Кіріспе

L'Action nationale – Канаданың Квебек провинциясында француз тілінде ай сайын жарық көретін журнал. Журнал Квебектің тілдік, әлеуметтік, мәдени және экономикалық шындықтарын сын тұрғысынан талдайтын мақалалар жариялайды. 1917 жылдан бері шамамен 17 000 автор еңбектері жарық көрді, олардың ішінде Андре Лаурендо, Пьер Вадебонкоер, Пьер Трюдо, Лионель Грулькс, Марсель Риу, Ришар Арес, Фернан Дюмон және Эсдрас Минвилл сияқты Квебек зиялылары бар. Бастапқыда католиктік ұлтшыл басылым болған L'Action nationale кейіннен діни көзқарастан алшақтап, тәуелсіздік ұстанымын қабылдады және 1960-шы жылдары Квебек ұлтшылдығының маңызды күшінде болды, осы онжылдықта «Тыныш революция» және Квебек партиясының алғашқы жетістіктері орын алды.

Тарих

L'Action nationale 1917 жылы француз тілінің құқықтарын қорғау лигасының мүшелерімен L'action française (Француздық іс-қимылы) деген атпен құрылды. 1917-1927 жылдар аралығында Монреальде жарық көрді. Алғашқы редакторы Омер Херу болды. Одан кейін католик дін қызметкері Лионель Грулькс келді, оның есімі осы журналмен тығыз байланысты болды. Грулькс және оның әріптестері француз тілін, католик шіркеуін, дәстүрлі құндылықтарды және ауыл шаруашылығын қорғауға арналды. Журнал сонымен қатар Квебек экономикасы мен білім саласындағы даму мәселелерін шешуді мақсат етті. Екі жылдық есеп ерекше көзге түсті. 1922 жылғы есеп Квебектің тәуелсіздік мүмкіндігін қарастырды, ал 1927 жылғы есеп 1867 жылы Канада Конфедерациясынан бері Квебек пен француз канадалықтарына бөлінген орынды сынады. Журнал француз ойшылы Шарль Мауррас құрған және осы атпен аталатын, оңшыл ұлтшыл қозғалыс – Integralism-мен байланысты болды. Француз-канад зиялылары мәдениет, саясат және жеке тұлға туралы пікірталастарда интегралистік идеяларды пайдаланды. Квебекте L'Action française ең алдымен журналдың аты болды, сондай-ақ 1921-1927 жылдар аралығында француз тілін қорғаушылар тобы қолдаған лиганың аты болды. Лиганың теоретигі Лионель Грулькс болды. Оның мүшелері француз тілін, отбасын және ауыл өмірін қорғауды жақтады. Лига француз канадалықтарының қалалық және заманауи өмірдің қауіп-қатерлерінен қорғайтын тәуелсіз мемлекет құру идеясын қолдады. Лига мүшелерінің кейбіреулері француздық Action française ұйымының басшыларымен жеке байланыста болды және Мауррас идеяларынан парламенттік демократияға деген қарсылық, «ресми» елдер мен «нақты» ұлттар арасындағы айырмашылық, сондай-ақ өнер туралы түрлі көзқарастарды алды. 1926 жылы Рим папасы Мауррас құрған Action française-ін айыптағаннан кейін, Квебек ұйымы өзінің атын L'Action canadienne française (Француз-канадтық іс-қимылы) деп өзгертті. 1933 жылдың қаңтарында журнал өзінің атын L'Action nationale деп өзгертті. Жаңа редакторы Эсдрас Минвиль Лионель Грулькстің ұлттық бағытын сақтап, «Квебек d'abord!» (Квебек – бірінші!) деген ұранын қабылдады. Жаңа атпен алғашқы саны 1933 жылдың қаңтарында Монреальде жарық көрді. Алайда, журналдың редакциялық бағыты жаңа буын авторларының ықпалымен бірте-бірте өзгере бастады, олар көбірек секулярлық және тәуелсіздік көзқарасын ұстанды. 1963 жылы L'Action nationale «Традиция және прогресс» журналын қабылдады. Квебек қаласындағы Лаваль университетінің ғылыми қызметкері Жан-Клод Дюпюи «L'Action française басынан-ақ ұлтшылдығының ең алдымен экономикалық ұлтшылдық екенін көрсетті» деді. Дюпюидің сөзіне қарағанда, L'Action française газеті 1920 жылдары Квебектегі ең маңызды интеллектуалды шолу болды. Ол сондай-ақ иезуиттер құрған және әлеуметтік католицизмді насихаттаған «Социал-популярлық мектеп» (Ecole sociale populaire) сияқты «әдетте «клерикалдық ұлтшылдық» деп аталатын, бірақ біз «традиционалистік» деп атағанды жөн көретін» идеологияны анықтау мен таратудың орталық нүктесі болды. Бүгінгі күні журналдың баспагерлері өзінің философиясын былай анықтайды: «L'Action nationale Квебек тәуелсіздігі қозғалысының орталығы болу миссиясын жүзеге асырады, онда француз тілді қоғам Квебектің ұмтылыстарын сыншыл ойлау, тәуелсіздік және қатысу дәстүріне сәйкес, біздің ортақ болашағымыздың негізгі мәселелерін көрсететін ағымдағы оқиғаларға назар аудара отырып талқылай алады». Журналдың қазіргі редакторы Роберт Лаплант.