18 ғасырдағы Пенджабтағы Сік әскери конфедерациясы

Кіріспе

Пәнжабтың моғол билігі

Сикх діні Солтүстік Үндістанды Бабур бағындырған кезде бастау алды. Оның немересі Әкбар діни бостандықты қолдады. Сапар нәтижесінде ол лангарға жер сыйлады және 1605 жылы қайтыс болғанға дейін сикх гуруларымен жақсы қарым-қатынаста болды. Оның орнына келген Жәхангір сикхтерді саяси қауіп деп қарады. Ол Хусрау Мирзаға сикхтердің қолдау көрсеткені үшін Гуру Аржан Девті тұтқындап, азаптап өлтіруге бұйрық берді. Гуру Аржан Девтің шейіт болуы алтыншы гуру, Гуру Хар Гобиндті Акал Тахт құру арқылы сикх егемендігін жариялауға және Амритсарт қорғау үшін бекініс салуға итермеледі. Жәхангір Гуру Хар Гобиндті Гуалиорда түрмеге қамап, сикхтерге билік етуге тырысты, бірақ Гуру Харгобиндтің бұйрығымен 52 басқа раджпут (һинд) патшаларымен бірге босатты. Сикхтер 1627 жылы Жәхангірдің қайтысына дейін Моғол империясымен ешқандай мәселелерге тап болмады. Оның мұрагері Шах Жәхан Гуру Хар Гобиндтің егемендігіне наразылық білдірді және Амритсарга бірнеше шабуылдар жасағаннан кейін сикхтерді Сивалик тауларына шегінуге мәжбүр етті. Гуру Гобинд Сингх 1675 жылы гурулық лауазымын қабылдады және Сивалик тауының патшаларымен шайқасқаннан аулақ болу үшін гурулық лауазымын Паунтаға көшті. Ол қаланы қорғау үшін үлкен бекініс салып, әскерін дайындады. Сикх қауымының күшейіп келе жатқан күші Сивалик төбелі раджаларын алаңдатты, олар қалаға шабуыл жасауға тырысты, бірақ Гурудың әскері оларды Бхангани шайқасында жеңді. Ол Анандпурға көшіп, 1699 жылдың 30 наурызында Халсаны – шомылдыру рәсімінен өткен сикхтердің біріккен әскерін құрды. Халсаның құрылуы сикх қауымын гурулық лауазымын талап еткен Моғол қолдауындағы әртүрлі үміткерлерге қарсы біріктірді. 1701 жылы Сивалик төбелі раджалары мен Вазир Хан басқаратын Моғол армиясынан құралған біріккен әскер Анандпурға шабуыл жасады және Халсаның шегінуінен кейін, Халса оларды Муктсар шайқасында жеңді. 1707 жылы Гуру Гобинд Сингх Әурензебтің мұрагері Баһадүр Шах I-нің шақыруын қабылдап, Оңтүстік Үндістанға сапарлады. 1708 жылы Нандетке келген кезде, ол Сирхинд губернаторы Вазир Ханның агенттерімен жараланды. Осы оқиғадан кейін оның жаралары тігіліп, ол жазыла бастады. Бірнеше күннен кейін кейбір сикхтер Гуру Гобинд Сингхке сыйлық ретінде өте қатаң садақ әкелді. Олар садаққа жебе қоя ала ма, жоқ па, деп ойласып жатқанда, Гуру Гобинд Сингх бұл сынаққа келісті. Садаққа жебе қойылғанмен, оның садаққа салған күшінен әлі жаңа жаралары қатты қан кетуге бастады. Содан кейін Гуру Гобинд Сингх өзінің әсемдік мекеніне баратынын жариялап, сикхтерге кремацияға дайындалуды бұйырды.

