Кіріспе

Көкшаян (Coenagrion puella) – Еуропаның көп бөлігінде таралған көкшаян түрі. Оның ерекше қара және көк түсімен ерекшеленеді. Жазда оларды көбінесе тоғандар мен көлдердің жағасында кездестіруге болады.

Ұрғашы

Ересекті еркек азур қызыл құстың басы мен кеудесі көк және қара түстермен өрнектелген. Олардың азур көк құрсақтары қара белгілермен өрнектелген. Құрсақтың екінші сегментіндегі белгі U пішіндес, сегменттің тар соңғы қара жолағынан бөлек. (Бұл оны өзгермелі қызыл құстан ажыратады, онда U пішіні қара сызықпен соңғы жолаққа жалғасқан.) Үшіншіден бесінші сегменттерге дейін көк түсті, кеңейтілген қара соңғы жолақтары бар, ересекті еркек жалпы көк қызыл құстың жоғарғы бетіндегі алға қарай бағытталған өскіні жоқ. Алтыншы сегмент ұқсас өрнекке ие, бірақ көк түсі шектеулі және қара түстің аумағы кеңірек, ал жетінші сегмент көбінесе қара, тек негізінде тар көк аймақ бар. Сегізінші сегмент және тоғызыншы сегменттің көп бөлігі аспан көк түсті, көзге түсетін контрастты дақ құрайды, бірақ тоғызыншы сегменттің артқы жоғарғы жағында кішкентай қара белгілер бар, олар ересекті еркек жалпы көк қызыл құста жоқ.

Әйелдер

Ересекті көк инеліктердің басы мен кеудесі еркектердікіне ұқсас, бірақ көк түстің орнына жылтыр, жарқыраған жасыл түс болады. Құрсақ сегменттері көбінесе қара түсті, әр сегменттің қосылған жерінде тар, ақшыл іздер болады.

Нимфалар

Нимфалар әдетте жасыл түсті, қанат бүршіктері мен ламеллалары қоңыр түсті болады. Олар бір жылда (солтүстікте екі жылда) дамиды, су астындағы өсімдіктердің арасында және ұсақ жәндіктермен қоректенеді.

Мінез-құлық

Ересек дарақтар жиі жұптасып, жұмыртқа салады. Олар көбінесе көл немесе тоған маңындағы өсімдіктерге жақын болады және мамырдан қыркүйекке дейін ұшады. Бұл кең таралған шортан, қарапайым көк шортанға өте ұқсас. Мінез-құлқы да ерекше – көк шортандардан айырмашылығы, олар сирек судың үлкен кеңістіктеріне ұшып шығады. Олар тамыз және қыркүйек айларында көбінесе кездеспейді, маусым мен шілдеде олардың саны ең көп болады.