерді есептемегенде, Белуджистан агенттігі Бас комиссардың басшылығымен басқарылды және Британдық Үндістанның басқа провинцияларымен бірдей мәртебеге ие болмады. Дегенмен, бұл провинция 1928 жылы Мұхаммед Әли Джинна басшылығымен Белуджистанға демократиялық реформалар енгізуді ұсынған Бүкіл Үндістан Мұсылман Лигасы үшін маңызды болды. Провинция халқы 1930 жылдары саяси ұйымдаса бастады. 1932 жылы Юсуф Әли Хан Магси Жақобабадта бірінші Бүкіл Үндістан Балух конференциясын өткізді. Оның партиясы, «Анжуман-и Иттехад-и Балучен» партиясының орнын Калат мемлекетінің Ұлттық партиясы иеленді, ол өз кезегінде «Анжуман-и Ватан» деп аталған Белуджистандағы Үнді Ұлттық Конгресінің бөлімшесімен ынтымақтасты. 1939 жылы жергілікті заңгер Қази Мұхаммед Иса Бишин қаласындағы мешітте өткен жиын барысында Белуджистан Мұсылман Лигасын құрды. Алайда, Мұсылман Лигасы тиісті конституциясыз бұл ұйымды қабылдамады. Пакистан резолюциясынан кейін Қази Иса Бүкіл Үндістан Мұсылман Лигасының Жұмыс комитетіне мүше болды. 1940 жылдың шілдесінде Лиакат Әли Хан президент болған Белуджистан провинциялық Мұсылман Лигасы өзінің алғашқы сессиясын өткізді, онда Белуджистанға саяси реформалар енгізу туралы шақыруын атап өтті. Бірнеше жылдан кейін ғана, белсенділігі төмен Белуджистан Мұсылман Лигасы екінші сессиясын өткізді. 1943 жылы Джиннаның провинцияға сапары Лиганың қызметін қысқа мерзімге жандандырды. Оған «патшалық» құрмет көрсету үшін шамамен 50 000 адам жиналды. Көптеген науабтар мен тайпа басшылары оның Белуджистан Лигасындағы сөзіне қатысып, оны Калат ханының қонағы ретінде шақырды. Джиннаның сапары нәтижесінде Мұсылман студенттер федерациясы құрылды. Кейін Белуджистан Лигасы қайтадан әрекетсіздікке беріліп, ішкі дау-жанжалдарға ұшырады. Алайда, Симла конференциясынан кейін Мұсылман Лигасы өзінің белсенділігін күшейтті. Провинция халқының пікірі, әсіресе қалашықтарда, Пакистан қозғалысын қолдады. Пакистандықтардың мәлімдемесіне сәйкес, провинцияның Шахи Жиргасы мен Кветта муниципалитетінің ресми емес мүшелері 29 маусымда Пакистанға бірауыздан қосылуға келісті. Алайда, Шахи Жирга дауыс беруден бұрын Калат мемлекетінен өзінің мүшелерін шығарды. Демографиялық және географиялық себептерге байланысты Үндістанмен одақтасудың мүмкін еместігін білген Конгресс Пакистанның экономикалық жағынан әлсіз болатыны туралы пікір таратуға тырысты. Джинна Шахи Жирганың шектеулі сайлаушылары емес, жалпы халыққа дауыс беруге рұқсат беруді сұрады. Бірақ британдықтар бұл өтінішті қабылдамады. Ахмед Яр Хан, Калаттың билеушісі, Пакистанның құрылуын қолдады және тәуелсіздік алғысы келді. Ханның Джиннаны қолдайтынына байланысты алғашқы сынақ Үндістан үкіметінен жалға алынған аумақтарды қайтару туралы талабы болды. Маунтбеттен де, Пакистан да бұл ретроцессияны қолдамады. Үндістан