Кіріспе

Фрэнк Бут – Дэвид Линчтің 1986 жылғы психологиялық триллері «Көк қайыңдағы» ойдан туған кейіпкер және басты қарсыласы, оны Дэннис Хоппер сомдады. Ол зорлық-зомбылыққа бейім, есірткі сатумен айналысатын адам, ол лаунж әншісі Дороти Валленстің отбасын құпия түрде ұрлап алып, оны сексуалдық құл болуға мәжбүрлеу үшін кепілге алды. Олардың араласуы Фрэнк өзімен бірге тасымалдайтын баллондан белгісіз газды тыныс алуымен ерекшеленеді. Бұл оның «Бейби» және «Дэдди» деп аталатын екі жеке тұлға арасындағы екіұшты мінез-құлқына әкеледі, ол осы тұлғалардың бейнесінде ритуалдық зорлау актілеріне қатысады. Фрэнктың әріптестерінің бірі – ерекше сары спорттық пальтосы үшін «Сары адам» деп аталған полиция детективі, ол Фрэнкке қарсылас есірткі сатушыларын өлтіру арқылы көмектеседі. Кейін «Сары адам» олардың заттарын сақтау бөлмесінен ұрлап, Фрэнкке оларды өзі сатуға мүмкіндік береді. Хоппердің Фрэнк рөліндегі ойыны сыншылар тарапынан жоғары бағаланды және кейіпкер AFI-дің барлық уақыттардағы 50 үздік кино злодесінің тізімінде 36-орынға ие болды.

Портретті бейнелеу

Фрэнк Бут - өте жоғары, ақылдан адасқан, дауысты, аузы әбден бүлінген психопаттық бандит, есірткі сатушы және суицид, ол Солтүстік Каролинаның Ламбертон жер астындағы қылмыстық әлемінің басты тұлғасы. Ол - агрессивті, садистік, бұзық, қорлаушы және жануарлар сияқты адам, шашы бар, отты сөндіргіш сияқты ашуы бар, ол ескертусіз немесе қоздырусыз бірден өте қатты ашуға және / немесе зорлық-зомбылыққа ұласады. Ол бала кезінде қатты жарақаттан және қорлықтан зардап шеккен және анасымен инцестпен қарым-қатынаста болған, бұл оның қорқынышты және адамгершілікке жат сипатын көрсетті, ол бұл қасиеттерді танктан анықталған газды (бәлкім эфирді, бірақ бұл талқыға салынатын болса да) жұтып, жақсартады. Бут әнші Дороти Валленстің күйеуі мен ұлын ұрлап, Доротиді өзінің жыныстық құлы болуға мәжбүрлеу үшін оларды тұтқынға алады. Доротимен бірге болғанда, ол екіге бөлінген тұлғаны көрсетеді: "Әке", оны ұрып-соғып, кемсітетін садист, бұл, мүмкін, Буттың бала кезінде әкесі қолынан көрген зорлық-зомбылықтан туындаған; және "Бейби", оны әдет-ғұрыпқа батып, оны көк бархаттық матамен тығып тастауын сұрап жалбарынған бала, мүмкін, бала кезінде анасының қолынан көрген зорлық-зомбылық пен инцесттік қатынастардан туындаған. Оның жыныстық қозуы жоғарыда аталған белгісіз газды жұтып, күшейтілген қаһарланумен ерекшеленеді. Дороти Бутпен қарым-қатынасын жалғастыруға қарсы болғаннан кейін, ол күйеуінің құлағын кесіп алады, оны колледж студенті Джеффри Бомонт табады. Істі тергеп жатқан кезде Джеффри Буттың Доротиді қорлағанын байқайды. Кейін Джеффри мен Дороти жыныстық қатынасқа түседі. Джеффри Буттың артынан еріп, оның күнделікті өмірін бақылай бастайды, ол Джеффри "Сары адам" деп атаған полиция детективпен жұмыс істейтінін біледі. Бут Джеффри мен Доротиді бірге ұстап алады және оларды Доротидің күйеуі мен ұлын ұстап тұрған "Суав Беннің" пәтеріне ертіп жүруге мәжбүрлейді. Буттың бастамасымен Бен Лип Рой Орбисонның "In Dreams" әнімен синхрондалады, бұл Буттың көзін жасқа толтырады. Кейін Бут Джеффриді ағаш жинау алаңына алып барып, оны ұрып-соғудан бұрын сүйеді. Кейін Бут Доротидің күйеуін өлтіріп, оны өлімге шапқаннан кейін, оны Джеффридің алаңында жалаңаш қалдырады. Джеффри Бутпен Доротидің пәтеріне барады, онда ол Доротидің күйеуінің мәйітін және Бут қаладан кетуді күтіп, басына атып өлтірген Сары адамды табады. Фрэнктің назарын аудару үшін полиция радиосын пайдаланып, Джеффри шкафта қарумен жасырынып, Бут Сары адамды өлтіру үшін пәтерге оралған кезде бақылайды. Бут Джеффриді іздеу үшін пәтерді іздестіре бастайды, бірақ шкафты ашқанда, Джеффри оны басына атып өлтіреді.

