Кіріспе
сүтқоректілер туысы Allactaga туысына Азияның бес саусақты еркекқұйрықтары жатады. Олар кеміргіштер отрядына жататын ұсақ сүтқоректілер. Олар шөл және жартылай шөл аймақтардағы секіріп жүретін кеміргіштер ретінде танымал. Олардың артқы аяқтары ұзын, алдыңғы аяқтары қысқа, тік жүріп қозғалады. Дене көлеміне қарағанда үлкен құлақтары мен ұзын құйрықтары болады. Құйрығы тік тұрғанда қолдау көрсетеді. Жербоаның дене ұзындығы 5–15 см, ал құйрығы 7–25 см аралығында болады. "Жербоаның алдыңғы аяқтары тамақтану, күтім жасау және басқа да іс-әрекеттер үшін қолдардың қызметін атқарады". Жербоалар тамақ іздегенде мұрындықтарымен топырақ қазып, топырақты ығыстырады. Еркек жербоалар әдетте ұрғашы жербоалардан ірілеу және ауыр болады. Жербоаның терісі жібектей немесе барқыттай жұмсақ, ашық түсті болады. Құмның астына ойық қазып, күннің ыстығынан сақтану арқылы судың жоғалуын азайтып, құрғақшылықтан қорғанады. Күндізгі белсенділігін төмендету арқылы су қажеттілігін азайтады. Жербоалар күндіз демалу үшін үлкен ойық жүйелерін, туннельдерді салады. Бұл ойықтардың ылғал концентрациясы жер бетінен жоғары болып, денедегі судың жоғалуын азайтуға көмектеседі.
The genus Allactaga contains the five toed jerboas of Asia. They are small mammals belonging to the order of rodents. They are characteristically known as the hopping rodents of the desert and semi arid regions. They have long hind feet, short forelimbs, and walk upright. They have large ears in comparison to their body size and a large tail. The tail assists and serves as support when the jerboa is standing upright. The jerboa body length ranges from 5–15 cm and has a tail ranging from 7–25 cm. The "forelimbs of the jerboa serve as a pair of hands for feeding, grooming, etc." Jerboas use their nose to burrow and push the dirt when looking for food. The male jerboa is usually larger in size and weight in comparison to the female jerboa. The pelt of the jerboa is either silky or velvety in texture and light in color, Burrowing under the sand, they evade the heat from the sun, minimizing water loss and avoiding dehydration. By decreasing activity during the day they require less water intake. The jerboas build large burrow systems, tunnels, to stay in during the day. These burrows have a higher moisture concentration than at the surface level and help reduce body water loss.
Әлеуметтік әдеттер
Джербоалар өте әлеуметтік жануарлар және басқа жербоалармен өзара әрекеттесуді қажет етеді. Түн құлпыра бастағаннан кейін олар үлкен қуыстарға жиналады және жоғары белсенділік көрсетеді. Қуыс кіреберісінде әр еркек жербоа өз орнын белгілеу үшін нәжіс қалдырады.
Диета
Шөлдің ыстық температурасы жербездердің күн батқанда, температура салқындағанда ғана азық іздеуіне мүмкіндік береді. Олардың тамақтануы түрлеріне қарай өзгереді, кейбіреулері негізінен өсімдіктермен, ал басқалары жәндіктермен қоректенеді. Олар жаңа өскен өсімдіктерді, тамырларды және/немесе құрғақ дәндерді іздейді. Күзде жербездер қысқа дайындалу үшін ең көп салмаққа жетеді.
Көбею
Жербоаның көбею белсенділігі маусымға байланысты. Қысқы ұйқыға түсетін басқа жануарлар сияқты, жербоалардың көбею маусымы көктем мен жазға дейін созылады.
Тұтқында
Тұтқынға алынған жербоалар табиғи ортасынан тыс жерде екі жылға дейін өмір сүре алады. Тұтқында олардың өмір сүру ұзақтығы едәуір қысқарады. Жербоалар өздерінің тектілерімен әлеуметтік байланысқа мұқтаж. Сонымен қатар, олардың табиғаты құмға көмілуге бейім, сондықтан тұтқында немесе үй жануарлары ретінде құм болмаса стрестен қаза табады.