үкіметінің мәлімдемесіне сәйкес, Калат тәуелсіз емес, үнділік мемлекет болған. Осылайша, 3 маусымдағы жоспар оған Үндістанға немесе Пакистанға қосылуды таңдауды талап етті. Калат өзінің Үндістан мемлекетінің мәртебесіне емес, егемендік мәртебесіне ие екенін дәлелдеді. Талқылау тақырыбы Пакистанның Калаттың жалға алынған жерлерге қатысты талаптарын қабылдамауына ауысты. Пакистан өзі Үндістанның Үндістан мемлекеттерімен жасаған келісімдерінің мұрагері екенін мәлімдеді, ал Калат келісім-шарттың тарапын Британ үкіметімен ғана шектегенін айтты. Калат пен Пакистан жалға алынған аумақтарға қатысты келісімдер Калат пен британ үкіметінің жеке тұлғаларына қатысты ма деген мәселе бойынша да дауласты. Маунтбеттен сондай-ақ халықаралық құқық мұндай шарттар билік ауысқаннан кейін мұра болып қалатынын мәлімдеді. Егер келісімге қол жеткізілмесе, дауды төрелік сотқа жіберу мүмкіндігін де ұсынды. Пакистандық мемлекеттік қызметкерлер Калаттан тәуелсіздік алу туралы талаптарын мойындады және оларға 1948 жылдың 17 наурызында Пакистанға жеке қосылуға рұқсат берді. Қалаттың Харан мен Лас-Белаға билік етуінің екіұштылығын жеке қосылуға мүмкіндік беру үшін пайдаланып, Пакистан үкіметі Калат конфедерациясының табиғаты әр бас оның өз еркімен бөлініп, Пакистанға қосыла алатынын мәлімдеді. Британдық жоғары комиссариаты хан кешіккен жағдайда аумақсыз қалатынын мәлімдеді. Ұлттар Достастығы қарым-қатынас кеңсесі «Карачиде Пакистанға қосылуын ұсынатын бірнеше Калат сардарлары бар, Пакистан үкіметі Мехран жағдайындағы процедураны қайталай алады және осы ұсыныстарды қабылдап, ханды іс жүзінде аумақсыз қалдырады» деп хабарлады. Нәтижесінде Калат Наваб Бай Хан Гички басшылығындағы Макранмен қақтығысқа түсті, ол Пакистанға қосылуды жөн көрді. Калат ханы Макран легион корпусын азық-түлікпен қамтамасыз ету міндеттемесін орындауын тоқтатты. Ашаршылық қаупі туған кезде сэр Амброуз Дандас Пакистаннан азық-түлікпен қамтамасыз етуді, Макран легион корпусына күштер жіберуді және Макранның басқаруын өз қолына алуды сұрады. Алайда, Калат ханы Пакистанның Макрандағы жоспарланған әрекеттері іске асырылғанға дейін қосылуға келісті. Лас-Бела, Харан және Макранның Пакистанға қосылуы Калатты теңізге шығу мүмкіндігінен айырды. 1948 жылдың 27 наурызында Бүкіл Үндістан радиосы Калат ханы Үндістанға қосылу туралы ұсыныс жасағанын хабарлағанда, жағдай ушықты. Осы радио хабарламаны естіген хан сол күні Пакистанға қосылуға шешім қабылдады. 1948 жылдың шілдесінде ханзада Абдул Карим Пакистанға қарсы конвенциялық шабуылдар жүргізу үшін Ауғанстанға қашқан. Алайда ол 1950 жылы Пакистанға бағынды. Ханзада Балуджистанның қалған бөлігінен қолдаусыз жалғыз күресті. Джинна және оның ізбасарлары хан Яр Ханға провинция таратылғанға дейін 1955 жылға дейін өзінің атағын сақтап қалуға рұқсат берді.
