Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Лұқа 3 – Христиан Киелі кітаптарының Жаңа Келісіміндегі Лұқа Евангелиесінің үшінші тарауы. Дәстүр бойынша, бұл тарау апостол Пауылдың миссионерлік сапарларында оның серігі болған Лұқа Евангелистке жатқызылады. Онда Жақияның уағыздауы және Исаның шежіресі баяндалған. Осы тараудың басынан Лұқа 9:50-ге дейін Лұқа Евангелиесінің "көрінісі мен мазмұны" Матай және Марқ Евангелиелері сияқты басқа синоптикалық Евангелиелерге ұқсас. "Expositor's Greek Testament" кітабында бұл тарауда "жаңа дәуірдің қызметі басталады" делінген.
Luke 3 is the third chapter of the Gospel of Luke in the New Testament of the Christian Bible, traditionally attributed to Luke the Evangelist, a companion of Paul the Apostle on his missionary journeys. It contains an account of the preaching of John the Baptist as well as a genealogy of Jesus. From the start of this chapter until Luke 9:50, the "shape and outlook" of Luke's Gospel follow closely those of the other synoptic gospels, Matthew and Mark. The Expositor's Greek Testament states that in this chapter "the ministry of the new era opens".
Мәтін
Бастапқы мәтін Койне грек тілінде жазылған және 38 аятқа бөлінген.
The original text was written in Koine Greek and is divided into 38 verses.
Шомылдыру рәсімін жасаған Жақия
Бірінші екі тарауда жазылғандай, Лұқа бірінші ғасырдағы оқиғалардың мерзімін нақтылау үшін бірнеше тарихи деректерді келтіреді, осы жолы алты дерек. Тиберийдің билігінің он бесінші жылы – 29 немесе 30 жыл (оның ізашары Августтың б.з. 14 жылы қайтыс болуынан есептегенде), сондықтан Жақияның уағыздауын сол кезден бастауға болады. Жаңа өсиет ғалымы Уильям Рамзи бұл жылдың б.з. 26 жылға сай келетінін болжайды, Тиберийдің б.з. 12 жылы Августпен бірге тәждік хан ретінде тағайындалған сәтінен есептегенде. Рамзидің сөзіне қарағанда, есептеудің осы әдісі «әріптесі ретінде жылдары есептелген император тұсында қолданылуы мүмкін», мысалы, Титтің тұсында, оның билігі б.з. 71 жылдың 1 шілдесінде әкесімен бірлесіп басталған. Понтий Пилаттың Тиберий билігінде Яһудеядағы билігі тарихта жақсы расталған (мысалы, Тациттың «Анналдар» кітабының 15-ші кітабы, 44-тарауы, шамамен б.з. 116 жылы жазылған). Ханна мен Қаяфаның бас діни қызметкерліктері туралы мәліметтер еврей заңына сәйкес, бір уақытта екеуінің де бас діни қызметкер болуына рұқсат болмағандықтан қиындық тудырады. Исаия 40:3-ке сілтеме жасалған, сондай-ақ Матай 3:3, Марқа 1:3 және Жохан 1:23-те де келтірілген. «Шөл»: немесе «дала»; «шөлде» тіркесінің синтаксистік орны «Жол дайында» (Мазореттік мәтін немесе «МТ») болуы мүмкін, бұл дайындық жасалуы тиіс жерді білдіреді, ал грек тіліндегі Септуагинта (немесе «LXX») оны «дауыс айқайлап тұрғанмен» байланыстырады, бұл Жақияның қызметінің бастау орнын көрсетеді. Еврей құжаттары екі аударманы да қолдайды: 1QS 8:14 және 9.19-20 МТ нұсқасын, ал кейбір раввиндік мәтіндер LXX нұсқасын қолдайды, бірақ соңғы нәтижеде «екі таңдау арасындағы жалпы әсер минималды болуы мүмкін», мүмкін, «барлық адамзат Құдайдың құтқарылуын көреді» деген хабарламаны қосу үшін, оның жұртшылыққа арналған хабары ретінде.
As he has already done in the first two chapters, Luke provides several points of historical data, in this case six, to specify the date of the events in the first century CE. Tiberius' fifteenth year of rule was AD 29 or 30 (calculated from the death of his predecessor, Augustus, in AD 14), so one can date the start of John's preaching to then. New Testament scholar William Ramsay suggests that the year was AD 26, calculated from the time Tiberius was appointed as co Princeps with Augustus in AD 12. Ramsay notes that this manner of calculation could be 'made under an Emperor whose years were reckoned from his association as colleague', such as employed by Titus, whose reign began from his association with his father on July 1, AD 71. The rule of Pontius Pilate in Judea during the reign of Tiberius is well attested in history (for example, Tacitus in Annals book 15, chapter 44, written ca. AD 116). Reference to the high priesthoods of Annas and Caiaphas creates a difficulty in that a joint high priesthood was not permitted under Jewish law. Citing Isaiah 40:3; also cited in Matthew 3:3, Mark 1:3, and John 1:23. "Wilderness": or "desert"; the syntactic position of the phrase "in the wilderness" could be with "Prepare a way" (Masoretic Text or "MT"), suggesting the place where the preparation should be done, while the Greek Septuagint (or "LXX") connects it to "a voice shouting" indicating the place from where John’s ministry went forth. Jewish documents separately support both renderings: 1QS 8:14 and 9.19 20 support the MT version while some rabbinic texts support the LXX version, but in the final analysis, the 'net effect between the two choices may be minimal'. possibly in order to include the message that " all flesh (or all mankind) will see God's salvation" for his Gentile audience.
