Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Өсімдік түрі
Species of plant
Акебия – Lardizabalaceae тұқымдасына жататын гүлді өсімдіктердің бес түрінен тұратын туыс. "Акебия" ғылыми атауы – Akebia quinata түрінің жапонша атауы "акеби" (通草) сөзінің латыншаға аудармасы.
Akebia is a genus of five species of flowering plant, within the family Lardizabalaceae. The scientific name, akebia, is a Latinization of the Japanese name for the species Akebia quinata: akebi (通草).
Гибридтер
Акебия × пентафилла (Макино) Макино (A. quinata × A. trifoliata)
Akebia × pentaphylla (Makino) Makino (A. quinata × A. trifoliata)
Жемістер
Акебия квината және Акебия трифолиата екеуі де жеуге жарамды жемістер береді, олардың ішінде тәтті ақ еті болады. Акебиялардың дәмі әртүрлі келеді, тіпті бір түрдің ішінде де, кейбіреулері банан, құмар жемісі және личидің араласуына ұқсас күрделі дәмдік сипаттаманы көрсетеді, ал енді біреулері жұмсақ немесе тіпті дәмсіз болады. "Дәмсіз" акебия сорттарының дәмдік қарқындылығы аждаһа жемісіне жақын.
Akebia quinata and Akebia trifoliata both bear edible fruit, containing a sweet white flesh. Flavor varies greatly in akebias, even within the same species, with some individuals displaying a complex flavor profile resembling a mixture of banana, passionfruit and lychee, with others being mild, or even insipid (flavorless). The "insipid" akebia varieties have the flavor intensity of dragon fruit
Жапониядағы акебия
Акебия жапон әдебиетінде жиі кездеседі, көшпенді өмір салтын еске түсіреді. Акебия деп әдетте бес жапырақты түрін атайды, бірақ үш жапырақты түрі де жаңа тағам, дәрілік өсімдік және жүзімдіктер үшін сол сияқты қолданылады. Бұрын акебия тек табиғатта жиналғанда аз мөлшерде желетін болса, қазірде ол маусымдық арнайы өнім саналады. Бұршақтарының ішінде ақ, жартылай мөлдір, желе тәрізді, сәл тәтті және тұқымға толы целлюлоза болады. Дәмі тәтті, бірақ "сұрдымды" сипаттайды. Көгілдір түсті, аздап ащы қабығы Ямагата префектурасында және солтүстік аймақтарда көкөніс ретінде қолданылады, онда оны мисомен дәмделген ұсақталған тауық (немесе шошқа етімен) толтырып дайындау қалыпты жағдай.
Akebia is often mentioned in Japanese literature, where it is evocative of pastoral settings. Although the akebi commonly refers to the five leafed species, the three leafed species is used in much the same way for novelty food, medicine, and for vine material. While only a minor food eaten while foraging in the past, akebia is considered a specialty crop today, only available when in season. The pods contain a white, semi translucent gelatinous pulp that is mildly sweet and full of seeds. The taste is described as sweet but rather "insipid". The purple colored, slightly bitter rind has been used as a vegetable in Yamagata Prefecture or in those northern areas, where the typical recipe calls for stuffing the rind with minced chicken (or pork) flavored with miso.
Солтүстік Америкадағы акебия
Akebia quinata – Шығыс жағалауының көп бөлігінде шағын инвазивті түр болып саналады және 1845 жылы әсемдік үшін өсірілетін өсімдік ретінде әкелінді. Бұл себепті, Солтүстік Америкада оның табиғи жауы немесе аурулары болмағандықтан, өсімдік еркін өсе алады. Оның көлеңкеге төзімділігі және толық күнге шыдай алу қабілеті, оны өсірілетін барлық жағдайға бейімделуге мүмкіндік береді. Шығыс жағалауында Akebia quinata Флорида, Джорджия, Алабама, Луизиана, Теннесси, Оңтүстік Каролина, Солтүстік Каролина, Миссури, Кентукки, Виргиния, Батыс Виргиния, Огайо, Индиана, Иллинойс, Делавэр, Мэриленд, Пенсильвания, Нью-Джерси, Массачусетс, Вермонт, Коннектикут, Род-Айленд және Мичиган мен Висконсинге дейін солтүстікке қарай таралған.
Akebia quinata is a minor invasive species in the majority of the East Coast and was introduced in 1845 as an ornamental plant. This is because the plant has no natural predators or diseases in North America and can grow as it pleases. Its shade tolerance and ability to endure full sun allow it to adapt to nearly all conditions it is grown in. In the East Coast, Akebia quinata has been reported in, Florida, Georgia, Alabama, Louisiana, Tennessee, South Carolina, North Carolina, Missouri, Kentucky, Virginia, West Virginia, Ohio, Indiana, Illinois, Delaware, Maryland, Pennsylvania, New Jersey, Massachusetts, Vermont, Connecticut, Rhode Island, and as far north as Michigan and Wisconsin.