Scholar Ian Talbot states that the British Baluchistan was socially and economically underdeveloped compared to other parts of British India with an extremely low literacy rate and a mainly rural population. The province was also politically backward. During British rule Baluchistan Agency which excluded Princely States was under the rule of a Chief Commissioner and did not have the same status as other provinces of British India. Yet it was an important province for the All India Muslim League which, under Muhammad Ali Jinnah, proposed in 1928 that democratic reforms be introduced to Baluchistan. The people of province began to organise politically in the 1930s. In 1932, Yusuf Ali Khan Magsi held the First All India Baloch Conference in Jacobabad. His party, the Anjuman i Ittehad i Baluchen, was succeeded by the Kalat State National Party, which in turn cooperated with the Indian National Congress branch in Baluchistan, known as the Anjuman i Watan. In 1939 a local lawyer, Qazi Muhammad Isa, created the Balochistan Muslim League in Pishin at a mosque meeting. The Muslim League, however, would not accept this organisation without a proper constitution. After the Pakistan Resolution, Qazi Isa gained membership of the All India Muslim League Working Committee. In July 1940, with Liaquat Ali Khan as President, the Baluchistan Provincial Muslim League held its first session, where it highlighted its call for the introduction of political reforms to Baluchistan. It was only a couple of years later that the mainly inactive Baluchistan Muslim League held its second session. In 1943, the League's activity saw a brief revival with the visit of Jinnah to the province. A crowd, estimated to number at 50,000, attended to give him a "royal" reception. Many Nawabs and tribal leaders attended his address to the Baluchistan League and he was eventually invited as a guest of the Khan of Kalat. As a result of Jinnah's visit, the Muslim Students Federation was formed. Later, the Baluchistan League returned to idleness and internal bickering. However, after the Simla Conference, the Muslim League intensified its activism. Provincial opinion was mainly in favour of the Pakistan Movement, especially in the townships. The province's Shahi Jirga and the non official members of the Quetta Municipality, according to the Pakistani narrative, agreed to join Pakistan unanimously on 29 June 1947; however, the Shahi Jirga was stripped of its members from the Kalat State prior to the vote. The Congress, knowing that union with India would be unrealistic due to demographic and geographic reasons, propagated the notion that Pakistan would be too economically weak. Jinnah requested that the general population should be allowed to vote instead of the limited electorate of the Shahi Jirga. But the British refused the request. Ahmed Yar Khan who was the ruler of Kalat both supported the establishment of Pakistan and wanted to become independent. The first test of what the Khan asserted was Jinnah's support came about in the wake of his demand that the Government of India return the leased territories. Neither Mountbatten nor Pakistan favoured this retrocession. According to the Indian Government, Kalat had been an Indian and not independent state. Thus, the 3 June plan required that it choose either accession to India or Pakistan. Kalat argued that it had possessed a sovereign status rather than the status of an Indian state. The topic of discussion moved to Pakistan’s rejection of Kalat’s claims over the leased areas. Pakistan argued that it was the heir to India’s agreements with Indian states, while Kalat argued that the treaty explicitly limited the party to the British Government. Kalat and Pakistan also disputed over whether the agreements over the leased areas were personal to Kalat and the British Government. Mountbatten also claimed that International law dictated that such treaties were inherited upon a transfer of power. He also brought up the option of referring the dispute to an Arbitral Tribunal in case a resolution could not be reached. Pakistani civil servants recognised their claims of independence from Kalat and allowed them to accede to Pakistan separately on 17 March 1948. Using the ambiguity of Kalat's suzerainty over Kharan and Las Bela to allow the separate accessions, the Pakistani government asserted that the nature of the Kalat confederation was such that each chief could choose to secede from it and voluntarily join Pakistan. The British High Commission opined that the Khan would be left without any territory if he delayed. The Commonwealth Relations Office noted "There are a number of Kalat sardars in Karachi offering their accession to Pakistan, and Pakistan Government may repeat procedure followed in case of Mekran and accept these offers, leaving the Khan practically without territory." Consequently, Kalat came into conflict with Makran, ruled by Nawab Bai Khan Gichki who had opted to join Pakistan. The Khan of Kalat then stopped carrying out his obligation to provide the Makran Levy Corps with food supplies. With starvation imminent, Sir Ambrose Dundas requested Pakistan to provide food supplies, send reinforcements for the Makran Levy Corps and assume administration over Makran. However, the Khan of Kalat decided to accede even before the proposed Pakistani action in Makran was implemented. The accessions of Las Bela, Kharan and Makran to Pakistan had left Kalat geographically landlocked with no sea access. The pressure intensified when, on 27 March 1948, the All India Radio announced that the Khan of Kalat had offered accession to India. Hearing this radio announcement became the reason for the Khan's decision to accede to Pakistan on that same day. in July 1948. Prince Abdul Karim took refuge in Afghanistan to wage an unconventional attacks against Pakistan. However, he ultimately surrendered to Pakistan in 1950. The Prince fought a lone battle without support from the rest of Balochistan. Jinnah and his successors allowed Yar Khan to retain his title until the province's dissolution in 1955.
