Кіріспе

11 ғасырдағы әдеби шығарма, Аль Хатиб аль Бағдадидің туындысы.

Бағдад тарихы (تاريخ بغداد) – ортағасырлық мұсылман тарихшысы Аль Хатиб аль Бағдади жазған маңызды классикалық исламдық өмірбаяндық сөздік.

Сипаттама

Бұл зор энциклопедиялық еңбекте Бағдад қаласымен байланысты ғалымдардың, ойшылдардың, аристократтардың, белгілі ерлер мен әйелдердің өмірбаяндарынан 7831-ден астам өмірбаян қамтылған. Ол хадис ғалымдарының әдістемесімен құрастырылған және көптеген пайдалы ақпараттарды ішке алады. Осы кітапта автор Бағдад тарихын түсіндіретін бұрынғы жоғалған қолжазбаларды қосты. Сондықтан әл-Бағдадидің еңбегі осы кітаптардың атауларын және авторларының есімдерін сақтау үшін өте құнды деп есептеледі, әсіресе «Тарих Бағдадтан» басқа сілтеме болмағандықтан. Дегенмен, ол хадис жеткізушілердің сенімділігін тексеру үшін маңызды дереккөз болып табылады, сондай-ақ әулиелер туралы құнды мәліметтер береді. Автор Исламның алтын ғасырындағы қаланың, сол кездегі әлемдегі ең ірі қаланың, физикалық бейнесі мен мыңдаған ғалымдар мен ізгі адамдардың қалыптастырған зиялық атмосферасын егжей-тегжейлі сипаттайды. Ол орта ғасырлардағы араб және парсы тарихнамасының ең бай жанрларының бірі саналады. Бұл 23 томдық энциклопедиялық кітап.

Ықпал

Бұл кітап кейінгі тарихшыларды өздерінің ірі қалаларының энциклопедиясын жазуға шабыттандырды, мысалы, Дамаск тарихын жазған Ибн Асакир. "Тарих Бағдад" ("Бағдад тарихы") – оның ең маңызды еңбегі. Көрнеу түрде Бағдад тарихы болғанымен, бұл еңбек баяндаушыларды саралау (ilm al rijâl) саласындағы анықтамалық жұмыс және толық тізбектерімен келтірілген 4385 хадистің құнды жинағы. Олардың жартысынан астамы (2253) Сахих пен төрт Сунна кітабында табылмайды. Осы тұрғыдан алғанда, әл-Хатибтің тәуелсіз баяндаушы ретіндегі орны Әл-Байхақи (458 жылы қайтыс болған), Ибн Абд әл-Барр (463 жылы қайтыс болған) және Ибн Асакир (571 жылы қайтыс болған) сияқты тарихшылармен салыстыруға болады.