Рен Чжунъи: Қытай реформаторының өмірі мен қызметі

Кіріспе

Қытай саясаткері Рен Чжунъи (1914 жылдың қыркүйегі – 2005 жылдың 15 қарашасы) – қытай саясаткері.

Өмірбаян

Рен Хэбэй провинциясының Вэй округінде дүниеге келген. Ол 1970-жылдардың соңынан бастап Қытайдың реформалау кезеңінің жетекшісі болды. Қытай реформасында Гуандунды "бір қадам алға" жылжытқан батыл реформатор ретінде кеңінен танылды. 1956–1977 жылдары Харбин қаласының (Хэлунцзян провинциясы) бірінші коммунистік партия хатшысы, 1977–1980 жылдары Ляонин провинциясының бірінші партия хатшысы, ал 1980–1985 жылдары Гуандун провинциясының бірінші партия хатшысы қызметін атқарды. Зейнеткерлікке шыққаннан кейін де Рен Чжунъи қоғамдық істерге белсенді қатысып, батыл және ашық пікір білдіретін болды. Ол Қытайдағы саяси реформаны жария түрде қолдаған ықпалды тұлғалардың санатында болды. Мысалы, ол Гуандун провинциясында шығарылатын «Southern Weekly» ұлттық газетінің 2000 жылғы 5 мамырдағы санында жарияланған мақаласында Дэн Сяопиннің «Төрт қағида» теориясын (социалистік жолды ұстану, халықтық демократиялық диктатураны ұстану, Коммунистік партияның басшылығын ұстану және марксизм-ленинизм мен Мао Цзэдун ойларын ұстану) демократиялық реформаларға кеңірек орын беру мақсатында қайта қарастыруға тырысты. Атап айтқанда, Коммунистік партияның басшылығын қолдау қағидасы туралы былай деп жазды: «Партияның басшылығын жақсарту – партияны тиімді бақылап, шектеуге мүмкіндік беретін жүйені құруды білдіреді. Дэн Сяопин партияға шектеулердің болмауы қауіпті деп есептеді. Партияны жақсы басқару қажет, бірақ оны бақылау да маңызды. Менің ойымша, бұл шешілуі тиіс мәселе. Абсолютті билік абсолютті түрде жемқорлыққа ұшыратады. Коммунистік партия да осы ереженің алдында тұра алмайды. Коммунистік партияның өзін-өзі бақылауы – сол қолдың оң қолды бақылауымен тең. Бұл дұрыс емес. Партияны партия ғана емес, сонымен қатар халық, демократиялық партиялық топтар мен тәуелсіз тұлғалар бақылауы керек. Ол қоғам мен қоғамдық пікірдің бақылауына ғана емес, сонымен қатар заңмен де шектелуі тиіс». Рен Чжунъидің беделі мен ықпалының арқасында партия басшылары оның пікірлерін төзімділікпен қабылдап, белгілі бір деңгейде қолдады. Сонымен қатар, оның сөздерінің әсерін азайту үшін басқа да шаралар қолданды (мысалы, оның пікірлерін жариялаған редакторларды жұмыстан шығару). Рен Чжунъи ең алдымен прагматик саясаткер болды, догматикалық марксизм-ленинизм мен коммунизмнің идеологиясына берілген идеолог емес. Бұл сол кездегі Дэн Сяопин, Ху Яобанг, Чжао Цзянь, Ван Ли, Сян Нань сияқты көптеген көрнекті реформаторларға тән еді. Гуанчжоу әскери округінің ЖХҚ Әуе күштерінің саяси бөлімінің бұрынғы басшысы Чэнь Шиджи 2009 жылғы «Естен кетпес Рен Чжунъи» атты мақаласында 2000 жылғы «Southern Weekend» газетінде жарияланған осы мақаланы Реннің айқын ойлау қабілетінің, Мәдени революцияның қалдықтарын жоюға деген ұмтылысының және марксизм өзгеріске және прогреске мүмкіндік беруі керек деген сенімінің көрінісі деп бағалады.

Ren was born in Wei County, Handan, Hebei province. He was a leader in China's reform period since the late 1970s. He is widely regarded as the bold reformer who led Guangdong to come 'one step ahead' in China's reform. He served as the First Communist Party secretary of Harbin, Heilongjiang (1956–1977), the First Party Secretary of Liaoning province (1977–1980), and the First Party Secretary of Guangdong (1980–1985). After he retired, Ren Zhongyi remained active in public affairs and was bold and outspoken. He was amongst a few influential people in China who still publicly advocated political reform. One example is his iconoclastic article in the May 5, 2000 issue of the Guangdong based national newspaper Southern Weekly, which sought to re interpret Deng Xiaoping's theory of the Four Cardinal Principles (upholding the socialist path; upholding the people's democratic dictatorship; upholding the leadership of the Communist Party and upholding Marxist Leninsm Mao Zedong Thought) in order to create more room for democratic reforms. For example, on the principle of upholding the leadership of the Communist Party, he wrote:

"Improving the leadership of the Party means establishing a system that can effectively supervise and constrain the Party. Deng Xiaoping thought that the absence of constraints on the Party was dangerous. The Party needs to be led well but it needs to be supervised as well. "I believe this is a fundamental issue that needs to be addressed. Absolute power corrupts absolutely. The Communist Party is no exception to that rule. The Communist Party supervising itself is like having the left hand supervise the right hand. That just won't do. The Party needs to be supervised not just by the Party but by the people, the democratic party groupings and by independent persons. Not only must it be subject to the supervision of society and public opinion, it must be constrained by law as well." Due to the degree of reputation and influence that he had, the Party leaders could only tolerate and to some extent accommodate his views, whilst at the same time using other means (such as sacking the editors who published his views in their magazines) to minimise the effect of his speeches. Ren Zhongyi was first and foremost a pragmatic politician, instead of being a rigid ideologue attached to the faith of dogmatic Marxism Leninism and communism. This is in fact true for many outstanding reformers at the time, such as Deng Xiaoping, Hu Yaobang, Zhao Ziyang, Wan Li, Xiang Nan etc. Chen Shiji, former head of the PLA Air Force Propaganda Department of the Guangzhou Military District, in his 2009 article "Unforgettable Ren Zhongyi" called this 2000 article in Southern Weekend an example of Ren's clear thinking, determination to put to rest the remnants of Cultural Revolution thinking, and his conviction that Marxism must allow for change and progress.

Отбасы

Рен Чжуньидің немерелерінің бірі – Гарвард Кеннеди мектебінің түлегі Рен И, «Төраға Қоян» деген атпен жазатын қытай блогері.