Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1967 жылы Ричард Брукстың түсірген фильмі
1967 film by Richard Brooks
"Сынық қанда" – 1967 жылы түсірілген американдық нео-нуар қылмыстық фильмі. Оның сценарийін Ричард Брукс жазды, өндірісін жүзеге асырды және режиссерлік етті. Фильм Трумэн Капотенің 1966 жылы жарық көрген, сол аттас көркем емес туындысының негізінде түсірілген. Роберт Блейк Перри Смит рөлінде, ал Скотт Уилсон Ричард "Дик" Хикок рөлінде ойнайды. Екеуі Канзас штатының Холкомб қаласында төрт адамнан тұратын отбасыны өлтіреді. Фильм кейбір бөліктерінде кітапқа адал болғанымен, Ричард Брукс шағын өзгерістер енгізді, оның ішінде "Журналист" (Пол Стюарт ойнады) атты ойдан шығарылған кейіпкерді қосты. Фильм Смит пен Хикок қылмысын жасаған нақты оқиғалар болған жерлерде, соның ішінде олар отбасының барлық төрт мүшесін тонап, өлтірген Клаттер үйінде түсірілді. Фильм төрт "Оскар" сыйлығына ұсынылды: үздік режиссер, үздік түпнұсқа музыкасы, үздік операторлық және үздік бейімделген сценарий. 2008 жылы "Сынық қанда" фильмі АҚШ Ұлттық кино реестріне "мәдени, тарихи немесе эстетикалық маңызы бар" деп танылып, сақтау үшін іріктелді.
In Cold Blood is a 1967 American neo noir crime film written, produced and directed by Richard Brooks, based on Truman Capote's 1966 nonfiction novel of the same name. It stars Robert Blake as Perry Smith and Scott Wilson as Richard "Dick" Hickock, two men who murder a family of four in Holcomb, Kansas. Although the film is in parts faithful to the book, Brooks made some slight alterations, including the inclusion of a fictional character, "The Reporter" (played by Paul Stewart). The film was shot on location at sites where Smith and Hickock's crimes occurred, including the real Clutter home where they robbed and murdered all four members of the family. The film was nominated for four Academy Awards: Best Director, Best Original Score, Best Cinematography, and Best Adapted Screenplay. In 2008, In Cold Blood was selected for preservation in the United States National Film Registry by the Library of Congress as being "culturally, historically, or aesthetically significant".
Сюжет
Флешбек арқылы баяндалған, бұрын сотталған Перри Смит пен "Дик" Хикок 1959 жылдың күзінде Канзас штатының ауылдық аймағында кездеседі. Олар бірлесіп бай Клаттер отбасының шаруашылық үйіне шабуыл жасау жоспарын құрады, себебі отбасының басшысы Герберт Клаттердің қабырғадағы сейфте көп ақша сақтап жүргені айтылады. Екі қылмыскер түнгі уақытта үйге кіріп, бірақ Герберт жеке және шаруашылық істері үшін чектерді қолданғандықтан, сейфті таба алмайды. Ұрлық әрекетіне куәгер қалдырмау үшін Смит пен Хикок Гербертті мойнынан кесіп өлтіреді, содан кейін оның әйелі Бонниді және олардың екі ұл-қызын – 16 жасар Нэнси мен 14 жасар Кенионды мылтықпен атып өлтіреді. Олардың денелері ертесіне табылғаннан кейін, Финни округінің шерифі және Канзас Тергеу бюросы (КТБ) дереу тергеуді бастайды, оны детектив Элвин Дьюи басқарады. Хикоктың бұрынғы түрмедесi берген ақпарат бойынша, екеуі Клаттерлерді өлтірудегі басты күдіктілер болып табылады. Қашқындар Флоридаға қарай, елдің оңтүстік-батысынан өтіп, содан кейін Мексика шекарасын кесіп, құқық қорғау органдарынан қашып құтылуға тырысады. Мексикада екі апта өткен соң, екеуі АҚШ-қа оралып, Лас-Вегасқа (Невада штаты) баруға шешім қабылдайды, құмар ойында ақша табуды үміттенеді. Лас-Вегаска келгеннен кейін Смит пен Хикок ұрланған көлік жүргізгені, шартты түрде босату талаптарын бұзғаны және жалған чектер қолданғаны үшін тұтқындалады. Лас-Вегас полиция департаменті мен КТБ кейіннен екеуін Клаттерлерді өлтіру ісі бойынша жеке-жеке сұраққа алады. Смит пен Хикок екеуі де жалған чектерді қолданғанын мойындайды, бірақ кісі өлтіру туралы ештеңе білмейтінін жоққа шығарады. КТБ оларды қорқытып, оларға қарсы куәлік бере алатын куәгерді қалдырғанын айту арқылы мойындауға мәжбүрлеуге тырысады. Смит жауап беруден бас тартқандықтан, КТБ тергеуі баяулайды. Содан кейін КТБ екеуіне Смит киген аяқ киімге сәйкес келетін қанды із сияқты дәлелдер ұсынады. Ақырында Хикок қатысқанын, бірақ Смит кісі өлтіргенін мойындайды. Ол өлім жазасынан құтылуды сұрайды. Смит Хикоктың мойындағанын естігеннен кейін, шындығында төрт кісіні өлтірген – пышақ ұстаған және оқ атқан адам оның өзі екенін, ал Хикок белсенді қатысушы болғанын айтады. Смит пен Хикок екеуі де бірінші дәрежелі кісі өлтірумен айыпталып, барлық айыптаулар бойынша кінәлі деп танылады және екеуі де асылып өлім жазасына кесіледі. Көптеген шағымдар қабылданбағаннан кейін, екеуі де құқық қорғау органдары мен БАҚ өкілдерінің алдында қылмыстары үшін асылады.
