Кіріспе

Салага – Гананың солтүстігіндегі Саванна аймағындағы Шығыс Гонджа ауданының орталығы. 2012 жылы Салагада 25 472 адам тұрды.

Этимология

Салага атауы дагомба тіліндегі "сальги" сөзінен шыққан, бұл "тұрғын жерге бейімделу" дегенді білдіреді. Сахельдің ең оңтүстік бөлігінде орналасқан Салага, көпұлтты халқы мен түрлі-түрлі саудасы үшін "оңтүстік Тимбуктуы" деп аталды. Гонджа – қуатты жауынгерлік патшалық, Салаганы және басқа бірнеше қалаларды биледі. Алайда, көпұлтты қала болғандықтан, Салагада хауса, вангара, дагомба, гурма және аймақтың басқа да халықтары, сондай-ақ жергілікті гонджа тайпасы тұрды. Салага қазіргі Гананың солтүстігіндегі аймақта Забарима (эмират) билігінің қалыптасуына ықпал етті, себебі ғалым Альфа Хано мен жауынгер Газари 1860 жылдары Ниамейдің оңтүстік-шығысынан бұл жерге көшіп келді. Салага базары Солтүстік Сахель және Сахельдің оңтүстік жағалауы, сондай-ақ Дагомба қалалары Кпабия мен Йенди арқылы транзиттік пункт қызметін атқарды. Осының нәтижесінде Йендиден Салага базары арқылы мал мен жер жаңғағы тасымалдана бастады. Сондай-ақ, бұл қала арқылы қазіргі Ганадан Солтүстік Нигерияға кола дәнді тасымалдау жүзеге асырылды. Атланттық құл саудасы кезінде Салага құлдарды экспорттау үшін жағалауға жеткізілетін маңызды сауда орталығы болды. Салагада "Вонкан бава" деп аталатын көл бар, бұл хауса тілінде "құлдардың шомылатын орны" деген мағынаны білдіреді. Бұрын құл базары болған жерде жас баобаб ағашы да өседі. Сондықтан, Джеймстаундағы нарық "Салага базары" деп аталады: себебі Салага құл базарынан келген құлдар осы жерде сатылды. 1892 жылы Салагада азамат соғысы басталып, оның салдарынан көбінесе Зонго халқы бұл аймақтан жаппай көшіп кетті.

Білім

Қаланы 1976 жылы құрылған Салага жоғары мектебі қамтамасыз етеді. Мектеп күндізгі және интернат түріндегі, ауыл шаруашылығы, бизнес, үй шаруашылығы, бейнелеу өнері, гуманитарлық пәндер және жалпы ғылымдар бағдарламаларын ұсынатын аралас мектеп болып табылады.