Екінші қақтығыс
Наваб Наурыз хан 1958-1959 жылдары тайпа басшыларының үкіметтегі өкілдігін азайтуға бағытталған "Бірлік саясатына" қарсылық танытып, қарулы күшке көшті. Ол және оның жақтастары Пәкістанға қарсы партизан соғысын бастады, олар тұтқындалды, мемлекетке опасыздық жасады деп айыпталды және Хайдарабадта түрмеге қамалды. Оның отбасының бес мүшесі – ұлдары мен туғандары, кейіннен мемлекетке опасыздық жасады және Пәкістан әскерлерін өлтіруге көмектесті деген айыппен дарға асылды. Наваб Наурыз хан кейін тұтқында қайтыс болды. Наваб Наурыз хан Белуджистанның қалған бөлігі көтеріліске қолдау көрсетпегендіктен, жалғыз күшпен күресті.
Nawab Nauroz Khan took up arms in resistance to the One Unit policy, which decreased government representation for tribal leaders, from 1958 to 1959. He and his followers started a guerrilla war against Pakistan, and were arrested, charged with treason, and imprisoned in Hyderabad. Five of his family members, sons and nephews, were subsequently hanged on charges of treason and aiding in the murder of Pakistani troops. Nawab Nauroz Khan later died in captivity. Nawab Nauroz Khan fought a lone battle as the rest of Balochistan did not support the uprising.
Үшінші қақтығыс
Екінші қақтығыстан кейін 1960 жылдары белуж сепаратистік қозғалысы күшейді, 1956 жылы провинциялық автономияны шектеген және Пәкістанда саяси ұйымдастырудың "Бір бірлік" тұжырымдамасын енгізген жаңа конституция қабылдағаннан кейін. Федералдық деңгейдегі үнемі саяси тәртіпсіздік пен тұрақсыздық салдарынан шиеленіс күшейе берді. Федералдық үкімет Пәкістан армиясына Белуджистанның маңызды аймақтарында бірнеше жаңа база салуды тапсырды. Шер Мұхаммед Бижрани Марри 1963-1969 жылдары өздерінің көтерілісші базаларын құру арқылы, оңтүстіктегі Менгал тайпалық аймағынан солтүстіктегі Марри және Бугти тайпалық аймақтарына дейін 72420 км (45000 миль) жерге таралып, осы идеологияны қолдайтын содырларды партизандық соғысқа жетеледі. Олардың мақсаты – Пәкістанды Суй газ кендерінен түсетін кірісті тайпа басшыларымен бөлісуге мәжбүрлеу еді. Көтерілісшілер теміржол желілерін жарды, конвойларға шабуыл жасады. Армия жауап ретінде Марри тайпасының жерінің кең аумағын жойды. Бұл көтеріліс 1969 жылы белуж сепаратистерінің келісімімен аяқталды. 1970 жылы Пәкістан президенті Яхья Хан "Бір бірлік" саясатын жойды, нәтижесінде Белуджистан Батыс Пәкістанның (қазіргі Пәкістан) төртінші провинциясы ретінде мойындалды, оған барлық белуж княздықтары, Жоғары комиссарлар провинциясы және Пәкістан үкіметі Оманнан сатып алған 800 км² жағалау аймағы – Гвадар кірді.