Told through flashback, ex convicts Perry Smith and "Dick" Hickock meet in rural Kansas in the fall of 1959. Together, they concoct a plan to invade the farm home of the wealthy Clutter family, as patriarch Herbert Clutter supposedly keeps a large supply of cash in a wall safe. The two criminals break into the home in the middle of the night but are unable to find any safe, as Herbert uses checks for his personal business and his farm operations. In order to leave no witnesses to their robbery attempt, Smith and Hickock kill Herbert by cutting his throat, and proceed to murder his wife, Bonnie, and their two teenage children, Nancy, 16, and Kenyon, 14, with a shotgun. Their bodies are discovered the next day, and a Finney County sheriff's and Kansas Bureau of Investigation (KBI) investigation is immediately launched, headed by detective Alvin Dewey. Based on a tip by a former cellmate of Hickock, the two men become the primary suspects for the Clutter murders. The fugitives elude law enforcement by heading to Florida, traveling southwest across the country, and eventually crossing the Mexican border. After two weeks in Mexico, the two return to the United States, and decide to travel to Las Vegas, Nevada, hoping to earn money in gambling winnings. Shortly after their arrival to Las Vegas, Smith and Hickock are arrested for driving a stolen car, violating parole, and passing bad checks. The Las Vegas Police Department and the KBI later separately interrogate the two men about the Clutter murders. Both Smith and Hickock admit to passing bad checks, but deny knowing anything about the murders. The KBI attempts to scare the men into confessing, claiming that they left a witness behind who can testify against them. The KBI interrogation is slowed by Smith's refusal to provide answers. Next, the KBI confront the two with evidence, such as a bloody footprint matching the boots worn by Smith. Finally, Hickock relents, confessing that he was present, but that Smith carried out the murders. He begs for immunity from the death penalty. After Smith learns that Hickock has confessed, he recounts how it was in fact he, not Hickock, who wielded the knife and pulled the trigger in all four killings, but maintains that Hickock was present as an active accomplice. Both Smith and Hickock are charged with first degree murder, found guilty on all counts, and each sentenced to death by hanging. After losing multiple appeals both men are hanged for their crimes with law enforcement officials and media representatives in attendance.
Даму
Брукс, Трумэн Капотемен таныс болған адам, Капотенің «Сынық қан» кітабының аяқталмаған алғашқы нұсқаларын алды, себебі Капоте фильмге бейімдеу құқығын сатуды қарастырып жатқан еді. Отто Премингер бастапқыда бейімделуді режиссерлік етуге қызығушылық танытқан, бірақ Брукс жобаға келісіп, Капотеден құқықтарды шамамен 400 000 долларға сатып алды. Уилсонды осы рөлге Сидни Пуатье мен Куинси Джонс ұсынды (соның біріншісімен ол «Түннің ыстығында» фильмінде Джонстың музыкасымен бірге ойнаған еді). Атылу сахнасы үшін түрмеден былғары баулар мен офицерлердің формасы сатып алынды. Смит пен Хикок отырған камералардағы дәретханалар да түсірілім тобы сатып алып, декорацияға қосылды. Брукстің түсірілім алаңындағы мінез-құлқы актерлер мен түсірілім тобы тарапынан жанкешті деп сипатталды, Уилсон оның «назарлы [және] шабыттанған» болғанын, бірақ «күтпегенде жарылатын жанартау сияқты» болғанын еске алды. Уилсонға жиі айқай шалған, тіпті бір кезде түсірілім алаңынан кетуге асыққан. Блейк Брукстің мінезін еске түсіріп: «Кейде Ричард ашуланып, бақытсыз болып, адамдарға айқайлап бастайтын, сонда адамдар оның жаман адам деп ойлайтын. Бірақ ол жай ғана көңілі тоңған. Ол қалағанын қалай алуға білмейтін. Бірақ ол жалғыз баспа машинасының алдында отырғанда, ол үшін ең жақсы уақыт болатын». Блейк кейіпкері жазалау күні әкесі туралы әңгімелесетін сахнада, оның түрме камерасының терезесіне жаңбыр жауады. Репетиция кезінде оператор Конрад Холл шыныдан төмен сырғып тұрған жаңбырдың Блейктің бетіне көлеңке түсіріп, оның жылап тұрғандай көрінуіне себеп болғанын байқады. Холл оны Брукске көрсетті, содан кейін Блейктің сахнадағы орналасуы өзгертілді, соның арқасында «жас» бүкіл сахна бойына оның бетінде қалып қойды. Фильмдегі жұмысы үшін «Оскар» сыйлығына ие болған Холл бұл эффектіні «таза визуалды сәйкестік» деп атады.
