Кіріспе

Джон Мастерстің кітабы

"Алаяқтар" – Джон Мастерстің 1952 жылы жазылған романы. Роман 19 ғасырдағы британ үстемдігі кезеңінде Үндістандағы Тхуги қозғалысын көрсетеді. Бұл оның "Бенгалдың түнгі жүгірушілері" романынан кейінгі екінші романы болды.

Қысқаша мазмұны

Бұл оқиға британдық офицер және отарлық әкімші Уильям Савидждің бандиттік культ туралы білуін, олардың қатарына енуін, олардың жолдары мен байланыс кодексін үйренуін және олардың негізгі көшбасшыларын ұстау немесе өлтіру арқылы оларды жойғанын көрсетеді. Культ мүшелерімен саяхат кезінде ол ритуалдық кісі өлтірулердің ыстығын сезіне келіп, культтің ықпалына ілікпеуге шама келмейді. Оқиға культқа қатысқан адамдардың түрлері мен мәртебесінің қаншалықты күрделі екенін көрсетеді.

Талдау

"Алаяқтар" романы Компанияның Үндістанда билік құрған кезіндегі қылмыскерлер сектасы мен жемқорлықты көрсетеді. Тарихи тұрғыдан алғанда, Шығыс Үндістан компаниясы 1601 жылы Англия королевасы Елизавета I жарғылаған әлемдегі алғашқы акционерлік қоғам болды. Басты кейіпкер Уильям Сэвидж – Шығыс Үндістан компаниясының қызметкері және "Мадья" деген ойдан туған ауданның салық жинаушысы (немесе, ол өзін колониялық әкімші деп санағанды жөн көреді). Ол өз міндеттеріне берілген, және оның пікірінше, ол Шығыс Үндістан компаниясына салық жинаудан гөрі ауданының халқына қызмет етуге тиіс. Ол төрт диалектіде сұйық сөйлейді және жоғары дамыған ар-ұяты бар. Оқиғаның басында ол полковник Уилсонның қызы, өзінен жиырма жас кіші Мэри Уилсонға үйленеді. Оқиға барысында ол саяхатшылардың денелерімен толтырылған жаппай қабірді табады, олардың барлығы да ырым-жырымдық тәртіппен тұншықтырылып өлтірілген, соның ішінде жақында қаза тапқан британдық офицер де бар. Бұл оны тергеуге итермелейді, оның барысында ол Хусейнды тұтқындайды, ол өзін қылмыскер немесе алаяқ екенін мойындайды. Полковник Уилсон келіп, Савиджтің жаппай өлтіруге кінәлілерді табу үшін жасаған әрекеттеріне ашуланады. Ол Савиджтің қылмыскерлер сектасы туралы айтқанына сенбейді, керісінше, осы қылмыстарға қарақшыларды (бандиттерді) кінәлайды. Сөйтіп, Савидж өзі де қылмыскерге айналып, Хусейннің көмегімен олардың қатарына кіреді. Оның кейіпкері Уильям Слиманға негізделген, ол тарихи тұрғыдан алғанда, профильдеу, барлау және өлім жазасын қолдануды қамтитын кең ауқымды науқанды бастаған.

Серияның басқа кітаптарымен байланысы

Уильям – Родни Савидждің әкесі, ол 1857 жылғы Үндістан көтерілісі кезінде өтетін "Бенгалдың түнгі жүгірушілері" романының басты кейіпкері.

Қабылдау

"The Washington Post" газеті "Ол бояу мен зорлық-зомбылықты ірі кесектермен ұсынады" деді. "The New York Times" оны "материалымен күреспейтін, назарсыз туынды" деп атады.

Бейімделулер

Роман 1984 жылы BBC радиосы үшін бейімделді. Фильмге құқықтарды 1950 жылдардың соңында The Rank Organisation компаниясының Джон Дэвис сатып алды. 1988 жылы роман Merchant Ivory Productions компаниясымен Шаши Капур, Пирс Броснан, Биджая Джена, Саид Джаффри, Раджеш Вивек және Далип Тахил жұлдыздығымен фильмге бейімделді.