Мәдени әсері

Фрэнктің сөздері және "fuck" сөзін жиі пайдалануы поп-мәдениетте жиі еске алынады. "Маған бұрылып қарама!" деген сөзі Première журналымен "Кинодағы 100 ең ұлы цитатаның" бірі деп танылды және Closer, Colder альбомының тайтл трегінде пайдалану үшін Faultline электрондық тобымен үлгіленді. Pigface индустриалдық тобы Буттың бір сөзін "Sick Asp Fuck" ремикс әнінде пайдаланды. Фрэнк сөйлейтін үлгілер Mr. Bungle-дың аттас альбомында кеңінен таралған. "Squeeze me Macaroni" трегі Фрэнктың "Эй, қанағаттандыратын сыра қайда?" және "Мен жылы сыраны көтере алмаймын, ол мені құсытады!" деген сөздерін үлгі ретінде пайдаланады. Ministry тобы Буттың "Жолға шығайық!" деген сөзін "Jesus Built My Hotrod" әнінде қолданды. Acid Bath тобының дебюттік альбомы When the Kite String Pops-тан "Cassie Eats Cockroaches" әнінде Фрэнк Буттың бірнеше үлгілері қолданылды. Pitchshifter Industrial альбомының обложкасында Фрэнк фатальды түрде атылғаннан кейінгі суреті бейнеленген. Saturday Night Live бағдарламасын жүргізіп тұрғанда Дэннис Хоппер Фрэнк Бут рөлінде "Бұл не иіс?" деген ойын-шоуын ұсынды, оны Фрэнктың "Сәлем, көрші!" деген сөзімен ашты. 2011 жылы Rolling Stone журналына берген сұхбатында Дэвид Линчтен "Фрэнк Бут немесе Марселл Сантос кім қауіпті?" деп сұрады. Линч: "Жақсы сұрақ. Мен Фрэнк Бутпен бірге болуды артық көремін. Оның жанында отырып, қоңырау күтуге дайын тұрамын, Марселлмен емес".

Тізімдер

Кейіпкер AFI-нің барлық уақыттың 50 ең жақсы кино зұлымдысының тізімінде 36-орында тұр. Empire журналы Франк Бутты барлық уақыттың ең ұлы кино кейіпкерлерінің 67-орынына қойды. "Маған бұрылып қарама!" сөзі Première журналымен "Кинодағы 100 ең ұлы цитата" тізіміне енді.

Кастинг

Франк Буттың рөлі бастапқыда Виллем Дафо мен Ричард Брайтке ұсынылды, бірақ екеуі де одан бас тартты. Майкл Айронсайд Франк оны есінде ұстап жазылған деді. Хоппер сценарийді оқыған соң, режиссер Линчке қоңырау шалып: "Маған Фрэнк рөлін ойнауға рұқсат беріңіз! Себебі мен – Фрэнкпін!"

Аталмаған дәрілік зат

"Көк қайың" фильмінде Дэннис Хоппер сомдаған Фрэнк Бут газ маскасын киіп, "амил нитриті" немесе "поппер" деп аталатын затты тынысқа алады. Алайда, амил нитриті дәстүрлі мағынада күлкі газы емес екенін атап өткен жөн. Бұл – тез буланатын сұйықтық, ол қысқа мерзімді психоактивті әсер етеді, көбінесе бас қызып, сезімдер күшеюімен байланысты. Фильмде амил нитритін қолдану кейіпкердің тұрақсыз және болжамсыз мінез-құлқын көрсетуге, фильмнің жалпы мазасыз атмосферасын күшейтуге қызмет етеді. Фильм бойында Фрэнк Бут медициналық маска мен түтік арқылы аэрозоль баллонынан белгілі бір стимуляторды тынысқа алады. Бұл газдың қандай екені талқылауда. Линчтің сценарийінде Фрэнктың даусын бала сияқты ету үшін гелий көрсетілген. Бірақ түсірілім кезінде тәжірибелі есірткі қолданушы Хоппер Фрэнктың таңдаған есірткісі туралы түсінігі бар екенін және гелийдің сәйкес еместігін айтты. Линч кейіннен бұл өзгерісті былай түсіндірді:

Фильмнің 2002 жылғы арнайы DVD нұсқасындағы деректі фильмде Хоппер бұл есірткінің дискотека клубтарында демалыс үшін қолданылатын стенокардияға арналған амил нитриті екенін айтады.