After the second conflict, a Baloch separatist movement gained momentum in the 1960s, following the introduction of a new constitution in 1956 which limited provincial autonomy and enacted the 'One Unit' concept of political organisation in Pakistan. Tension continued to grow amid consistent political disorder and instability at the federal level. The federal government tasked the Pakistan Army with building several new bases in key areas of Balochistan. Sher Muhammad Bijrani Marri led like minded militants into guerrilla warfare from 1963 to 1969 by creating their own insurgent bases, spread out over 45000 mile (72420 km) of land, from the Mengal tribal area in the south to the Marri and Bugti tribal areas in the north. Their goal was to force Pakistan to share revenue generated from the Sui gas fields with the tribal leaders. The insurgents bombed railway tracks and ambushed convoys. The Army retaliated by destroying vast areas of the Marri tribe's land. This insurgency ended in 1969, with the Baloch separatists agreeing to a ceasefire. In 1970 Pakistani President Yahya Khan abolished the "One Unit" policy, which led to the recognition of Balochistan as the fourth province of West Pakistan (present day Pakistan), including all the Balochistani princely states, the High Commissioners Province, and Gwadar, an 800 km2 coastal area purchased from Oman by the Pakistani government.
Төртінші қақтығыс 197377
Қақтығыстар 1970-ші жылдарға дейін жалғасып, 1973 жылы үкімет тапсырысымен аймақта әскери операцияға ұласты. 1973 жылы президент Бхутто мемлекетке қарсы қылмыс жасады деген айыппен Белуджистан және Солтүстік-Батыс Шекаралық провинциясының (NWFP) провинциялық үкіметтерін таратып, сол аймақтарда әскери үкімшілік енгізді, бұл қарулы көтеріліске әкеп соқты. Мир Хазар Хан Рамхани Белуджистан халықтық азаттық фронтын (BPLF) құрды, ол көптеген Марри және Менгел тайпаларын орталық үкіметке қарсы партизандық соғысқа жетектеді. Кейбір авторлардың мәліметінше, пакистандық әскер балуч сепаратистерімен болған қақтығыста 300-ден 400-ге дейін сарбазын жоғалтты, ал 7300-ден 9000-ға дейін балуч содырлары мен бейбіт тұрғындары қаза тапты. Иранның көмегімен пәкістандық күштер сепаратистерге ауыр шығын келтірді. Төрт провинциялық құрылымға қайта оралу және Сардари жүйесі жойылғаннан кейін көтеріліс күшіне енді.
The unrest continued into the 1970s, culminating in a government ordered military operation in the region in 1973. In 1973, citing treason, President Bhutto dismissed the provincial governments of Balochistan and NWFP and imposed martial law in those areas, which led to armed insurgency. Mir Hazar Khan Ramkhani formed the Balochistan People's Liberation Front (BPLF), which led large numbers of Marri and Mengal tribesmen into guerrilla warfare against the central government According to some authors, the Pakistani military lost 300 to 400 soldiers during the conflict with the Baloch separatists, while between 7,300 and 9,000 Baloch militants and civilians were killed. Assisted by Iran, Pakistani forces inflicted heavy casualties on the separatists. The insurgency fell into decline after a return to the four province structure and the abolishment of the Sardari system.
