Кіріспе

Британдық кәсіподақ жетекшісі және саясаткер (1857–1946)

Уильям Джеймс Торн CBE (8 қазан 1857 – 2 қаңтар 1946) британдық кәсіподақ жетекшісі, қоғамдық белсенді және еңбекші партиясының алғашқы депутаттарының бірі болды.

Алғашқы жылдар

Торн 1857 жылғы 8 қазанда Бирмингем қаласының Хокли ауданында дүниеге келген. Оның әкесі және туыстары кірпіш жасаумен айналысқан. Торн жеті жасқа толғанда оның әкесі төбелес кезінде қаза тапты. Торн алты жасында арқан мен жіп өндіретін станоктың дөңгелегін айналдыра бастады. Ол таңғы сағат алтыдан кешкі сағат алтыға дейін жұмыс істеді, таңғы асқа жарты сағат, ал кешкі асқа бір сағат үзіліс берілді. Торн есінде сақтайды, ораушы оның жалақысын 2 шиллинг 6 пенстен 2 шиллингке төмендетпек болғанда, ол "еңбекке шығып" қайта жұмысқа оралмады. Отбасы мұқтаж күйде өмір сүрді. Торнның анасы мен үш әпкесі күн-түн болмай ілгектер мен көздерді тігумен айналысты. "Осы жерде мен қанағатсыз еңбектің не екенін жақсы білдім", - деді ол ирониясыз. Торн ағасының кірпіш және плитка зауытында, содан кейін одан да алыс орналасқан тағы бір кірпіш зауытында жұмыс істеді. Тоғыз жасында Торн былай деп есіне алады: "Анам мені таңғы сағат төртте оятып, таңғы асымды беру үшін келтіретін". Жұмысқа бес шақырымдық қашықтықты жүріп өтуге тура келді. Ақыры, ол осы жұмыстан бас тартуға мәжбүр болды, себебі анасы бұл жұмыстың тым ауыр екенін және мен үшін күн сайын таңертең және кешке осы қашықтықты жүру мүмкін емес екенін айтты. Оның аптасына 8 шиллингі жоғалып кететінін және біреудің құрбан болуы керек екенін есімде сақтаймын. Бірақ мені осындай жұмыспен ақырындап өлтірудің қажеті жоқ еді, ол мені мойныма қисайытып жіберді. Мен жұмыстан бірнеше аптадан кейін ғана түзеліп, бойымды түзедім. Менің жұмыс істегенімге қарсы шыққан анамның наразылығы – көптеген аналардың наразылығы. Бұл мен сезінетін және жалғастыратын көтеріліс. |Уилл Торн, Менің өмірімнің күресі, 19-бет|source=

Саяси мансап

Торн көптеген жылдар бойы Вест-Хэм кенті кеңесінде қызмет етті және 1917–18 жылдары мэр болды. 1882 жылы Торн Лондонға көшіп, газ зауытында жұмысқа орналасты. Торн Социал-демократиялық федерацияға (СДФ) қосылып, филиал хатшысы болды. Оқу-жазу білімі жетілмеген Торн Карл Маркстің қызы Элеонора Маркстың көмегімен оқу дағдыларын жетілдірді. 1889 жылы ол Газ жұмысшылары мен жалпы жұмысшылар ұлттық одағын құруға көмектесті, бұл көрнекті жаңа одақтардың бірі болды және оның бас хатшысы аталды. Ол 1924 жылы GMWU болып қайта аталған одақта және оның мұрагерлерінде 1934 жылға дейін бұл лауазымды сақтап келді. Торн 1889 жылы Лондон доктарының ереуілін ұйымдастыруға да көмектесті. Ол бірнеше сайлауда Лейбористтік партиядан кандидат ретінде қатысып, 1906 жылғы жалпы сайлауда Вест-Хэм-Сауттан орын жеңіп алды. Ол СДФ Британ Социалистік партиясына айналған кезде де партия қатарында болды. Торн 1917 жылғы Ресей революциясынан кейін Кеңес Одағына сапар жасады. Ол 1918 жылы Плейстоу округінен 94,9% дауыспен жеңіске жетті, бұл бүгінгі күнге дейін Лейбористтік партия үміткері үшін рекордты көрсеткіш. Ол 1945 жылғы жалпы сайлауда зейнеткерлікке шыққанға дейін, 87 жасында сол кездегі ең қарт депутат болды.

Отбасы

Торн төрт рет үйленген, Харриет Халламға (1879 жылы үйленген, 1895 жылы қайтыс болған), Франсис Эмили Байфордқа (Эмили деп танымал; 1895 жылы үйленген, қайтыс болғаны белгісіз), Ребекка Сесилия Синклерге (1925 жылы үйленген, 1926 жылы қайтыс болған) және Беатрис Нелли Коллинзге (1930 жылы үйленген). Харриеттен төрт ұл мен үш қызы, Эмилиден үш ұл мен үш қызы болған. Оның, сондай-ақ Уильям атымен аталған ұлы, Бірінші дүниежүзілік соғыста қаза тапты.

Сыйлықтар / еске алу рәсімі

Торн 1930 жылы Британ империясы орденінің командирі (CBE) және 1945 жылы құпия кеңесші болып тағайындалды. 1987 жылы ашылған Ұлы Лондон Кеңесінің көк тақтасы Торнның Вест Хэм қаласындағы, 1 Лоуренс Роуд, E13 0QD мекенжайындағы үйінде орналасқан. Сонымен қатар, Бектон паркіндегі Уилл Торн павильоны Торнның құрметіне аталған. GMB-нің Halesowen қаласындағы аймақтық кеңсесі бұрынғы NUGWGL басшысының есімімен, Уилл Торн Хаусы деп аталды (NUGWGL/GMWU 1982 жылы GMB құрылған кездегі негізгі ұйымдардың бірі болды). GMB-нің Торн несиелік кооперативі де Уилл Торнның есімімен аталады.