Кіріспе

Лимфопролиферативтік аурулар (ЛПА) – лимфоциттердің артық мөлшерде өндірілетін бірнеше жағдайды қамтитын, диагноздардың ерекше класына жатады. Бұл аурулар көбінесе иммундық жүйесі әлсіреген науқастарда пайда болады. Осы себепті, кейде бұл жағдайлар "иммунопролиферативтік бұзылыстармен" шатастырылады; алайда, номенклатуралық тұрғыдан лимфопролиферативтік аурулар – гипергаммаглобулинемия және парапротеинемиямен қатар иммунопролиферативтік бұзылыстардың бір тармағы болып табылады.

Түрлері

Лимфопролиферативтік аурулар – лимфоциттердің қалыптан тыс көбеюімен және моноклоналдық лимфоцитозға айналуымен сипатталатын аурулар тобы. Лимфоциттердің екі негізгі түрі – В және Т жасушалары, олар сүйек кемігіндегі көпқабілетті гематопоэтикалық тамырлық жасушаларынан пайда болады. Иммундық жүйесінде қандай да бір дисфункциясы бар адамдар лимфопролиферативтік ауруға шалдығуға бейім, себебі иммундық жүйенің көптеген реттеу нүктелерінің кез келгенінің бұзылуы иммуножеткіліксіздікке немесе лимфоциттердің бұзылуына әкелуі мүмкін. Лимфопролиферативтік ауруларды тудыратын бірнеше мұрагерлік гендік мутациялар анықталған; алайда, жүре пайда болған және медициналық араласу салдарынан туындаған себептері де бар.

Х- байланысты лимфопролиферативтік ауру

X хромосомасындағы мутация Т-жасушалары мен табиғи өлтіруші жасушалардың лимфопролиферативті ауруымен байланысты.

Аутоиммунды лимфопролиферативтік ауру

Аутоиммунды лимфопролиферативтік аурулары бар кейбір балалар 10 хромосоманың ұзын қолда орналасқан, 24.1 позициясындағы Fas рецепторын кодтайтын гендегі мутация бойынша гетерозигота болып табылады, бұл 10q24.1 деп белгіленеді. Бұл ген TNF рецепторлар суперотбасының (TNFRSF6) 6-мүшесі болып табылады. Fas рецепторында өлім домені бар және ол жасушаның программаланған өлімінің физиологиялық реттелуінде орталық рөл атқарады. Әдетте, антигенмен жаңадан белсендірілген T-жасушаларды стимуляциялау T-жасушалардың бетінде Fas және Fas рецепторының бірдей экспрессиялануына әкеледі. Fas рецепторының Fas-пен байланысуы жасушаның апоптозын тудырады және антигендермен қайта-қайта стимуляцияланатын T-жасушаларды жою үшін маңызды. Fas рецепторы геніндегі мутация нәтижесінде Fas рецепторы Fas-ты танымайды, бұл бақылаусыз көбейетін T-жасушаларының алғашқы популяциясына алып келеді.