Кіріспе

Француз шебері және сәулетшісі, Сенс архиепископы

Вильгельм Сенс немесе Гийом де Сенс (11 тамыз 1180 ж. қайтыс болды) – 12 ғасыр француз шебері және сәулетшісі, Францияның Сенс қаласында туған деп есептеледі. Ол 1174 және 1177 жылдар аралығында Кентербери соборының хорын қайта жаңартумен белгілі, бұл 1184 жылы аяқталған Англиядағы ерте готикалық стильдегі сәулеттің алғашқы маңызды үлгісі саналады. Кентербериге дейін ол Сенс соборында жұмыс істеген. Бір ағылшын дерегінде ол 11 тамыз 1180 ж. Кентербериде қайтыс болды делінген. Ал басқа деректерге сәйкес, ол Англиядан қайтып келгеннен кейін Францияда қайтыс болды.

Сенс және Кентербери соборы

Сенс Вильгельмнің ерте өмірі туралы өте аз мәлімет белгілі. Ол 1135 және 1148 жылдар аралығында Париждегі Нотр-Дам соборынан бұрын салынған Франциядағы алғашқы толық готикалық собор – Сенс соборында жұмыс істеп, собор салу дағдыларын үйренген деп саналады. Вильям Нотр-Дам де Париж, Суассон, Реймс, Камбрей, Аррас және Нотр-Дам ла Гранде (Валенсиенс, 1171 жылы басталып, Франция революциясында қираған) сияқты басқа да ерте готикалық ғимараттарды білген болуы мүмкін. Вильям собордың кесілісінің шығыс жағындағы хор мен батыс трансептінің құрылысына жауапты болды. Ол құрылымдық элементтер арасындағы қабырғаларды жұқартатын және шіркеуті жарықпен толтыратын үлкен терезелерге мүмкіндік беретін құрылымды ойлап тапты. Вильямның Кентерберидегі жаңалықтарына Пурбек мәрмәрінен жасалған қара түсті бағана шахталарымен контраст жасаған сарғыш Каен тасының мотиві, сондай-ақ кемеде жұпталған бөліктер құрайтын секспартты қабырғалық күмбездер кірді. Кентербери соборының құрылысын оның жоспары бойынша тағы бір сәулетші, тек Уильям ағылшын деп белгілі болған адам аяқтады. Екінші Вильям шіркеудің шығыс бөлігін, оның ішінде хордың күмбездерін, шығыс трансептісін, Ұш Тұрғын шіркеуін және Томас Беккет шіркеуін аяқтады. Ол 1184 жылы, Сенс Вильгельмнің қайтыс болғаннан кейін көп ұзамай аяқталды.