Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Италиялық суретші (шамамен 1484–1539)
Italian painter (c.1484–1539)
Порденоне, итальян тілінде Il Pordenone – Джованни Антонио де’ Саккис (шамамен 1484 – 14 қаңтар 1539) есімді итальяндық маньеризм суретшісі, шамалы дәрежеде Венеция мектебінің өкілі. Оның басты биографы Вазари оны қате түрде Джованни Антонио Лицинио деп атаған. Ол Солтүстік Италияның бірнеше қалаларында «айқындық, күш-жігер және әдейі жалпыламалықпен – оқшалауға бағытталған» жылдамдықпен сурет салған. Ол Римге сапар шеккен және оның Жоғары Ренессанс шедеврлерінен үйренген, бірақ анатомиялық сурет салуда жетілдіре алмаған. Полидоро да Караваджо сияқты, ол ғимараттардың сыртқы қабырғаларын бояуға жиі шақырылатын суретшілердің бірі болды; мұндай жұмыстардың көлеңкесі ғасырлар бойы ауа райының әсерінен ғана сақталған. Микеланджело 1527 жылы бір сарайдың фасадын мақұлдаған деседі; ол қазір тек дайындық сызбасынан ғана белгілі. Оның көптеген туындылары 1574 және 1577 жылдары Венециядағы Дож сарайының өртке түюі кесірінен жойылды. Бірнеше фреска циклдері сақталған, мысалы, Кремона соборындағы бір бөлігі, ондағы құмарлық көріністері Гойяға дейін қайталанбаған зорлық-зомбылыққа толы. Тағы бір цикл Венециядағы Scuola Grande della Carità-да болды, қазір – Gallerie dell'Accademia, басты өнер мұражайы, онда ол жас Тинтореттомен бірге жұмыс істеді. Оның өмірі өнері сияқты, энергиялы және тынышсыз болды; ол үш рет үйленді және мұраны бөлісуден қашу үшін ағасын өлтіру үшін қылмыскерлерді жалдаған деп сотта айыпталды. Ол Тицианның кейінгі туындыларына, ал Тинтореттоға, оның Венециядағы ірі монументалды суреттерге тапсырыс берудегі жетекші суретші ретіндегі орнын белгілі бір дәрежеде ықпал еткен болуы мүмкін. Тициан мен Порденоне оның соңғы он жылдығында бәсекелестер болды және тіл жайылып, оның өлімі күмәнді болды делінген.
Pordenone, Il Pordenone in Italian, is the byname of Giovanni Antonio de’ Sacchis (c. 1484 – 14 January 1539), an Italian Mannerist painter, loosely of the Venetian school. Vasari, his main biographer, wrongly identifies him as Giovanni Antonio Licinio. He painted in several cities in northern Italy "with speed, vigor, and deliberate coarseness of expression and execution—intended to shock". He appears to have visited Rome, and learnt from its High Renaissance masterpieces, but lacked a good training in anatomical drawing. Like Polidoro da Caravaggio, he was one of the artists often commissioned to paint the exteriors of buildings; of such work at most a shadow survives after centuries of weather. Michelangelo is said to have approved of one palace facade in 1527; it is now only known from a preparatory drawing. Much of his work was lost when the Doge's Palace in Venice was largely destroyed by fires in 1574 and 1577. A number of fresco cycles survive, for example part of one at Cremona Cathedral, where his Passion scenes have a violence hardly repeated until Goya. Another cycle was at the Scuola Grande della Carità in Venice, now the Gallerie dell'Accademia, the main art museum, where he worked with the young Tintoretto. His life was as energetic and restless as his art; he married three times, and was accused in court of hiring criminals to kill his brother to avoid sharing their inheritance. He perhaps had some influence on later works by Titian and more clearly on Tintoretto, who to some extent took over his position as the leading painter of large mural commissions in Venice. Titian and Pordenone were rivals in his last decade and gossip even claimed that his death was suspicious.