The religion of Sikhism began at the time of the conquest of Northern India by Babur. His grandson, Akbar, supported religious freedom and after visiting the langar of Guru Amar Das had a favorable impression of Sikhism. As a result of his visit he donated land to the langar and had a positive relationship with the Sikh gurus until his death in 1605. His successor, Jahangir, saw the Sikhs as a political threat. He arrested Guru Arjan Dev because of Sikh support for Khusrau Mirza and ordered him to be put to death by torture. Guru Arjan Dev's martyrdom led the sixth Guru, Guru Har Gobind, to declare Sikh sovereignty in the creation of the Akal Takht and to establish a fort to defend Amritsar. Jahangir attempted to assert authority over the Sikh by jailing Guru Har Gobind at Gwalior and released him after some time with 52 other Rajput (Hindu) kings on Guru Hargobind's orders. Sikhism did not have any further issues with the Mughal Empire until the death of Jahangir in 1627. His successor, Shah Jahan "took offense" at Guru Har Gobind's sovereignty and after a series of assaults on Amritsar forced the Sikhs to retreat to the Sivalik Hills. Guru Gobind Singh, assumed the guruship in 1675 and to avoid battles with Sivalik Hill Rajas moved the guruship to Paunta. He built a large fort to protect the city and garrisoned an army to protect it. The growing power of the Sikh community alarmed Sivalik Hill Rajas who attempted to attack the city but the Guru's forces routed them at the Battle of Bhangani. He moved on to Anandpur and established the Khalsa, a collective army of baptized Sikhs on March 30, 1699. The establishment of the Khalsa united the Sikh community against various Mughal backed claimants to the guruship. In 1701, a combined army composed of the Sivalik Hill Rajas and the Mughal army under Wazir Khan attacked Anandpur and, following a retreat by the Khalsa, were defeated by the Khalsa at the Battle of Muktsar. In 1707, Guru Gobind Singh accepted an invitation by Bahadur Shah I, Aurangzeb's successor to meet in southern India. When he arrived in Nanded in 1708, he was injured by agents of Wazir Khan, the governor of Sirhind. After this incident his wounds were stitched and he began to recover. A few days after, some Sikhs brought a very stiff bow to present to Guru Gobind Singh. As they were discussing whether anybody would ever be able to put a string on the bow, Guru Gobind Singh accepted the challenge. Though the bow was stringed, due to the force he applied on the bow the wounds which were still fresh started bleeding profusely. Guru Gobind Singh then declared that he would be leaving for heavenly abode and asked his Sikhs to prepare for the cremation.

Банда Сингх Бахадур

Бұл адамдар жазалау кезінде тек қана қатаң мінез танытып қана қоймай, кімнің бірінші болып құрбан болу керектігі үшін таласып-тартысып, тіпті жазалаушыдан басымдық беруді сұрап, ықылас білдірді. Сейір Мұтахерин - Сейід Ғолам Хосейн Хан.