Бесінші қақтығыс 2004 жылдан бастап
2004 жылы Гвадар портына жасалған шабуыл салдарынан үш қытай инженері қаза тауып, төртеуі жараланды. Бұл оқиға Қытайды қақтығысқа тартты. 2005 жылы белуж саяси көшбасшылары Наваб Акбар Хан Бугти мен Мир Балах Марри Пәкістан үкіметіне 15 тармақты күн тәртібін ұсынды. Олардың талаптарында провинцияның ресурстарын бақылауды күшейту және әскери базалар салуға мораторий енгізу көзделген. 2005 жылдың 15 желтоқсанында Шекара корпусының бас инспекторы генерал-майор Шужаат Замир Дар мен оның орынбасары бригадир Салим Наваз (қазіргі IGFC) Белуджистан провинциясында тікұшақтарына оқ атылғаннан кейін жараланды. Кейін провинциялық ішкі істер хатшысы Кохлуға барғаннан кейін «екеуі де аяғынан жарақат алды, бірақ жағдайлары тұрақты» деді. 2006 жылдың тамызында 79 жастағы Наваб Акбар Хан Бугти Пәкістан армиясымен болған шайқаста қаза тапты. Осы шайқаста кем дегенде 60 пәкістандық сарбаз және 7 офицер де қаза болды. Пәкістан үкіметі оны бірқатар қатерлі бомбалық шабуылдарға және президент Первез Мушаррафқа жасалған зымырандық шабуылға жауапкер деп айыптады. 2006 жылғы Wikileaks жариялаған Исламабадтағы АҚШ елшілігінің құпия хатында «Бұқты тайпасынан басқа, аймақтағы қазіргі көтеріліске қолдау көрсетушілердің көп емес сияқты» делінген. 2009 жылдың сәуір айында Балуж Ұлттық қозғалысының президенті Ғұлам Мохаммед Балуж және тағы екі ұлтшыл көшбасшы (Лала Мунир мен Шер Мохаммед) шағын заң кеңсесінен ұсталды. Олардың «қолдарына кісен салып, көздерін байлап, күтіп тұрған пикапқа тиеп, адвокаттары мен көрші дүкен иелерінің алдында барлау күштері пайдаланатын көлікке отырғызған» деп хабарланды. Қарулы адамдар парсы тілінде сөйлеген (Ауғанстан мен Иранның мемлекеттік тілі). Бес күннен кейін, 8 сәуірде олардың оқтан тесілген денелері сауда орталығынан табылды. БҚА (Балуж Азаттық Армиясы) бұл кісі өлтіруге пәкістандық күштер кінәлі деп мәлімдеді. Алайда, халықаралық сарапшылар пәкістандық күштердің мәйіттерді оңай табуға және «Белуджистанды отқа тоғытуға» мүмкіндік беру үшін немқұрайлылық танытқанына таңырқады (Herald). Мәйіттердің табылуы Белуджистанның қалалары мен аудандарында толқуларға, апталар бойы наразылықтарға, демонстрацияларға және азаматтық қарсылыққа әкелді. Сепаратистік топтарға қосылу себептері әртүрлі: кейбіреулері билік пен қызығушылықтың тартымдылығына, ғасырлар бойы қалыптасқан тайпалық кодекстерді құрметтеуге, өңірлерінің ерекше этностығын мойындатуға немесе қатал коммунизмге сенуге байланысты. Кейбіреулері тіпті тайпа басшыларының бұйрығымен сепаратистік топқа қосылады. 2009 жылдың 12 тамызында Калат ханы Мир Сүлеймен Дауд өзін Белуджистанның билеушісі деп жариялады және Тәуелсіз Белуджистан Кеңесін құрды. Кеңес өзінің құрамына Систан және Белуджистан провинцияларын, сондай-ақ Пәкістан Белуджистанын қосады, бірақ Ауғанстан Белуджистан аймақтарын қамтымайды. Кеңес «Навабзада Брамдаг Бугти сияқты барлық сепаратистік көшбасшылардың» адалдығын талап етті. Сүлеймен Дауд Ұлыбританияның «Белуджистанның заңсыз оккупациясы мәселесін халықаралық деңгейде көтеруге моральдық жауапкершілігі бар» деді. Адам құқықтары жөніндегі ұйымдар белуж сепаратистік топтарын ауыр адам құқықтарын бұзуда айыптады. Балуж Азаттық Армиясы сияқты сепаратистік топтар провинциядағы мектептерге, мұғалімдерге және студенттерге шабуыл жасады. Белуж сепаратистері өз топтарының белуж әйелдеріне қарсы қылмыстар мен зорлық-зомбылыққа қатысқанын да айыптайды. Белуж сепаратистерінің бірі, бастапқыда халықтың құқықтары үшін болған идеалистік саяси күрес қазірде жергілікті тұрғындарды тонау, ұрлау және тіпті зорлаумен айналысатын топтарға айналғанын мәлімдеді. 2012 жылы Gallup жүргізген сауалнама көрсеткендей, белужтардың көпшілігі (67%) Пәкістаннан тәуелсіздікті қолдамайды. Тәуелсіздікті қолдаған белужтардың үлесі 33 пайызды құрады. Алайда, Белуджистан халқының 67 пайызы провинцияның автономиясын қолдады.