7-17 тармақтар
Жохан алдымен тыңдаушыларын ("жылан ұрпағы") өкінішті өмір жолымен дәлелдеуге шақырады. Олардың ниетіне күмән туды. Жақия пайғамбар өкінішпен шомылдыруды уағыздағанда, халыққа былай деді: "Ыбырайымнан тарағандықтарың болашақ азаптан құтқара алмайды. Құдай Ыбырайым үшін осы тастардан да балаларды тудыра алады. Алдынан балта ағаштардың түбіне тиді, жақсы жеміс бермейтін әрбір ағаш кесіліп, отқа тасталады." (8-9)
John first exhorts the listeners ("brood of snakes") to prove their repentance by the way they lived. Their sincerity was being called into question. As John continues to preach a baptism of repentance, he then tell the crowds that their descent from Abraham will not save them from "the wrath to come", that " out of these stones God can raise up children for Abraham. The axe is already at the root of the trees, and every tree that does not produce good fruit will be cut down and thrown into the fire." (8 9)
Халық не істеу керектігін сұрайды, ал Жохан мүліктерімен бөлісу туралы айтады (11-тарау). Ол салық жинаушыларға (Кинг Джеймс нұсқасында – "публикан") және сарбаздарға лауазымдарын теріс пайдаланбауды ескертеді. Олар одан: "Сен Мәсіхсің бе?" – деп сұрайды. Ол: "Мен сендерді сумен шомылдырамын, бірақ менен де күшті Біреу келеді, Оның жалаң аяқ киімдерін тасуға да лайық емеспін. Ол сендерді Киелі Рухпен және отпен шомылдырады" – деп жауап береді. Бұл сөздер Матай 3:11, Марқа 1:7-8 және Жохан 1:26-27-де де кездеседі. Содан кейін Ирод Жақияны әйелі Иродияны сынағаны үшін түрмеге қамап қояды, бұл оның басқа да күнәларына "соңғы нәрсе" болды. Кейбір қолжазбаларда (C D 892 1424 it) "сумен шомылдыру рәсімінен өткізіңіз" деген сөзден кейін εἰς μετάνοιαν, eis metanoian, "өкініш үшін" деген қосымша фраза кездеседі. Бұл қосымша Матай 3:11-ге сәйкес келтіру үшін түсіндіру мақсатында жазылған болуы мүмкін.
The people ask what they should do and John speaks of sharing (verse 11). Specifically to tax collectors (publicans in the King James Version), and to soldiers he says that they should not abuse their positions. They ask him if he is the Christ, and he replies "I baptize you with water. But one more powerful than I will come, the thongs of whose sandals I am not worthy to untie. He will baptize you with the Holy Spirit and with fire." also found in Matthew 3:11, Mark 1:7 8 and John 1:26 27. John is then locked up by Herod for rebuking him about his wife Herodias, Herod adding this "crowning iniquity" to all his other misdeeds. Textual variants are found in a few manuscripts (C D 892 1424 it) which have εἰς μετάνοιαν, eis metanoian, "for repentance", after the phrase "baptize you with water". This addition may be intended for clarification and was probably an attempt to harmonize with Matthew 3:11.
Исаның шомылдыру рәсімінен өтуі
21-тарауда Исаның Жақия шомылдыру рәсімінен өткен көптеген адамдардың бірі болғаны айтылады. Генрих Мейер бұл мәтінді жиналған халық шомылдырылып жатқан кезде Иса да шомылдырылғанын түсіндіреді. Николл аорист сөзін қолдану "адамдардың көп бөлігі Иса келгенге дейін шомылдырылып біткенін, яғни, Жоханның міндеті аяқталуға жақын болғанын көрсетеді" деп таластайды.
Luke then tells us (verse 21) that Jesus was one of the many who were baptised by John. Heinrich Meyer reads the text as meaning that whilst the assembled people were being baptised, Jesus was also baptised. Nicoll argues that use of the aorist "ought to imply that the bulk of the people had already been baptised before Jesus appeared on the scene, i. e., that John's ministry was drawing to its close",
Киелі Рух көгершіндей дене түрінде пайда болып, оған «Сен Менің Ұлымсың, Мен Сені жақсы көремін, Мен Саған разымын» дейді (Матай 3:13-17, Марқ 1:9-11, Лұқа 3:21-22, Жохан 11:32-34).
The Holy Spirit appears in bodily form like a dove and tells him "You are my Son, whom I love; with you I am well pleased" (cf. Matthew 3:13 17, Mark 11:9 11 9 (:9 11), John 11:32 34 9 (:32 34)).
38-аят
Енош – Еноштың ұлы, Енош – Сеттің ұлы, Сет – Адамның ұлы, Адам – Құдайдың ұлы. Лұқаның шежіресінде «Жүсіптің ұлы» деп нақты айтылмағанмен, «ұлы» деген ұғым жиі қолданылады, бірақ 23-аятта «Жүсіптің ұлы» деп толық көрсетілген. Методист комментаторы Джозеф Бенсон Пауылдың Афинадағы Ареопагта сөйлеген сөзінде гректердің «Біздің бәріміз Құдайдың ұрпағымыз» деген түсінігіне сілтеме жасайтынын айтады, Елшілердің істері 17:28-29.
the son of Enosh, the son of Seth, the son of Adam, the son of God. As throughout Luke's genealogy, "son of" is implied but not stated except for "the son of Joseph" in verse 23. Methodist commentator Joseph Benson comments, Paul makes reference to the Greek understanding that "we are [all] the offspring of God" in his speech in the Areopagus in Athens, Acts 17:28 29.