Өмірбаян
Оның есімі Фриулидегі Порденоне қаласында туғандығынан шыққан, бірақ оның отбасы Кортичельден (Брешия, Ломбардия) келген. Кейіннен ағасы Бартоломеомен жанжалдасып, қолынан жарақат алғаннан соң ол де Сакхис есімін тастады. Одан кейін ол өзін Регилло немесе Де Регилло деп атады. Оның қолындағы жазуы Antonius Portusnaonensis немесе De Portunaonis деп келеді. Ол венгр королі Ян Запольядан кавалер атағын алды. Суретші ретінде Порденоне Пеллегрино да Сан-Даниельдің шәкірті болды, бірақ оның стиліне ең үлкен әсер еткені Джорджоне болды; Джованни Беллинидің Тицианмен бірге оқушы болғандығы туралы кең таралған әңгіме жалған. Алғашқы тапсырымын Порденонедегі бакалейшік берген дегенді айтады, ол дін қызметкері жоғары миссаны бастағанда сурет салып, мисса аяқталғанға дейін аяқтай алатынын мақтанған; ол суретті белгіленген уақыт ішінде аяқтады. Порденоне аймағы талантты суретшілерге бай болды, бірақ Порденоне ең танымал, күшті кьяроскурист және дене суретшісі. 1911 жылғы «Британника» энциклопедиясында «тек дене суреті саласында ол Тицианнан кеңдігі, жұмсақтығы және тон жағынан көп айырмашылығы жоқ» делінген. Екеуі бір кезде бәсекелес болды, ал Джованни Антонио кейде сурет салғанда қару-жарақ киетін. Ол портреттерде өте жақсы болды, сонымен қатар фреска және май бояуларында да шеберлік танытты. Порденонеде, Фриули, Кремона және Венецияда көптеген жұмыстар жасады; бір кезде Пьяченцада қоныстанды, онда оның ең танымал шіркеу суреттерінің бірі – Александриядағы дәрігерлермен пікір таластырып тұрған Әйгерім Екатерина орналасқан. Порденоне дөңгелегіндегі Әйгерім Рохтың суреті оның өзінің портреті саналады. Феррара герцогы Эрколе II оны сарайына шақырды; ол көп ұзамай, 1539 жылы Тицианның улануына күдік тудырып қайтыс болды. Оның кейінгі жұмыстары салыстырмалы түрде немқұрайлы және беткей; және әдетте ол ер адамдардың бейнесін әйелдерге қарағанда жақсы салады, соңғылары тым мықты, ал оның сюжеттік суреттерінің композициясы олардың басқа да артықшылықтарымен толыққанды емес. Порденоне өзіне сенімді, қатыгез адам болған сияқты, оның суретшілік стилі де осыған сәйкес келеді. Оның үш негізгі шәкірттері – Бернардино Личинио, оның күйеу баласы Помпонио Амальтео және Джованни Мария Кальдерари.
His name derives from being born in Pordenone in Friuli, though his family came from Corticelle (Brescia, Lombardy). He ultimately dropped the name of de’ Sacchis, having quarrelled with his brother Bartolomeo, who had wounded him in the hand. He then called himself Regillo, or De Regillo. His signature runs Antonius Portusnaonensis, or De Portunaonis. He was knighted as a cavaliere by the Hungarian King John Zápolya. As a painter, Pordenone was a scholar of Pellegrino da San Daniele, but a leading influence of his style was Giorgione; the popular story that he was a fellow pupil with Titian under Giovanni Bellini is false. It was claimed that Pordenone's first commission was given him by a grocer in his home town, to try his boast that he could paint a picture as the priest commenced High Mass, and complete it by the time Mass was over; he completed the picture in the required time. The district about Pordenone had been somewhat fertile in capable painters; but Pordenone is the best known, a vigorous chiaroscurist and flesh painter. The 1911 Britannica states that "so far as mere flesh painting is concerned he was barely inferior to Titian in breadth, pulpiness and tone". The two were rivals for a time, and Giovanni Antonio would sometimes affect to wear arms while he was painting. He excelled in portraits; he was equally at home in fresco and in oil color. He executed many works in Pordenone and elsewhere in Friuli, Cremona, and Venice; at one time he settled in Piacenza, where one of his most celebrated church pictures, St. Catherine disputing with the Doctors in Alexandria is located. The figure of St. Roch, in the Dome of Pordenone is considered his own portrait. He was invited by Duke Ercole II of Ferrara to court; here soon afterwards, in 1539, he died, not without suspicion of poison committed by Titian. His later works are comparatively careless and superficial; and generally he is better in male figures than in female the latter being somewhat too sturdy and the composition of his subject pictures is scarcely on a level with their other merits. Pordenone appears to have been a vehement self asserting man, to which his style as a painter corresponds. Three of his principal pupils were Bernardino Licinio, named Il Sacchiense, his son in law Pomponio Amalteo, and Giovanni Maria Calderari.