Кіріспе

Канаданың Оңтүстік Британ Колумбиясындағы өзен

Чилкотин өзені /tʃɪlˈkoʊtɪn/, Канаданың Оңтүстік Британ Колумбиясында орналасқан, Фрейзер өзенінің ұзын саласы болып табылады. Чилкотин атауы Tŝilhqot’in сөзінен шыққан, яғни "охра өзенінің халқы", мұнда охра Tŝilhqot’in ұлты және басқа да жергілікті қауымдастықтар бояу немесе бояғыш ретінде қолданатын минералды білдіреді. Чилкотин өзені, Чилко өзені мен көлі, және Тасеко өзені мен көлі Чилкотин өзенінің су жиналатын алабын құрайды. Бұл Фрейзер өзені бассейнін құрайтын он екі су жиналатын алаптың бірі. Осы аймақты қалыптастырған факторлар оның әртүрлі тарихы, климаты және экологиясын қолдайды. Бұл әртүрлілік биогеоклиматтық аймақтардың болуымен және балықтардың мол популяциясымен де көрсетеді. Канаданың балық шаруашылығы және аймақтағы көптеген қауымдастықтар, мысалы: Алексис Крик, Хансвилл және Tŝilhqot’in ұлты Чилкотин өзенінің әртүрлілігіне тәуелді. Соңғы жылдары оның әртүрлі тарихы, климаты және экологиясы су тасқынының күшеюі, су сапасының өзгеруі, стальголд балықтарының популяциясының азаюы сияқты бірқатар экологиялық мәселелерге ұшырады. Өзеннің кейбір салалары Чилкотин платосының батыс бөлігіне қарай бағытталған. Осы бөлігінде Чилкотин өзені Булл каньоны, Фарвелл каньоны және Биг Крик каньоны арқылы ағып өтеді. Чилько және Тасеко өзендерінің қосылған жері көптеген туристерді тартады, себебі өзендердің түсі әртүрлі. Тасеко өзені сүттей ақ, ал Чилко өзені мөлдір көк түсті. 2018 жылдан бері өзенде мемлекеттік гидрометриялық станциялар жұмыс істемейді.

Негізгі салықтар

Чилкотин өзені жеті ірі саладан тұрады, олардың ең ірісі – Чилко өзені, ол көлемі жағынан Чилкотин өзенінен асып түседі, сондықтан ерекше. Бұл салалар Фрейзер өзені салаларының және Британдық Колумбиядағы өзендердің құрамына кіреді. Саланың атыҚұсылыс орныМур ағысыЧилкотин сарқысынан 10 км төмен Пунктлаенкут ағысыМур ағысынан 7 км төмен Класко өзеніЧилкотин көлінен 8 км жоғары Палмер ағысыЧилкотин көлінің батыс жағынан Чиланко өзеніЧилко өзенінен 15,5 км жоғары Чилко өзеніБулл каньонынан 5 км жоғары Үлкен ағысҮлкен ағыс шатқалынан

Климат

1951-1980 жылдар аралығындағы жылдық орташа температура 5,1 °C (41,18 °F) және 1981-2010 жылдар аралығындағы 6 °C (42,8 °F) құрады. Климаттық деректер Канадасы жылдық орташа температураның болжамдарын анықтау үшін жоғары эмиссиялық сценарийді пайдаланды.

Биогеоклиматтық экожүйелер жіктелуі

Суббореальдық қарағай-шетен биогеоклиматтық аймағы Чилкотин өзенінің су жиналатын алабының 40% -ын құрайды. Чилкотин өзенінің бастауы Тау шетені аймағында орналасқан, ал Фрейзер өзенімен қосылатын ең төменгі бөлігінде Бунчграсс басым. Сальмон – бұл Tŝilhqot’in ұлты үшін маңызды мәдени, тағамдық және экономикалық ресурс. Ол Беринг теңізінен Чилкотин өзенінің бастауына кезекпен күзде шағылысу үшін келеді, бұл оны Канададағы ең ұзақ көшіп жүретін анадромды тротустың біріне айналдырады. Орталық Британ Колумбиясында Чилкотин үстірті екі ірі қарапайым қабықшалы қоңыздар (MPB) шығарылымын бастан өткерді, біріншісі 1970-1980 жылдар аралығында, екіншісі 2000 жылдардың басында, 2010 жылы аяқталды. Чилкотин үстіртіндегі қарапайым қабықшалы қоңыздардан кейінгі орманды зерттеген зерттеушілер тобы басым ағаш түрлері жойылмаса да, болашақта қарапайым қабықшалы қоңыздардың пайда болуы орманды ағаш өнеркәсібі үшін ұзақ мерзімді перспективада пайдасыз ететінін анықтады.