Brooks, an acquaintance of Truman Capote, was given early drafts of Capote's book In Cold Blood before it was completed, as Capote was considering optioning a film version. Otto Preminger had initially expressed interest in directing an adaptation, but Brooks agreed to the project and purchased the rights from Capote for an estimated $400,000. Wilson was personally recommended for the part by Sidney Poitier and Quincy Jones (the former of whom he co starred with in In the Heat of the Night, scored by Jones). Leather straps for the execution scene were purchased from the penitentiary, as well as officers' uniforms. The actual latrines in Smith and Hickock's cells were also purchased by the production and implemented in the set. Brooks's demeanor on set was noted as tempestuous by cast and crew members, with Wilson recalling that he was "focused [and] inspired" but "unpredictable a volcano who was going to erupt at some point". Wilson stated that he was frequently yelled at and at one point nearly walked off the set. Blake recalled Brooks's presence: "Sometimes Richard would flare up and get nuts and crazy and start screaming at people, and people thought that was because he was an asshole. It wasn't that, he was just frustrated. He didn't know how to get what he wanted. But when he sat alone at a typewriter, that was the best part for him." In the scene where Blake's character discusses his father on the night of the execution, rain falls against the window of his prison cell. In rehearsals, cinematographer Conrad Hall noticed that the rain sliding down the glass was casting shadows on Blake's face, creating a visual effect that made it appear that Blake was crying. Hall pointed it out to Brooks and the blocking for Blake's character was changed so that the 'tears' would stay on his face throughout the scene. Hall, who was nominated for an Academy Award for his work on the film, called this effect "purely a visual accident".
Музыкалық ұпай
Фильмнің музыкасын Квинси Джонс жазды, ол кезде фильмдерге музыка жазуда көп тәжірибесі жоқ еді. Осы кезеңде көркем фильмдерге музыка жазуға қара нәсілді музыканттарды сирек шақыратын, ал Columbia Pictures бастапқыда Леонард Бернштейнге музыка жазуға талаптанды, бірақ Брукс Джонстың кандидатурасын қатыстырды. Музыканы дайындау кезінде Джонс Брукспен бірге Смит пен Хиккок қамалған түрмеге сапар жасады, және екі кісі өлтірушінің "бұзылған санасын" бейнелеу үшін бүкіл музыкалық қосымшада екі акустикалық бас қолдануға шабыттанды. Музыка түсірілім барысында аяқталды, Джонс күнделікті түсірілген материалдарға сүйемелдеу үшін жаңа музыка жазды.
The score for the film was composed by Quincy Jones, who at the time had little experience with film scores. During the period, few black musicians were hired to compose scores for feature films, and Columbia Pictures initially pressed for Leonard Bernstein to compose the score, but Brooks insisted on Jones. In preparing the score, Jones accompanied Brooks on a visit to the penitentiary in which Smith and Hickock were confined, and was inspired to utilize two acoustic basses throughout the score to represent the two killers' "demented minds". The score was completed throughout the shoot, with Jones writing new music to accompany dailies.
Санаткерлік талдау
In Cold Blood киносын Хрис Фудзивара сияқты сыншылар Голливудтың жаңа реализмінің үлгісі ретінде атап көрсеткен. Капоте туралы өмірбаян жазушы Тисон Пью бұл фильмді "нақтылықты талмай іздеуге" арналған тәжірибе деп сипаттайды және былай дейді: "Брукс кейіпкерлерін олардың нақты өмірдегі прототиптерінің нақты ортасына қойып, фильміне күнделікті және шыдамсыз шындық бере білді". Ғалым Джоел Блэк фильмді және оның нақты өмірде болған зорлық-зомбылық оқиғаларын бейнелеуін "психологиялық немесе әлеуметтік деректі фильмнің бір түрі" деп есептейді.
In Cold Blood has been noted as an example of Hollywood new realism by critics such as Chris Fujiwara. Capote biographer Tison Pugh characterizes the film as an exercise in a "relentless pursuit of authenticity", and adds: "By putting his characters in the actual settings of their real life counterparts, Brooks imbued his film with a reality both mundane and unbearable." Scholar Joel Black considers the film and its representation of real life violent incidents "a form of psychological or social documentary".
Қайта жасау
1996 жылы кітап негізінде Джонатан Каплан режиссерлік еткен және Бенедикт Фицджеральд сценарий жазған мини-сериал түсірілді. Осы бейімделуде Энтони Эдвардс Дик Хикок рөлін, Эрик Робертс Перри Смит рөлін, ал Сэм Нилл Канзас Тергеу Бюросының детективі Альвин Дьюи рөлін ойнады.
A 1996 miniseries was also made based on the book, directed by Jonathan Kaplan and with a screenplay by Benedict Fitzgerald. In that adaptation, Anthony Edwards portrayed Dick Hickock, Eric Roberts played Perry Smith, and Sam Neill played Kansas Bureau of Investigation detective Alvin Dewey.