Кіріспе

Америкалық үндіміс әншісі және музыканты (1957–2021)

Джоанн Линн Шенандоа (23 маусым 1957 – 22 қараша 2021) – Америка Құрама Штаттарында тұратын үндіміс әншісі, композитор және көп аспапты орындайтын музыкант. Ол Нью-Йорк штатындағы Oneida Indian Nation, Wolf clan тайпасының мүшесі болды. Оның музыкасы дәстүрлі мелодияларды заманауи музыкалық аспаптармен үйлестірді, ал өлеңдері табиғатқа, әйелдер өміріне және ирокездер мәдениетіне деген қызығушылығын көрсетеді. Шенандоа 15-тен астам альбом жазды және көптеген сыйлықтарға ие болды, соның ішінде 2002 жылы Сиракуз университетінің музыка бойынша құрметті докторлық дәрежесін алды. Ол көптеген әртістердің қатысуымен жазылған Sacred Ground: A Tribute to Mother Earth (2005) альбомындағы еңбегі үшін «Грэмми» сыйлығын жеңіп алды.

Ерте өмір және білім

Джоанн Линн Шенандоа 1957 жылдың 23 маусымында Нью-Йорк штатының Сиракуза қаласында дүниеге келді. Оның анасы – Нью-Йорктегі Онейда үнді ұлтының Қасқыр кланы анасы Мейси Шенандоа, ал әкесі – Бобр кланынан шыққан Онондага үлтінің басшысы Клиффорд Шенандоа. Екі ұлт та Хауденосауне (Ирокездер конфедерациясы) құрамына кіреді. Оның Ванда, Вики, Дайан (екі туған қарындасы) және Даниэль деген төрт апасы, сондай-ақ Джерри деген інісі болды. Онейдаларда аналық туыстық жүйе болғандықтан, барлық бауырластар анасының Қасқыр кланында туған деп есептелді. Әкесінің тарапынан ол Онейданың "қарағай ағашы" басшысы, сондай-ақ Джон Шенандоа деп танылған Скенандоаның тікелей ұрпағы еді. Джоанна Шенандоа Нью-Йорк штатының Онейда маңындағы Онейда резервациясында өсті. Ол көптеген дәстүрлі әндер мен музыка стилдерін үйреніп, фортепиано, гитара, флейта және виолончель сияқты көптеген аспаптарда ойнады. Оған "Текаливахква" деген есім берілді, ол "әнді орындаушы" деп аударылады. Оның әндері "Northern Exposure" телесериалында пайда болды.

Тану

Шенандоа «Гремми» сыйлығының иегері болды. Ол кез келген басқа жергілікті әртістен көп – 14 «Жергілікті американдық музыка» сыйлығы және барлығы 40-тан астам музыкалық сыйлық алды. Ол сонымен қатар көптеген «Инди» сыйлықтары мен Сиракуз аймақтық музыка сыйлықтарын (SAMMYS) иеленді. «Біздің жеріміз, біздің өміріміз» атты деректі фильмдегі саундтрегі үшін Канаданың Монреаль қаласындағы Туған кинофестивалінде Ригоберта Менчудің ең жоғары сыйлығымен марапатталды. 2012 жылы Шенандоа АҚШ-та және бүкіл әлемде климаттық өзгерістер қозғалысымен жұмысы үшін «Атлас» сыйлығымен құрметтелді.

Жеке өмір

Шенноаның отбасы Хауденосауне мәдениетіне терең берілген. Оның қызы Лия Шенандоа бала кезінен бастап әншімен бірге континенттерді аралап концерттерге қатысты. Ол Шенноаның көптеген жобаларының маңызды бөлігі болды, сахнаның артында да белсенділік танытты, және бүгін де Шенноаның мұрасын, дәстүрді Шенноаның немересіне үйрететін ана ретінде жалғастыруда. Лия Шенандоа өзінің жеке жетістіктерімен де танымал әнші, дизайнер, жүлдегер және халықаралық ынтымақтас. Шенноа Американың түпкілікті халық журналистері қауымдастығының құрылтайшыларының бірі және жарияланған автор Дуг Джордж Канентиоға (Аквесасна Мохок) үйленді. Шенноа Сиракуз университетімен серіктестікте жұмыс істейтін Хиавата Түпкілікті Білімдер Институтының алғашқы кеңес мүшелерінің қатарында болды. Шенноа 2021 жылғы 22 қарашада 64 жасында Аризона штатының Скоттсдейл қаласындағы ауруханада бауыр жеткіліксіздігінен қайтыс болды.