Кіріспе

Адам анатомиясындағы қас үсті жотасының астындағы ауа кеңістігі

Фронтальді синустар – қас үсті жотасының артында орналасқан төрт жұп параназальды синустардың бірі. Синустар – бет және бас сүйектерінің ішіндегі шырышты қабықпен жабынған ауа кеңістіктері. Әрқайсысы фронтоназальды түтік арқылы мұрынның ортаңғы назальдық меатусының алдыңғы бөлігіне ашылады, ал бұл түтік этмоид сүйегінің лабиринтінің алдыңғы бөлігінен өтеді. Бұл құрылымдар ортаңғы меатустағы жартылай ай тәрізді кеңістікке ашылады.

Құрылымы

Әрбір маңдай синусы маңдай сүйегінің сыртқы және ішкі пластиналарының арасында орналасқан. Олардың орташа өлшемдері былай: биіктігі 28 мм, ені 24 мм, тереңдігі 20 мм, бұл 6-7 мл көлемді құрайды. Әрбір маңдай синусы маңдай сүйегінің қабыршақты бөлігіне жоғары қарай, ал маңдай сүйегінің орбитальді бөлігіне артқа қарай созылып, орбита төбесінің медиалдық бөлігін иеленеді.

Функция

Синустардың көп мөлшерде шырыш өндіруі арқасында, мұрынның иммундық қорғанысының/ауа тазалауының маңызды бөлігі болып табылады. Мұрын және сінальды шырышты қабықшалар кірпікшелі болып, шырышты хоанаға, содан кейін асқазанға жылжытады. Мұрын шырышының жоғарғы қабаттары бактерияларды және ұсақ бөлшектерді иммундық жасушаларға, антиденелерге және антибактериялық ақуыздарға толы тіндерде ұстап алады. Астыңғы қабаттары жұқарақ болып, кірпікшелердің жоғарғы қабатты және оның қалдықтарын остия арқылы хоанаға қарай жылжытуы үшін қоректік ортаны қамтамасыз етеді.

Клиникалық маңызы

Алдыңғы қуыстың инфекциясы қызыл иек синуситін тудыруы мүмкін, ол орбита мен бас сүйек қуысына тым жақын болғандықтан, қауіпті асқынуларға (орбитальді целлюлит, эпидуральді және субдуральді абсцесс, менингит) әкелуі мүмкін.

Сынған жерлер

Алдыңғы синустың сынықтары көбінесе көлік апаттары мен құлаулар салдарынан, алдыңғы сүйектің синусты жауып тұрған бөлігіне тиген соққыдан пайда болады. Алдыңғы синустың сынығының ерекше белгісі – сүйектің алдыңғы қабатындағы тереңдік. Мұрыннан мөлдір сұйықтық ағуы, артқы қабаттың сынықтары қатты қабыққа зақым келтіріп, ми-жұлын сұйығының ағуына себеп болуы мүмкін. Емдеудің мақсаты – бас сүйегінің ішкі құрылымдарын қорғау, ми-жұлын сұйығының ағуын бақылау, кеш салдарын болдырмау және болған деформацияны эстетикалық тұрғыдан түзету. Егер алдыңғы қабаттың сынығы аз ығысқан болса, емдеу қажет емес, тек бақылау жүргізіледі. Егер ығысу көп болса, түзету ашық редукция және ішкі бекіту арқылы жасалады. Егер nasofrontal outflow tract бұғылған болса, процедура алдыңғы қабаттың ашық редукциясы мен ішкі бекітуінен және остеопластикалық жалақшамен obliteration жасаудан тұрады. Артқы қабаттың сынықтарында, егер сынық ығыспаған және ми-жұлын сұйығы ағуы болмаса, тек бақылау қажет. Егер 4-7 күн ішінде ми-жұлын сұйығының ағуы тоқтамаса, синусты зерттеу жүргізіледі. Көп орын ауыстыру жағдайында, қатты қабыққа қажетті деңгейде араласу, obliteration және жөндеу жұмыстарын анықтау үшін синусты зерттеу қажет болады.