In 2004 an insurgent attack on Gwadar port resulting in the deaths of three Chinese engineers and four wounded drew China into the conflict. In 2005, the Baluch political leaders Nawab Akbar Khan Bugti and Mir Balach Marri presented a 15 point agenda to the Pakistan government. Their stated demands included greater control of the province's resources and a moratorium on the construction of military bases. On 15 December 2005 the inspector general of the Frontier Corps, Major General Shujaat Zamir Dar, and his deputy Brigadier Salim Nawaz (the current IGFC) were wounded after shots were fired at their helicopter in Balochistan Province. The provincial interior secretary later said that, after visiting Kohlu, "both of them were wounded in the leg but both are in stable condition." In August 2006, Nawab Akbar Khan Bugti, 79 years old, was killed in fighting with the Pakistan Army, in which at least 60 Pakistani soldiers and 7 officers were also killed. Pakistan's government had charged him with responsibility of a series of deadly bomb blasts and a rocket attack on President Pervez Musharraf. A 2006 cable from the American Embassy in Islamabad leaked by Wikileaks noted that "there seems to be little support in the province, beyond the Bugti tribe, for the current insurgency." In April 2009, Baloch National Movement president Ghulam Mohammed Baloch and two other nationalist leaders (Lala Munir and Sher Muhammad) were seized from a small legal office and were allegedly "handcuffed, blindfolded and hustled into a waiting pickup truck which is in still [sic] use of intelligence forces in front of their lawyer and neighboring shopkeepers." The gunmen were allegedly speaking in Persian (a national language of neighbouring Afghanistan and Iran). Five days later, on 8 April, their bullet riddled bodies were found in a commercial area. The BLA claimed Pakistani forces were behind the killings, though international experts have deemed it odd that the Pakistani forces would be careless enough to allow the bodies to be found so easily and "light Balochistan on fire" (Herald) if they were truly responsible. The discovery of the bodies sparked rioting and weeks of strikes, demonstrations, and civil resistance in cities and towns around Balochistan. Reason for joining the separatist groups vary as some join them because of allure of power and excitement, a desire to honor their centuries old tribal codes, gaining recognition for their region's distinct ethnicity or because of belief in hardline communism. Some even join the separatist group because their tribal leader told them to. On 12 August 2009, Khan of Kalat Mir Suleiman Dawood declared himself ruler of Balochistan and formally announced a Council for Independent Balochistan. The council's claimed domain includes Sistan and Baluchestan Province, as well as Pakistani Balochistan, but does not include Afghan Baloch regions. The council claimed the allegiance of "all separatist leaders including Nawabzada Bramdagh Bugti." Suleiman Dawood stated that the UK had a "moral responsibility to raise the issue of Balochistan's illegal occupation at international level." Human right groups have accused Baloch separatist groups of being involved in grave human right violations. Separatist groups such as Baloch liberation army have been involved in attack on schools, teachers and students in the province. Baloch separatist have also accused their groups of being involved in wide spread crime and rapes against the Baloch women. One of the Baloch separatist claim that what started as an idealistic political fight for his people's rights has turned into gangs extorting, kidnapping and even raping locals. A Gallup survey conducted in 2012 revealed that the majority of Baloch (67%) do not support independence from Pakistan. Only 33 percent of Baloch were in favour of independence. However, 67 percent of the people of Balochistan supported greater provincial autonomy.