Кіріспе

Жорғалаушылар отрядынан кенелі жануарлар

Борнеолық тояқ құсы (Melogale everetti), сондай-ақ Эверетттің тояқ құсы немесе Кинабалу тояқ құсы деп те аталады, Борнео аралына тән кішкентай, түнгі және барлық жеммен қоректенетін сүтқоректі жануар. Ол Mustelidae тұқымдасына жатады және Melogale туысының алты түрінің бірі. Кішігірім таралған ареалына байланысты IUCN қауіп төндіретін түрлердің қызыл тізімінде жойылу қаупі бар түр ретінде тіркелген, оған Кінабалу ұлттық паркі мен Крокер жотасының ұлттық паркі кіреді. Борнеолық тояқ құсының салмағы дейін жетеді және дене ұзындығы ең көп жазылғанда құрайды. Олар омыртқасыздарды, қосмекенділерді, жәндіктерді, жемістерді және өліктерді жерде іздейді. Борнеолық тояқ құсының жалпы популяциясының өсу динамикасы "кем дегенде аз азаюда" деп есептеледі. Ғылыми атауы британдық отарлық әкімші және зоологиялық коллекционер Альфред Харт Эверетттің құрметіне берілген. Бұл түрді басқа тояқ құстардан басынан иықтарына дейін созылатын арқа жолағымен ажыратуға болады. Жалпы алғанда, оның салмағы ең кем және ең көп болуы мүмкін. Оның таралған ареалы Борнео аралының солтүстік бөлігімен, атап айтқанда Кінабалу ұлттық паркімен, Крокер жотасының ұлттық паркімен және оның айналасындағы аймақпен шектеледі. IUCN қауіп төндіретін түрлердің қызыл тізімі Борнеолық тояқ құсын жойылу қаупі бар түр деп жариялайды.

Халық саны

Борнеолық тозқұйрық тұқымдасының саны туралы өте аз мәлімет бар. Борнеолық қызылшаның аналықтары 1-ден 5-ке дейін бала туады. Бұл, әлеуетті түрде, тозқұйрық тұқымдасының жойылуына әкелуі мүмкін. Климаттың өзгеруінен туындаған жоғары температуралардың салдарынан, Борнеолық тозқұйрықтың санына да теріс әсер етеді, осының нәтижесінде олар биікке қарай жылжуда. Адам қызметінің теріс әсері оқиғалардың азаюында (мысалы, көлік қағылыстары) көрініс береді, бұл Борнеолық тозқұйрықтың саны адамдардың олардың мекендеу орындарына енуінің артуынан зардап шегуде екенін көрсетеді. Бұл аймақтық заң Малайзияның Борнеодағы Сабах штатын қамтиды және аймақтағы жойылу қаупі төнген түрлерді қорғауға бағытталған. Дүниежүзілік мұра туралы конвенцияға (1975 ж.) сәйкес, Малайзия өздерінің барлық ресурстарын қолданып, Дүниежүзілік мұра нысандарын қорғауға міндеттеме берді. Кінабалу ұлттық паркін қорғауға қатысты заңнама 1984 жылғы Парктер заңы және 2007 жылғы түзетулер арқылы құрылды. Бұл Борнеолық тозқұйрықтың мекендеу орындарына адамдардың енуінің әсерін шектеуге көмектесті және осылай жалғасуда. Бұл жоба Кінабалу ұлттық паркі мен Крокер таулары ұлттық паркі арасындағы экологиялық байланысты қалпына келтіруге бағытталған.