Ломбардтар королі Алдуин: Өмір және билік жолы

Кіріспе

Ломбардтардың патшасы (547–560 жж.) франк епископы Алдуин (лангобард тілінде: Aldwin немесе Hildwin, Audoinus; сондай-ақ Auduin немесе Audoin деп те аталады) 547 жылдан 560 жылға дейін Ломбардтардың патшасы болды.

Өмір

Аудин Гаузи руынан, ломбардтардың белгілі билеуші кланынан шыққан және «Historia Langobardorum» бойынша, Басинус, тюрингтер патшасының ломбард әйелі Меньяның ұлы болған. Аудин Германафридтің (тюрингтер халқының патшасы) және ломбардтар патшасы Вахоның әйелі Райкунданың араласа қандасы еді. Григорий Турскийдің «Decem Libri» еңбегінде айтылғандай, 531 жылы Германафрид Унструт шайқасында жеңіліске ұшырады, соның салдарынан Тюрингія Франк империясына қосылды. Германафрид Теудерикпен Зульпихте кездесу үшін қауіпсіз өткізілу жолымен сапар шекті. Теудерикпен қала қабырғаларымен келе жатқанда, Германафрид қамалдан құлап қайтыс болды. Прокопийдің («Соғыстар тарихы», V, 13) мәліметінше, Германафридтің өлімінен кейін оның жесірі Амалаберга балалары Амалафрид пен Роделиндамен бірге сол кезде (534-536) остготтар патшасы болған Теодахадқа қашып кетті. 539 жылы Готика соғысы кезінде оларды византиялық генерал Белисарий тұтқынға алып, Константинопольге жіберді. Юстиниан Амалафридті генерал етіп тағайындап, оның қарындасы Роделинданы Аудинге үйлендірді. 540 жылы Аудин Вахо патшаның кенже ұлы Валтари және оның үшінші әйелі Силинганың регенті болып сайланды. Ол ломбардтарды Паннонияға бастап барды, онда олар Юстиниан I-нің бұйрығымен қоныстандырылды және 541 жылы византиялықтардың федераттары болып табылатын шартқа қол қойды, оларға франктардан Дунай шекарасын қорғау міндеті жүктелді. Аудин 546 жылы тақты өзіне иелену үшін Валтариді оның еректілікке жетпес бұрын өлтірген болуы мүмкін, содан кейін ломбардтарды Паннонияға бастап барды. 547 жылы Валтари қайтыс болғаннан кейін Аудин ломбардтардың патшасы болды. 551 жылдан бастап Аудин Готика соғысында Италияда Нарсеске көмектесу үшін әскер жіберуге міндеттелді. Келесі жылы ол 5000-нан астам сарбазын жіберіп, Везувий тауының беткейінде готтарды жеңді. Сол жылы Аудин ағасы Амалафридтің көмегімен гепидтерге ауыр күйретіс сыйлады. Гепидтер патшасы Турисинд Асфельд шайқасында аға ұлы Туризмодты жоғалтты. Туризмодты Аудиннің ұлы Альбоин өлтірді. 563 немесе 565 жылы қайтыс болғаннан кейін оның орнын ұлы Альбоин иеленді, ол ломбардтарды Италия түбегіне әкелді.

Audoin was of the Gausi, a prominent Lombard ruling clan, and according to the Historia Langobardorum, the son of Menia, the Lombard wife of Basinus, king of the Thuringii. Audoin was half brother to Hermanafrid (king of the Thuringii peoples) and Raicunda, the wife of the Lombard king Wacho. According to the Decem Libri of Gregory of Tours, in 531, Hermanafrid was defeated at the Battle of Unstrut, and so Thuringia was annexed to the Frankish empire. Hermanafrid traveled under safe conduct to meet with Theuderic at Zülpich. While walking along the city walls with Theuderic, Hermanafrid was thrown from the ramparts to his death. According to Procopius (History of the Wars V, 13), after Hermanafrid's death, his widow Amalaberga fled with her children, Amalafrid and Rodelinda, to her brother Theodahad who was at that time (534–536) King of the Ostrogoths. Around 539, during the Gothic War, they were captured by the Byzantine general Belisarius and sent to Constantinople. Justinian made Amalafrid a general and married off his sister Rodelinda to Audoin. Around 540, Audoin was elected regent for Walthari, the minor son of King Wacho and his third wife Silinga. He led the Lombards to Pannonia, where they were settled by Justinian I and in 541 signed a treaty becoming fœderati of the Byzantines, entrusted with the task of securing the Danube border against the Franks. Audoin probably killed Waltari before he reached manhood, in order to gain the throne for himself around 546, and led the Lombards into Pannonia. After Walthari's death around 547, Audoin became king of the Lombards. Beginning in 551, Audoin was obliged to send troops to serve Narses in Italy in the Gothic War against the Ostrogoths. The next year, he sent over 5,000 men to defeat the Goths on the slopes of Vesuvius. That same year Audoin had been able to inflict a heavy defeat on the Gepids with the help of his brother in law Amalafrid. The Gepid king Thurisind lost his eldest son, Turismod, in the Battle of Asfeld. Turismod was killed by Alboin, son of Audoin. He died in 563 or 565 and was succeeded by his son, Alboin, who brought the Lombards into the Italian peninsula.