Кіріспе

Чиканкари () – Үндістанның Лакхнау қаласындағы дәстүрлі кестелеу стилі. «Чиканкари» сөзі аудармада кестелеу (жіп немесе сым қолданып) деген мағынаны білдіреді және Лакхнаудың ең танымал тоқыма безендіру стильдерінің бірі болып саналады. Чиканкари өнімдерінің Лакхнаудағы негізгі сауда орыны – Чоук. Өндіріс көбінесе Лакхнау қаласында және оған іргелес аудандарда шоғырланған.

Шығу тегі

Үндістанда Мегастенис б.з.д. 3 ғасырында чикан жұмысына ұқсас кестелеу туралы айтқан. Ол үндістердің гүлді муслиндерін қолданғанын атап өткен, бірақ бұл кестеленген үлгілерде чиканға тән ерекшеліктер – түс, әшекейлеу немесе көзге түсетін безендіру болмаған. Лейла Тябжидің сөзіне қарағанда, шиканкари Шираздың ақ түсті кестесінен пайда болған, ол Моғол сарайындағы парсы дворяндарының мәдениетімен бірге Үндістанға келген. Сондай-ақ, бір саяхатшының су үшін шаруаға чиканды үйреткені туралы әңгіме де бар. Ең көп таралған түсіндірме бойынша, чиканкариді Үндістанға Моғол императоры Жахангирдің әйелі, Нұр Жахан әкелген. Чикан бастапқыда ақ түсті (немесе ақ түстегі) кесте түрі болған.

ТМ мәртебесі

Географиялық көрсеткіштер тізілімі (GIR) 2008 жылдың желтоқсан айында чиканкари өніміне географиялық көрсеткіш (GI) статусын берді, осылайша Лакхнау қаласын чиканкари өнімінің эксклюзивті орталығы деп мойындады.

Танымал мәдениетте

1986 жылы Музаффар Алидің режиссерлік еткен және Шабана Азми мен Фарук Шейхтің басты рөлдерде ойнаған "Анжуман" үнді фильмі Лакхнау қаласындағы шикан тігушілердің проблемаларын көрсетеді. Фарук Шейх осы мата мен стильге настолько әсерленгендіктен, өмірінің соңына дейін чикан киіп жүрді және ол Лакхнау чиканкарисінің белгілі бір елшісі ретінде танылды.