Кіріспе

Сираития гросвенори, монах жемісі, монах жемісі, луохан гуо немесе Свингл жемісі деп те аталады, бұл қымыз тұқымдасына жататын көп жылдық шөптесін жүзім. Ол Қытайдың оңтүстігіне тән. Өсімдік жеміс экстракты үшін өсіріледі, ол могрозидтер деп аталады және қанттан 250 есе тәтті сезім тудырады. Могрозид экстракты сусындар мен дәстүрлі қытай медицинасында аз калориялы тәттілендіргіш ретінде қолданылады. Өсімдіктің ғылыми аты Гилберт Хови Гровенордың құрметіне берілген, ол National Geographic Society президенті ретінде 1930 жылдары Қытайда осы өсімдіктің тірі түрін табуға арналған экспедицияны қаржыландыруға көмектескен, онда ол бұрыннан өсіріліп келген.

Этимологиясы мен аймақтық атаулары

Монкфрут алғаш рет 13 ғасырда Гуйлинь аймағындағы Гуансиде қытай монахтарының жазбаларында кездеседі.

Тарих және таралу

Англияда бұл шөп туралы алғашқы хабарлама 1938 жылы Г. Вейдман Грофф және Хо Хин Ченг жазған, жарияланбаған қолжазбада кездеседі.

Коммерциялық өндіріс

Луохангуодан пайдалы тәтті зат өндіру процесін 1995 жылы Procter & Gamble компаниясы патенттеді. Патентте луохангуоның көптеген араласатын дәмдері бар екендігі, бұл оны жалпы қолдануға жарамсыз етеді және оларды жою процесі сипатталған. Қауіпті заттар күкірт қосқан ұшқыш заттар, мысалы, күкірт сутегі, метионал, метионол, диметилсульфид және метилмеркаптан, олар күкірт қосқан аминқышқылдарынан – мысалы, метионин, S-метилметионин, цистин және цистеиннен түзіледі. Еуропада ол мамырдың 1997 жылына дейін тағамдық жүйеде қолданылмаған, бекітілмеген жаңа тағам ретінде жіктеледі, яғни оны тек Еуропалық комиссияның қауіпсіздігін бағалауы мен мақұлдауынан кейін ғана тағам немесе тағамдық ингредиент ретінде сатуға болады. 2019 жылы Еуропалық комиссия тағамдық қоспалар мен хош иістендіргіштер жөніндегі EFSA тобынан (FAF) монахтың жемісінен алынған экстрактінің тағамдық қоспа ретіндегі қауіпсіздігі туралы ғылыми пікір беруді сұрады. Топ қазіргі зерттеулер жеткіліксіз деген қорытындыға келді. 2023 жылға дейін Siraitia grosvenorii ЕО-да бекітілген жаңа тағамдар тізіміне енбеген.

Дәстүрлі қолданыстар

Бұл өсімдік ең бағалысы – тәтті жемістері, олар тәттілендіруге қолданылады. Қытай дәстүрлі медицинасында жөтел мен ауырған тамаққа ем ретінде пайдаланылады. Жемістер көбінесе кептірілген күйде сатылады және шөп шайы немесе сорпаға қосылады.