Кіріспе

Американдық пионер методист миссионері және пасторы (1826-1889)
методист миссионері Отис Гибсон (; Pinyin: Jīshùn; Foochow Romanized: Gĭ sông; 8 желтоқсан 1826 – 25 қаңтар 1889) – методист пасторы, Қытайдың Фучжоу қаласындағы және Калифорния штатының Сан-Франциско қаласындағы қытай халқына миссионерлік қызметімен әйгілі.

Ерте өмір

Нью-Йорк штатының Мойра қаласындағы фермада дүниеге келген Отис Гибсонның бес інісі мен бір әпкесі болған. 13 жасында ағасының кенеттен қайтысынан кейін дініне келді. 19 жасында Методист Епископтық шіркеуге қосылды. 1850-ші жылдардың басында Дикинсон колледжінде оқыды. Кейін мұғалім болып, Мэриленд штатындағы квакерлердің қонысына барып, оқытумен айналысты, сол жерде болашақ әйелі Элиза Чемберленмен танысты. Отис Гибсон колледжді бітіруге азда қалғанда, дін қызметкері болуға шешім қабылдады және Фучжоуға миссионер болып тағайындалды. 1854 жылдың маусым айында D.D. дәрежесін алып, сол жылдың 4 қарашасында уағыз айтуға лицензия алды. Қытайға аттанмас бұрын бірнеше ай өткен соң Элизаға үйленді, үйлену рәсімі Методист лагерінде өтті. Бұл оның Дикинсон колледжінде танысқан ұстазы Эрастус Вентворттың ізбасары болды. 1856 жылы Отис Гибсон және оның методист әріптестері қалада екі шіркеу құрды: Фучжоу [zh] Шынайы Құдай шіркеуі және Көктегі Бейбітшілік шіркеуі. Бұл шіркеулер Шығыс Азияда салынған алғашқы екі методист шіркеуі болды. 1856 жылдың 26 желтоқсанында Гибсон Мин өзенінің оңтүстік жағалауында жер сатып алып, 1859 жылы осында дін қызметкерлері мен қарапайым адамдар үшін батыс үлгісіндегі ыңғайлы ағаштан жасалған пансион құрды. 1860-шы жылдары Гибсон Киелі кітапты және басқа христиандық кітаптарды жергілікті Фучжоу диалектіне аударуға көмектесті. 1857 жылдың 14 маусымында Отис Гибсон мен Роберт С. Маклей алғашқы жаңа мүшесін, Тинг Анг (陈安) есімді жергілікті саудагерді шомылдырды. 1868 жылы ол Калифорния штатының Сан-Франциско қаласына Методист шіркеуінің "қытайлық ішкі миссиясының" басқарушысы болып тағайындалды. Бұл миссия Калифорния конференциясы аймағындағы қытай иммигранттарының санының артуына қызмет етуді мақсат еткен. Ол кантон диалектін үйреніп, Сан-Франциско, Окленд, Стоктон, Салинас және Калифорнияның тау етегіндегі алтын кен орындарында көптеген миссионерлік бекеттер мен шіркеулер ашты. Сондай-ақ ол қытай-ағылшын сөздігін жазып, Жаңа Ұсынысты кантон тіліне аударды. 1871 жылдың қазан айында Гибсон Америкадағы алғашқы жаңа мүшесін, Джин Хо есімді жас қытайлық әйелді шомылдырды. Өмірінің соңғы жылдары Отис Гибсон Тынық мұхитының жағалауындағы қытайлардың кедейлері мен қиын жағдайдағы адамдарына көмек көрсетуде аянбай еңбек етті. 1877 жылы жарық көрген "Америкадағы қытайлар" (唐人在金山, ) атты еңбегінде Гибсон қытайларға қарсы аргументтерге қарсы пікірін американдық идеалды қайта жариялап былай деді: "Біздің еліміздің есіктері барлығына теңдей ашық. Бізде барлығына орын жетеді. Біздің еліміз – "еркіндіктің елі, батырлардың мекені". Әлемнің барлық елдерінен қысым көргендер мен зорлық-зомбылыққа ұшырағандар осында баспана таба алады, ал біздің еркін институттарымыз бен жоғары сеніміміздің игі әсерімен, Құдайдың шексіз нығметімен, бұл әртүрлі ұлттар мен әртүрлі өркениеттер уақыт өте келе бір үйлесімді тұтасқа бірігіп, таңғажайып әлемге Құдайдың жалпы Әкелігі мен адамзаттың жалпы бауырластығын көрсетеді". Отис Гибсон католиктерге қарсы болды. 1884 жылы уағыздаушылардың жиналысына қатысқанда салға ұшырады. 1889 жылдың 25 қаңтарында Сан-Францискода ұзақ аурудан кейін ұлының үйінде қайтыс болды.

Отбасылық өмір

Отис Гибсон мен Элиза Қытайда екі ұл туды. Біреуі нәресте кезінде қайтыс болды, екіншісі 1902 жылы 46 жасында дүние салды. Жалғыз қызы – Майра Элис Гибсон.

Мұра

Отис Гибсон 1868 жылы Америкадағы қытайларға арналған алғашқы методистік миссияны Сан-Францискодағы миссионерлік орталықпен бастады. 1906 жылғы зор жер сілкінісі мен өрт Гибсонның Қытай миссиясы орналасқан Вашингтон көшесіндегі ғимаратын, сондай-ақ Сан-Францисконың қытай ауданының көп бөлігін қиратты. 1911 жылы бес жылдық көші-қон мен қаржы жинаудан кейін Қытай методистік шіркеуі Вашингтон және Стоктон көшелерінің қиылысында қайта салынды. Отис Гибсон сонымен қатар Тынық мұхиты жағалауындағы жапондықтарға қызмет еткен алғашқы пастор болды. 1894 жылы Сан-Францискода Америкадағы алғашқы жапон шіркеуі ашылғанда, Пайн көшесіндегі жапон шіркеуінің батыс терезесіндегі боялған шыныға оның есімі мәңгі есте қалды.