Кіріспе

Жапон тіліндегі тұщы су шабағы үшін қолданылатын сөз – Унаги (ウナギ). Бұл, әсіресе, Anguilla japonica (日本鰻) түріне жататын жапон шабағын білдіреді. Унаги жапон асханасында жиі қолданылатын ингредиент, көбінесе кабаяки түрінде дайындалады. Оны тұзды су шабағынан, жапон тілінде анаго деп аталатынан ажырату қажет.

Жапондық тағамдар

Унаги унадонның (кейде унагидон деп жазылады, әсіресе батыс елдеріндегі жапондық мейрамханалардың мәзірлерінде) бір бөлігі ретінде беріледі. Бұл күріш үстіне кесілген былтыр шабақ қосылған донбури тағамы. Сондай-ақ, ұнтақталған унагидан жасалған тәтті печенье – унаги пирогы да бар. Унагиде жоғары мөлшерде ақуыз, А витамині және кальций кездеседі. Жапонияда унагиге маманданған мейрамханалар көптеп таралған, және олардың әдетте унаги сөзінің бірінші әрпі – хирагана う (транслитерацияланған "у") жазылған табелькасы ілінген. Шизуока префектурасының Хамамацу қаласындағы Хамана көлі ең жоғары сапалы унагидің отаны деп есептеледі; осының нәтижесінде көлдің маңында түрлі унаги тағамдарына маманданған көптеген шағын мейрамханалар орналасқан. Унагиді Жапониядағы ыстық жаз айларында жиі жейді. Тіпті унаги жеуге арналған арнайы күні де бар – жазғы өгіз күні (дойо но уши но хи). Унакию – унаги мен қиярдан жасалған сушиді білдіретін жиі қолданылатын атау. Шабақ пісірілмесе улы болады, сондықтан оны әрдайым пісіріп дайындайды және жапон тағамдарында көбінесе тара соусымен ұсынады. Тара соусы қолданбастан, тек тұзбен дәмделген унаги "Шираяки" деп аталады.

Тұрақтылық

Теңіз өнімдерін бақылау, тұрақты теңіз өнімдері туралы кеңес беретін тізім, тұтынушыларға әлемдегі тұщы су егіздерінің санына қатты әсер ететін жағдайға байланысты унаги жеуден аулақ болуды ұсынады. Унаги ретінде қолданылатын үш егіз түрінің де саны соңғы жарты ғасырда күрт азайды. Мысалы, еуропалық егіздің аулау көлемі 1960 жылдан бері шамамен 80%-ға төмендеді. Жапонияның Қоршаған орта министрлігі жапон егізін елдің Қызыл кітабындағы "Қауіптің алдында" санатындағы жануарлар тізіміне ресми түрде қосты. АҚШ-та тұтынылатын тұщы су егіздерінің 90%-ы шаруашылықта өсірілсе де, олар жасанды түрде көбейтілмейді. Оның орнына, жас егіздер табиғаттан жиналып, түрлі шаңғыларда өсіріледі. Бұл процесте жабайы егіздердің саны азаюмен қатар, егіздер ашық торлы қораларда өсіріледі, бұл паразиттердің, қалдықтардың және аурулардың жабайы егіздердің мекендеу ортасына тікелей таралуына мүмкіндік береді, бұл жабайы популяцияларға одан әрі қауіп төндіреді. Тұщы су егіздері – ет жейтін жануарлар, сондықтан олар басқа да аң аулайтын балықтармен қоректенеді, бұл қазіргі егіз шаруашылығының тұрақты еместігіне қосымша фактор болып табылады.