Банда Сингх Бахадур – Нандедте Гуру Гобинд Сингхпен кездескеннен кейін сикхтік дініне өткен байрағи аскет. Өліміне аз уақыт қалғанда Гуру Гобинд Сингх оған Пәнджабты қайта басып алуға бұйрық берді және барлық сикхтерге оған қосылуды талап ететін хат тапсырды. Екі жыл бойы қолдаушылар жинағаннан кейін Банда Сингх Бахадур заминдардың ірі жер иеліктерін таратып, оларды жер жыртумен айналысатын кедей сикх, индус және мұсылман шаруаларына бөліп, аграрлық көтеріліс бастады. Банда Сингх Бахадур көтерілісін Самана мен Садхаурадағы моғол әскерлерін жеңуден бастады. Көтеріліс Сирхиндтің жеңісімен аяқталды. Көтеріліс кезінде Банда Сингх Бахадур моғолдар сикхтерге жасаған қатыгездіктері үшін қалаларды қиратуға ұмтылды, соның ішінде Гуру Гобинд Сингхтің ұлдарының өліміне жауап ретінде Сирхиндте Вазир Ханды өлімге жіберді. Ол Сатледж және Ямуна өзендері арасындағы аумақты басқарды, Гималайдағы Лохгарх қаласында астана құрды және Гуру Нанак пен Гуру Гобинд Сингхтің суреттері бар монеталар шығарды. Сикхтер «мемлекеттік қызметкерлерді өлтіріп, моғолдық бекеттерді, қару-жарақ қоймаларын және қазыналарды тонады», бірақ әскер құра алмады. Моғол империясының қуғын-сүргіні кейбір сикхтерді өз дінінің сыртқы белгілерін тастауға мәжбүр етті, бірақ «шынайы ниеттес адамдар таулардың ішкі аймақтарында немесе Сатледждің оңтүстігіндегі ормандарда пана табуға мәжбүр болды». Осы кезеңде сикхтер жасырын өмірге көшті. 1718-1738 жылдары сикхтер Сивалик таулары аймағында Моғол империясына қарсы партизандық соғыс жүргізді. Таруна Дал бес жатаға бөлінді, әрқайсысында 1300-2000 адам және жеке барабан мен ту болды. Әр Далдың, яғни әскердің операциялық аймағы Сатледж және Беас өзендерінің қосылатын жері – Хари ке Патан болды. Таруна Дал Хари ке Патанның шығысындағы аймақты, ал Буда Дал оның батысындағы аймақты бақылады. Будда Далдың мақсаты – гурдвараларды қорғау және Таруна Далға оқыту жүргізу, ал Таруна Дал жауынгерлік бөлім ретінде әрекет етті. Алайда 1735 жылы Закария Хан мен Наваб Капур Сингх арасындағы келісім бұзылып, Дал Халса Сивалик тауына қайта шегінді. Кейіннен Дал Халсаның басшылығын қабілетті және күшті әкімші Джасса Сингх Алувалия алды.

Banda Singh Bahadur was an Bairagi ascetic who converted to Sikhism after meeting Guru Gobind Singh at Nanded. A short time before his death, Guru Gobind Singh ordered him to reconquer Punjab and gave him a letter that commanded all Sikhs to join him. After two years of gaining supporters, Banda Singh Bahadur initiated an agrarian uprising by breaking up the large estates of Zamindar families and distributing the land to the poor Sikh, Hindu, and Muslim peasants who farmed the land. Banda Singh Bahadur started his rebellion with the defeat of Mughal armies at Samana and Sadhaura and the rebellion culminated in the defeat of Sirhind. During the rebellion, Banda Singh Bahadur made a point of destroying the cities in which Mughals had been cruel to Sikhs, including executing Wazir Khan in revenge for the deaths of Guru Gobind Singh's sons after the Sikh victory at Sirhind. He ruled the territory between the Sutlej river and the Yamuna river, established a capital in the Himalayas at Lohgarh, and struck coinage with the faces of Guru Nanak and Guru Gobind Singh. The Sikhs "retaliated by killing government functionaries and plundering Mughal posts, arsenals, and treasuries" but could not assemble an army. The persecution of the Mughal Empire forced some Sikhs to abandon the outward signs of their faith, but "the more sincere had to seek a refuge among the recesses of the hills or in the woods to the south of the Sutlej" The Sikhs went into hiding during this period. From 1718 1738, the Sikhs carried out a guerrilla war against the Mughal Empire in the area around the Sivalik Hills. The Taruna Dal was further divided in five jathas, each with 1300 to 2000 men and a separate drum and banner. The area of operations of each Dal, or army, was Hari ke Pattan, where the Sutlej river and Beas River meet; the Taruna Dal would control the area east of Hari ke Pattan while the Budha Dal would control the area west of it. The purpose of the Budda Dal, the veteran group, was to protect Gurdwaras and train the Taruna Dal, while the Taruna Dal would act as combat troops. However, in 1735, the agreement between Zakariya Khan and Nawab Kapur Singh broke down and the Dal Khalsa retreated to the Sivalik Hills to regroup. Later the command of Dal Khalsa was taken by Jassa Singh Ahluwalia who was an able and powerful administrator.